Ağıl dişinin narkoz altında çıxarılması

«Səkkizliklər» diş sırası tam formalaşdıqda çıxmağa başlayır və onlardan əvvəl süd dişləri olmur. Onlar sözün həqiqi mənasında sıraya «soxulur» və bu proses həmişə üzvi keçmir. Yer çatışmazlığından düzgün böyüməyə, qonşu dişlərə dirənməyə, çox uzaqda yerləşməyə bilər:

• diş ətrafında diş ətinin ağrısı və iltihabı;
• dişləmin pozulması;
• qonşu dişlərin yerdəyişməsi;
• üçlü sinirin iltihabı;
• çənədə kistalar və ya şişlər.

Bu problemlərdə ağıl dişlərini çıxarmaq tövsiyə olunur. Lakin prosedur, xüsusilə diş çətin çıxarılırsa və ya mürəkkəb formadadırsa, ağrılı və stresli ola bilər — bu halda ən yaxşı üsul pasiyentin ağrı və qorxu hiss etməməsi üçün narkoz altında çıxarılmadır.

Göstərişlər:

• əməliyyat qarşısında güclü qorxu;
• yerli anesteziyanın mümkünsüzlüyü;
• bir gəlişdə çıxarılmalı olan bir neçə ağıl dişi;
• mürəkkəb çıxarılma planlaşdırılır (dərin yerləşmə, kökün güclü burulması, çoxköklü quruluş, sinirlərə, damarlara yaxınlıq və s.);
• ağıl dişi ətrafında möhkəm sümük toxuması;
• ifadəli karies dağılması;
• tez-tez irinləmə prosesləri;
• ifadəli qusma refleksi.

Əməliyyat ortodontik müalicə planlaşdırılarkən də lazım ola bilər — «səkkizlik» lazımi konstruksiyanı qoymağa imkan vermirsə.

Əks-göstərişlər:

• anesteziya preparatlarına allergiya və ya dözümsüzlük;
• tənəffüs, ürək-damar, sinir və ya immun sistemlərinin ağır patologiyaları;
• hamiləlik, ana südü ilə qidalandırma;
• orqanizmdə infeksion, iltihabi proseslər;
• antikoaqulyantların qəbulu.

1. Prosedurdan əvvəl pasiyent tam müayinədən və sağlamlıq vəziyyətini qiymətləndirib optimal narkoz növünü seçən anestezioloqun konsultasiyasından keçir.
2. Venadaxili anesteziyadan sonra pasiyent yuxuya gedir, vəziyyətinə stomatoloq dişi çıxararkən yanında olan anestezioloq nəzarət edir. Üsul bir çox amillərdən asılıdır: bəzi hallarda diş fraqmentlərə bölünüb hissə-hissə çıxarılır. Yara antiseptiklə işlənir, lazım olduqda tikiş qoyulur, qanaxmanı dayandırmaq üçün hemostatik süngər yerləşdirilir.
3. Manipulyasiyalar bitdikdən sonra anestezioloq narkoz preparatlarının verilməsini dayandırır və bərpaya nəzarət edir.
4. Narkozdan çıxdıqdan bir saat sonra pasiyent yaxınlarından birinin müşayiəti ilə evə gedə bilər.

Əməliyyatdan əvvəl:

• qan analizləri vermək, terapevt konsultasiyası, EKQ, rentgenoqrafiya (və ya KT) və həkimin təyin etdiyi digər müayinələrdən keçmək;
• qəbul etdiyiniz bütün dərmanlar, allergiya, xroniki xəstəliklər barədə məlumat vermək;
• prosedurdan 6–8 saat əvvəl yeməmək və içməmək.

Klinikaya sizi evə apara biləcək qohum və ya dostla gəlmək tövsiyə olunur — narkozdan sonra özünüz sükan arxasına keçmək qadağandır.

Əməliyyatdan sonra:

• sakitlik rejiminə riayət etmək, fiziki yüklərdən çəkinmək;
• isti, bərk, acılı qida yeməmək;
• alkoqol içməmək;
• siqaret çəkməmək və ləbləbi konfeti sormamaq;
• ilk günlərdə isti vanna qəbul etməmək, sauna və hamama getməmək;
• çıxarılmadan sonra 24 saat ağzı yaxalamamaq;
• həkimin yazdığı dərmanları qəbul etmək;
• ağız gigiyenasına riayət etmək.

Əməliyyatdan sonra ağrılı hisslər toxumaların travmasına normal reaksiyadır və ağrıkəsicilərlə aradan qaldırılır; yüngül ödem və qanama da öz-özünə keçir.

«Çoxları üçün cərrah-stomatoloqa gəliş fikrinin özü ciddi stressdir, xüsusilə söhbət ağıl dişlərinin mürəkkəb çıxarılmasından gedirsə. Dərin retensiyalı «səkkizliklər» müasir narkozun vəziyyəti necə dəyişdiyinin parlaq nümunəsidir: müdaxilə zamanı pasiyent rahat yuxuda olur, narahatlıq, ağrı və həyəcan tam istisna edilir. Qorxudan illərlə problemli dişin çıxarılmasını təxirə salan pasiyentlər prosedurdan sonra təəccüblə soruşurlar: «Bu qədər? Heç nə hiss etmədim». Bu yanaşma həm humanist, həm də klinik cəhətdən əsaslıdır — həkim dəqiq və tez işləyir, bu da travmanı azaldır və sağalmanı sürətləndirir».

Terapevt, parodontoloq, cərrah