Göziçi hipertenziya

Göziçi hipertenziya (oftalmohipertenziya) göz daxilindəki təzyiqin adi səviyyədən yüksək olduğu, lakin görmə sinirinin hələ sağlam və görmə sahələrinin qorunduğu vəziyyətdir. Bu qlaukoma deyil, lakin onun inkişafı üçün vacib risk amilidir, buna görə belə şəxslər oftalmoloqun nəzarətində olur.

Səbəblər və risk amilləri

Göziçi maye gözün drenaj sistemindən axıb getməsindən daha sürətlə əmələ gəldikdə təzyiq artır. Buna şərait yaradır:

• 40 yaşdan yuxarı yaş, ailədə qlaukoma;
• kortikosteroidlərin uzunmüddətli istifadəsi (damcılar, məlhəmlər, inhalyasiyalar, həblər);
• göz travmaları, uveit, piqment dispersiyası, psevdoeksfoliativ sindrom;
• yüksək miopiya, şəkərli diabet.

Adətən 10–21 mm c. süt. təzyiq norma sayılır (Maklakov üsulu ilə ölçdükdə öz göstəriciləri istifadə olunur, təxminən 25–26 mm c. süt.-a qədər). Nəticə buynuz qişanın qalınlığından asılıdır: qalın buynuz qişada təzyiq yüksək göstərilə bilər.

Simptomlar

Göziçi hipertenziya adətən heç bir əlamət vermir. O, planlı tonometriya zamanı aşkarlanır, buna görə 40 yaşdan sonra göz təzyiqini müntəzəm yoxlamaq tövsiyə olunur.

Diaqnostika

• sutkanın müxtəlif vaxtlarında təkrar tonometriya;
• paximetriya — buynuz qişanın qalınlığının ölçülməsi;
• qonioskopiya — ön kameranın bucağının müayinəsi;
• görmə sinirinin diskinin müayinəsi, optik koherent tomoqrafiya;
• kompüter perimetriyası.

Təzyiq davamlı yüksəkdirsə, sinir və görmə sahələri isə normadırsa, diaqnoz qoyulur.

Müalicə

Bütün pasiyentlərə müalicə lazım deyil. Qlaukomaya keçid riski yüksək deyilsə, 6–12 ayda bir nəzarət kifayətdir. Yüksək təzyiq, nazik buynuz qişa, ailədə qlaukoma olduqda həkim təzyiqi azaldan damcılar (prostaqlandin analoqları, beta-blokatorlar, karboanhidraza inhibitorları və s.) və ya lazer trabekuloplastikası təyin edir. Təzyiq kortikosteroidlər fonunda artıbsa, onların dayandırılması məsələsini müalicə edən həkim həll edir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Gözdə qəfil şiddətli ağrı, qızartı, görmənin dumanlanması, işıq mənbələri ətrafında göy qurşağı dairələri, ürəkbulanma və qusma ilə baş ağrısı zamanı təcili oftalmoloqa müraciət edin — bu, bir neçə saat ərzində görməni təhdid edən qlaukomanın kəskin tutması ola bilər.