Uşaqlıq boynu xərçəngində əməliyyat şişin erkən mərhələdə cərrahi yolla çıxarılmasıdır: boynun konusvari hissəsindən uşaqlığın limfa düyünləri ilə birlikdə götürülməsinə qədər. Erkən aparılan müdaxilə çox vaxt tam sağalmaya imkan verir. Konizasiya vaginal yolla, radikal histerektomiya isə ümumi anesteziya altında adətən açıq üsulla aparılır.
- Giriş
- Açıq
- Anesteziya
- Ümumi
- Müddət
- 30 dəq – 4 saat
- Stasionarda
- 1–7 gün
- Bərpa
- 4–8 həftə
- Qiymət
- 3 500 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- uşaqlıq boynunun konizasiyası
- radikal histerektomiya
- Wertheim əməliyyatı
- radikal traxelektomiya
- serviks xərçənginin cərrahi müalicəsi
Əməliyyatın təsviri
Uşaqlıq boynu xərçəngi qadınlarda ən çox rast gələn bədxassəli şişlərdən biridir. Şiş servikal kanalın selikli qişasında və ya boynun uşaqlıq yoluna baxan hissəsində yaranır. Müalicə kompleksdir: cərrahi, dərman və şüa üsulları birlikdə və ya ayrılıqda tətbiq olunur.
Cərrahiyyə əsasən erkən mərhələlərdə seçilir. Əməliyyatın məqsədi şişi sağlam toxuma sərhədi ilə tam çıxarmaq, mümkün olduqda isə uşaqlığı və hamiləlik imkanını qorumaqdır. Həcm mərhələyə, şişin ölçüsünə və limfa düyünlərinin vəziyyətinə görə seçilir.
Əməliyyatın növləri:
- Konizasiya — mikroinvaziv mərhələdə boynun konusvari hissəsi, çox vaxt radiodalğa ilə kəsilib çıxarılır;
- Sadə histerektomiya — uşaqlıq boynu ilə birlikdə çıxarılır;
- Radikal histerektomiya — uşaqlıq, boyun, parametral toxuma və uşaqlıq yolunun yuxarı hissəsi kiçik çanaq limfa düyünləri ilə birlikdə çıxarılır;
- Radikal traxelektomiya — uşaq istəyən gənc qadınlarda seçilmiş hallarda boyun çıxarılır, uşaqlıq saxlanılır;
- Palliativ əməliyyatlar — yayılmış xəstəlikdə ağırlaşmaları aradan qaldırmaq üçün.
Əməliyyatın nəticəsi
Şiş hüceyrələr yayılmadan çıxarıldıqda çox vaxt tam sağalma əldə olunur; nə qədər tez aparılsa, proqnoz bir o qədər yaxşıdır. Limfa düyünləri zədələnəndə kompleks müalicə residivsiz dövrü uzadır.
Çıxarılan toxuma histoloji müayinəyə göndərilir: kəsik sərhədlərinin təmizliyi, invaziyanın dərinliyi və limfa düyünlərinin vəziyyəti müəyyən edilir. Limfa düyünlərində metastaz və ya digər risk amilləri olarsa, kimyaşüa terapiyası təyin olunur. Konizasiyadan sonra boynun toxuması bərpa olunur, nəzarət üçün müntəzəm sitoloji müayinə aparılır.
Üstünlüklər
Uşaqlıq boynu xərçənginin erkən mərhələlərində cərrahi müalicə çox vaxt orqanı və funksiyanı saxlamağa imkan verir.
-
Konizasiya ilə qənaət
Mikroinvaziv mərhələdə yalnız boynun konusvari hissəsi çıxarılır, uşaqlıq və hamiləlik imkanı saxlanıla bilər.
-
Diaqnoz və müalicə birlikdə
Konizasiya ilə götürülən toxuma həm şişi aradan qaldırır, həm də invaziyanın dərinliyini dəqiq göstərir.
-
Radiodalğa üsulu
Radiodalğa ilə konizasiya qanaxma riskini azaldır, toxumalar adətən tez sağalır.
Göstərişlər
Cərrahi müalicə əsasən aşağıdakı hallarda tövsiyə olunur:
- mikroinvaziv xərçəng — konizasiya və ya sadə histerektomiya;
- uşaqlıq boynu hüdudlarında olan erkən invaziv şiş — radikal histerektomiya;
- uşaq sahibi olmaq istəyən gənc qadında kiçik şiş — radikal traxelektomiya;
- yayılmış xəstəliyin ağırlaşmaları — palliativ müdaxilə.
Lokal yayılmış xərçəngdə (iri şiş, parametral toxumaya və ya qonşu orqanlara keçmə, limfa düyünlərinin zədələnməsi) standart müalicə kimyaşüa terapiyasıdır: xarici şüalanma və braxiterapiya kimyaterapiya ilə birlikdə. Uzaq metastazlarda sistem dərman terapiyası aparılır.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Alternativlər və üsulun seçimi
Çox erkən, mikroinvaziv mərhələdə konizasiya kifayət ola bilər: boynun konusvari hissəsi çıxarılır, uşaqlıq və hamiləlik imkanı saxlanılır. Hamiləlik planlayan seçilmiş qadınlarda uşaqlıq boynu və yuxarı uşaqlıq yolunu çıxarıb, uşaqlıq cismini saxlayan əməliyyat da mümkündür. Şiş daha böyükdürsə və ya limfa düyünlərinə yayılıbsa, əsas müalicə kimyaşüa terapiyası ola bilər, əməliyyat isə ya aparılmır, ya da onunla tamamlanır.
Əməliyyatın həcmini cərrah müayinədən sonra seçir: şişin ölçüsü, mərhələsi, limfa düyünlərinin vəziyyəti, yaşınız, hamiləlik planınız və ümumi vəziyyətiniz nəzərə alınır. Seçim sizinlə müzakirə olunur.
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstərişlər
- ağır ümumi vəziyyət, ürək, tənəffüs, böyrək və ya qaraciyər çatışmazlığının dekompensasiyası, anesteziyanın mümkün olmaması;
- uzaq metastazlar.
Nisbi əks göstərişlər
- kəskin infeksiyalar, xroniki xəstəliklərin kəskinləşməsi;
- laxtalanma pozğunluqları, qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu;
- yerli yayılmış şiş — əsas müalicə adətən kimyaşüa terapiyasıdır;
- kiçik çanaq orqanlarının kəskin iltihabı;
- hamiləlik — taktika onkoginekoloq və mama-ginekoloqla birlikdə seçilir.
Əməliyyatın mümkünlüyü barədə son qərarı cərrah müayinədən sonra verir.
Mümkün risklər və ağırlaşmalar
Hər cərrahi əməliyyat və anesteziya müəyyən risk daşıyır. Komanda onları azaltmaq üçün əvvəlcədən hazırlıq görür.
- qanaxma, konizasiyadan sonra bir neçə gün və ya həftə ərzində də ola bilər
- yara və ya kiçik çanaq nahiyəsində infeksiya
- ayaq damarlarında tromb əmələ gəlməsi
- anesteziyaya qarşı reaksiya
- sidik kisəsi və sidik axarının zədələnməsi, radikal əməliyyatdan sonra sidik ifrazında müvəqqəti çətinlik
- limfa yığılması (limfokista) və ayaqların şişməsi (limfedema), limfa düyünləri çıxarıldıqda
- konizasiyadan sonra boyun kanalının daralması və sonrakı hamiləliklərdə vaxtından əvvəl doğuş riskinin artması
- şişin sonradan təkrarlanması
Fərdi riski artıran amillər: siqaret çəkmək, artıq çəki, diabet, ürək və ağciyər xəstəlikləri, əvvəlki çanaq əməliyyatları və şüa terapiyası. Bunları həkim əməliyyatdan əvvəl qiymətləndirir.
Əməliyyatın aparılması
-
Hazırlıq 5–7 gün
Kolposkopiya, biopsiya, kiçik çanağın MRT-si, analizlər və EKQ lazımdır.
-
Əməliyyat 30 dəq – 4 saat
Konizasiya vaginal yolla, radikal əməliyyat ümumi anesteziya ilə açıq aparılır.
-
Bərpa 4–8 həftə
Konizasiyadan sonra 1 gün, radikal əməliyyatdan sonra 5–7 gün stasionarda qalırsınız.
Əməliyyata hazırlıq
Konsultasiyada onkoginekoloq şişin mərhələsini dəqiqləşdirmək üçün müayinələr təyin edir:
- kolposkopiya, uşaqlıq boynunun biopsiyası, lazım olduqda histeroskopiya və servikal kanalın ayrıca qaşınması;
- kiçik çanağın MRT-si, qarın boşluğunun USM-i və ya KT-si;
- qanın ümumi və biokimyəvi analizi, koaquloqramma, infeksiyalara skrininq, qan qrupu və rezus-faktor;
- EKQ, döş qəfəsinin rentgeni;
- terapevt və anestezioloq baxışı.
Nəticələr konsiliumda müzakirə olunur və əməliyyatın həcmi seçilir. Əməliyyatdan 8 saat əvvəl yemək olmaz. Qanı durulaşdıran və şəkər salan dərmanları həkimlə razılaşdırın. Konizasiyanı adətən aybaşı bitdikdən sonrakı ilk günlərdə planlaşdırırlar.
Əməliyyat necə aparılır
- Anesteziya. Konizasiya qısa venadaxili narkoz, radikal əməliyyat isə ümumi anesteziya altında aparılır.
- Konizasiya. Uşaqlıq yolu tərəfdən boynun konusvari hissəsi radiodalğa ilmə ilə kəsilir, kəsik səthi eyni zamanda koaqulyasiya olunur. Prosedur təxminən 20–30 dəqiqə çəkir.
- Radikal histerektomiya. Qarnın aşağı hissəsində kəsik edilir, uşaqlıq boyun, ətraf toxuma və uşaqlıq yolunun yuxarı hissəsi ilə birlikdə çıxarılır.
- Limfa düyünləri. Kiçik çanaq limfa düyünləri götürülür; gənc qadınlarda yumurtalıqlar saxlanıla bilər.
- Tamamlama. Drenaj və sidik kateteri qoyulur, yara tikilir.
Radikal histerektomiya üçün əksər hallarda açıq giriş tövsiyə olunur: elmi məlumatlar laparoskopik girişlə residiv riskinin daha yüksək olduğunu göstərib. Əməliyyat 2–4 saat çəkir.
Stasionarda qalma
Konizasiyadan sonra adətən həmin gün və ya ertəsi gün evə gedirsiniz, radikal əməliyyatdan sonra isə təxminən 7 günə qədər stasionarda qalmaq lazım gələ bilər; müddət təxminidir. Əməliyyat anesteziya altında aparılır. Konizasiyadan sonra bir neçə saat izlənilirsiniz: qanaxma, ağrı və ümumi hal yoxlanılır.
Radikal əməliyyatdan sonra sidik kateteri və drenaj borusu ola bilər, ağrıkəsici verilir. Ertəsi gün yataqdan qalxırsınız, qida maye ilə başlayıb tədricən genişlənir. Ağrı nəzarətdədirsə, qanaxma yoxdursa və gəzə bilirsinizsə, evə buraxılırsınız; yazılı tövsiyələr verilir.
Bərpa dövrü
Konizasiyadan sonra çox vaxt həmin gün və ya ertəsi gün evə gedirsiniz. Radikal histerektomiyadan sonra stasionarda adətən 5–7 gün qalırsınız, ağrıkəsici və ağırlaşmaların profilaktikası aparılır.
- konizasiyadan sonra 4–6 həftə cinsi əlaqə, tampon, hovuz və vannadan çəkinin;
- radikal əməliyyatdan sonra 6–8 həftə ağır əşya qaldırmayın;
- sidik ifrazında çətinlik olarsa, kateter bir müddət saxlanıla bilər;
- aşağı ətraflarda şişkinlik yaranarsa, həkimə bildirin.
Sonrakı müşahidə ambulator aparılır. Göstəriş olduqda kimyaşüa terapiyası təyin edilir, remissiyadan sonra müntəzəm dispanser nəzarəti davam edir.
Yadda saxla!
Orqanqoruyucu əməliyyatdan sonra nəticə histoloji sərhədlərin təmizliyindən asılıdır, ona görə ilk illərdə nəzarət baxışlarını buraxmamaq xüsusilə vacibdir. Hamiləlik planlaşdırırsınızsa, vaxtını onkoginekoloqla razılaşdırın.
- Güclü qanaxma, iyli ifrazat və ya yüksək hərarət olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
- Sitoloji yaxma və HPV testini həkimin göstərdiyi vaxtda verin.
- Siqareti tərgidin — bu, residiv riskini azaldır.
Qiymət cədvəli
- Uşaqlıq boynunun xərçəngində əməliyyatlar 3 500 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Mikroinvaziv mərhələdə konizasiya, seçilmiş hallarda isə radikal traxelektomiya uşaqlığı saxlayır və hamiləlik mümkün qalır. Bu zaman hamiləlik yüksək riskli sayılır və xüsusi nəzarət tələb edir. Uşaqlıq çıxarıldıqda isə hamilə qalmaq mümkün olmur.
Gənc qadınlarda yumurtalıqlar çox vaxt saxlanılır, çünki uşaqlıq boynu xərçəngi onlara nadir hallarda yayılır. Bu, erkən menopauzanın qarşısını alır. Qərar yaşınıza və şişin növünə görə verilir.
Bəli, 2–4 həftə ərzində qanlı və ya qəhvəyi ifrazat ola bilər, təxminən 7–10-cu gün qabıq düşəndə bir qədər artır. İfrazat çox olarsa, iyli olarsa və ya hərarət qalxarsa, həkimə müraciət edin.
Konizasiyadan 4–6 həftə, radikal əməliyyatdan isə təxminən 2 ay sonra cinsi həyata qayıtmaq olar. Radikal histerektomiyadan sonra uşaqlıq yolu bir qədər qısalır, bu, adətən cinsi həyata ciddi təsir etmir. Quruluq olarsa, həkim nəmləndirici vasitələr tövsiyə edir.
Əməliyyat barədə cərrahla məsləhətləşin
Planlı əməliyyata hazırlaşırsınızsa, cərrahın pulsuz konsultasiyasına yazılın: müalicə üsulu, hazırlıq, stasionarda qalma və bərpa barədə bütün suallarınızı cavablandıraq.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Həkim kolposkopiya təyin edib: sizi nə gözləyir?
Kolposkopiyaya yönləndirilmək xərçəng diaqnozu demək deyil. Müayinə uşaqlıq boynundakı dəyişiklikləri daha yaxından qiymətləndirməyə kömək edir.
İstiqamət: Ginekologiya / Diaqnostika / Onkoginekologiya
Uşaqlıq boynunda hüceyrə dəyişiklikləri: nəticəni necə anlamaq olar?
Skrininqdə qeyri-normal nəticə və biopsiyada CIN eyni anlayış deyil. Nəticənin hansı testə aid olduğunu bilmək sonrakı addımı anlamağa…
İstiqamət: Ginekologiya / Onkoginekologiya
HPV testi müsbətdir: bu nəticə nə deməkdir?
HPV-müsbət nəticə xərçəng diaqnozu deyil və yoluxmanın vaxtını göstərmir. Əsas məsələ testin tipini və sizə uyğun nəzarət planını…
İstiqamət: Ginekologiya / İnfeksion xəstəliklər / Onkoginekologiya
Uşaqlıq boynu biopsiyası: baxışdan sonra niyə nümunə götürülür?
Biopsiya şübhəli sahənin toxumasını laboratoriyada qiymətləndirir. Onun təyin edilməsi xərçəngin təsdiqi deyil; üsul və sonrakı qaydalar müdaxiləyə görə…
İstiqamət: Ginekologiya / Onkoginekologiya
