Uşaqlıqdaxili inseminasiya (İUİ) sonsuzluğun müalicə üsuludur: hazırlanmış sperma ovulyasiya dövründə kateterlə birbaşa uşaqlıq boşluğuna yeridilir.
Sinonimlər: İUİ, Süni inseminasiya
Uşaqlıqdaxili inseminasiya köməkçi reproduktiv texnologiyaların ən sadə üsullarından biridir. Partnyorun və ya donorun sperması laboratoriyada işlənir: hərəkətli spermatozoidlər toxum mayesindən ayrılır və ovulyasiyaya yaxın gündə uşaqlıq boşluğuna yeridilir. Beləliklə spermatozoidlər uşaqlıq boynundan yan keçərək mayalanmanın baş verdiyi uşaqlıq borularına daha yaxın olur. Prosedur təbii sikldə və ya ovulyasiyanın yüngül stimulyasiyası fonunda aparılır.
Göstərişlər
- spermoqramma göstəricilərinin yüngül azalması;
- sonsuzluğun uşaqlıq boynu amili;
- ehtiyat qorunduqda səbəbi aydın olmayan sonsuzluq;
- cinsi əlaqənin mümkünsüzlüyü (məsələn, vaginizm və ya erektil disfunksiya zamanı);
- donor spermasından istifadə.
Mütləq şərt ən azı bir uşaqlıq borusunun keçiriciliyi və kifayət qədər hərəkətli spermatozoidin olmasıdır.
Əks-göstərişlər
Hər iki borunun keçməməzliyi, ağır kişi amili, kiçik çanaq orqanlarının kəskin iltihabı, hamiləliyə mane olan uşaqlıq şişləri və inkişaf qüsurları zamanı İUİ aparılmır. Yumurtalıq ehtiyatı aşağı olduqda və qadının yaşı böyük olduqda çox vaxt dərhal EKO-ya keçmək daha məqsədəuyğundur.
Hazırlıq
Cütlük sonsuzluq və infeksiyalar üzrə əsas müayinədən keçir, boruların keçiriciliyi yoxlanılır. Ovulyasiya ultrasəs monitorinqi ilə izlənilir, bəzən hCG inyeksiyası ilə tətiklənir. Kişiyə sperma verməzdən əvvəl 2–5 gün cinsi əlaqədən çəkinmək tövsiyə olunur.
Necə aparılır
Prosedur bir neçə dəqiqə çəkir və ginekoloji baxışa bənzəyir. Hazırlanmış sperma nazik, yumşaq kateterlə uşaqlığa yeridilir. Adətən ağrısızdır, anesteziya lazım deyil. Təxminən iki həftə sonra qanda hCG analizi verilir.
Mümkün ağırlaşmalar
Qarnın aşağı hissəsində yüngül dartılma və cüzi ləkələyici ifrazat ola bilər. İnfeksiyalar nadirdir. Ovulyasiya stimulyasiya edildikdə çoxdöllü hamiləlik və yumurtalıqların hiperstimulyasiya sindromu riskləri artır, buna görə follikulların sayına ultrasəs nəzarəti vacibdir. Bir cəhdin effektivliyi EKO-dan aşağıdır və yaşla azalır; bir neçə uğursuz sikldən sonra həkim adətən EKO-ya keçidi müzakirə edir.
Əlaqəli terminlər
- Sonsuzluq
- Ekstrakorporal mayalanma
- Spermoqramma
- Kişi sonsuzluğu
- Ovulyasiya
- Histerosalpinqoqrafiya
- Yumurtalıqların hiperstimulyasiya sindromu
