Sinus düyününün zəifliyi sindromu

Sinus düyününün zəifliyi sindromu — ürəyin ritmini müəyyən edən sinus düyününün qeyri-sabit işlədiyi vəziyyətdir: impulsları çox seyrək, fasilələrlə yaradır və ya yük zamanı ritmi sürətləndirə bilmir. Çox vaxt seyrək ritm qulaqcıqların fibrillyasiyası və ya səyrisi tutmaları ilə növbələşir — bu, taxikardiya-bradikardiya sindromu adlanır. Xəstəlik daha çox yaşlı insanlarda rast gəlinir.

Səbəblər və risk amilləri

• sinus düyününün və qulaqcıqların yaşla bağlı fibrozu (birləşdirici toxuma ilə əvəzlənməsi) — ən çox rast gəlinən səbəb;
• ürəyin işemik xəstəliyi, kardiomiopatiyalar, miokardit, amiloidoz, ürək əməliyyatları;
• geri dönən səbəblər: dərmanlar (beta-blokatorlar, bəzi kalsium kanal blokatorları, digoksin, antiaritmiklər), hipotireoz, hiperkaliemiya, hipotermiya, yuxu apnoesi.

Simptomlar

Təzahürlər seyrək nəbz zamanı beynin və orqanların kifayət qədər qanla təchiz olunmaması ilə bağlıdır: başgicəllənmə, bayılmaqabağı vəziyyət və huşunu itirmə (Morqanyi-Adams-Stoks tutmaları), zəiflik, tez yorulma, yükə zəif dözüm, yaddaşın zəifləməsi, təngnəfəslik. Taxikardiya-bradikardiya sindromunda ürəkdöyünmə tutmaları olur, onlardan sonra uzun fasilə və huşunu itirmə mümkündür. Erkən mərhələlərdə şikayət olmaya bilər.

Diaqnostika

Əsas üsullar sinus bradikardiyasını, fasilələri, sinoatrial blokadanı və qulaqcıqların fibrillyasiyası epizodlarını aşkarlayan EKQ və Holter monitorinqidir. Simptomlar nadir olduqda ritmin uzunmüddətli qeydiyyatı, o cümlədən implantasiya olunan qeydiyyatçılar tətbiq edilir. Yüklənmə testi ritmin sürətlənə bilib-bilmədiyini göstərir. Analizlər (TSH, kalium) geri dönən səbəbləri istisna edir; bəzən ürəyin elektrofizioloji müayinəsi aparılır.

Müalicə

Əvvəlcə geri dönən səbəblər aradan qaldırılır və ritmi yavaşladan dərmanlar yenidən nəzərdən keçirilir — yalnız həkimin qərarı ilə. Daimi müalicə üçün effektiv dərman yoxdur. Simptomlar olduqda əsas üsul ritmin müəyyən tezlikdən aşağı düşməsinə imkan verməyən elektrokardiostimulyatorun implantasiyasıdır. Taxikardiya-bradikardiya sindromunda stimulyator taxikardiya əleyhinə dərmanları təhlükəsiz istifadə etməyə imkan verir; qulaqcıqların fibrillyasiyasında həkim insultun profilaktikası üçün antikoaqulyantlara ehtiyacı qiymətləndirir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Huşunu itirmə, başgicəllənmə və ya zəiflik ilə müşayiət olunan dəqiqədə 40-dan az nəbz, döş ağrısı, güclü təngnəfəslik, çaşqınlıq zamanı təcili tibbi yardım (103) çağırın. Təkrarlanan başgicəllənmə və “qaralma” epizodları kardioloqa tezliklə müraciət üçün səbəbdir.