Steatoreya nəcislə həddindən artıq yağın xaric olunmasıdır: nəcis yağlı, parlaq, pis iyli olur və çətin yuyulur.
Sinonimlər: Yağlı nəcis
Steatoreya qida yağlarının pis həzm olunduğunu və ya sorulmadığını göstərir. Normada yeyilən yağın demək olar ki, hamısı mənimsənilir, nəcislə yalnız kiçik bir hissəsi (adətən sutkada 7 q-a qədər) itir. Steatoreyada bu pay xeyli çox olur. Simptom mədəaltı vəzinin, öd ifrazının və ya nazik bağırsağın işinin pozulmasına işarə edir.
Mümkün səbəblər
- Ekzokrin pankreas çatışmazlığı — xroniki pankreatit, mukovissidoz, mədəaltı vəzi xərçəngi, əməliyyatların nəticələri. Bu, açıq-aşkar steatoreyanın ən çox rast gəlinən səbəbidir.
- Bağırsaqda öd çatışmazlığı — xolestaz, mexaniki sarılıq, birincili biliar xolangit.
- Nazik bağırsaq xəstəlikləri — seliakiya, Kron xəstəliyi, lyambliyoz, qısa bağırsaq sindromu.
- Nazik bağırsaqda bakteriyaların həddindən artıq çoxalması sindromu.
- Yağların sorulmasını bloklayan dərmanlar (məsələn, orlistat).
Nə ilə müşayiət olunur
Nəcis açıq və ya bozumtul, həcmli, köpüklü, kəskin iyli olur, unitazda suyun üzündə yağ damcıları görünə bilər. Çox vaxt köp, quruldama, qarında narahatlıq, tez-tez defekasiya olur. Uzunmüddətli steatoreyada bədən çəkisi azalır və yağda həll olan A, D, E, K vitaminlərinin çatışmazlığı yaranır: alaqaranlıqda görmənin pisləşməsi, sümük ağrıları, qanaxmaya meyil.
Diaqnostika
Koproqramma nəcisdə neytral yağ və yağ turşularını aşkarlayır. Mədəaltı vəzinin funksiyasını qiymətləndirmək üçün nəcisdə pankreatik elastaza-1 təyin edilir. Əlavə olaraq biokimyəvi qan analizi (bilirubin, qaraciyər fermentləri, albumin), toxuma transqlutaminazasına qarşı anticisimlər, mədəaltı vəzi və öd yollarının ultrasəs müayinəsi, KT və ya MRT, nazik bağırsaqdan biopsiya ilə qastroskopiya aparılır.
Müalicə
Səbəbdən asılıdır: mədəaltı vəzi çatışmazlığında həkim yemək zamanı qəbul edilən əvəzedici ferment preparatları təyin edir; seliakiyada qlütensiz pəhriz; öd axını pozulduqda maneənin aradan qaldırılması. Paralel olaraq vitamin çatışmazlığı bərpa edilir. Rasionda yağı özbaşına kəskin azaltmaq olmaz — bu, qidalanma çatışmazlığını dərinləşdirir.
Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli
Yağlı açıq nəcisin tünd sidik və dərinin saralması ilə birgə olması, kürəyə yayılan qarnın yuxarısında şiddətli ağrı, qızdırma, sürətli arıqlama təxirəsalınmaz müayinə tələb edir. Qusma ilə güclü qurşaq tipli ağrı olduqda təcili tibbi yardım (103) çağırın.
