Təsiredici maddə
Somatropin — rekombinant texnologiya ilə alınan insan böyümə hormonudur. Uşaqlarda böyümə hormonu çatışmazlığı və bəzi genetik sindromlarla əlaqəli boy geriləməsində, böyüklərdə isə təsdiqlənmiş böyümə hormonu çatışmazlığında endokrinoloq nəzarəti altında dərialtı inyeksiya şəklində istifadə olunur.
- Latın adı
- Somatropinum
- Ticarət adları
- Eutropin S Qələm İny., Hhtpen, Kresitan, Norditropin Nordifleks, Omnitrop Siyahı
- ATC kodu
- H01AC01
- Farmakoloji qrup
- Hipofizin ön payının hormonları və analoqları
- Dərman formaları
-
- İnyeksiya
Diqqət!
Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Nə üçün istifadə olunur
Uşaqlarda:
- böyümə hormonu çatışmazlığı ilə əlaqəli boy geriləməsi;
- Terner sindromu, Prader-Villi sindromu, Nunan sindromu;
- xroniki böyrək xəstəliyi ilə əlaqəli boy geriləməsi;
- hestasiya yaşına görə kiçik doğulmuş və sonradan boy çatışmazlığını kompensasiya etməyən uşaqlar.
Böyüklərdə:
- təsdiqlənmiş böyümə hormonu çatışmazlığı (uşaqlıqdan davam edən və ya hipofiz xəstəliklərindən sonra yaranan).
Necə təsir edir
Somatropin təbii böyümə hormonu kimi təsir edir: qaraciyərdə və digər toxumalarda insulinəbənzər böyümə faktoru-1 (İBF-1) sintezini artırır. Uşaqlarda bu, sümüklərin böyümə zonalarında uzununa böyüməni stimullaşdırır; böyüklərdə əzələ kütləsini, sümük sıxlığını və lipid mübadiləsini tənzimləyir.
Kimlərə olmaz
- aktiv bədxassəli şişlər; şiş əleyhinə müalicə başa çatmalı və şiş fəal olmamalıdır;
- böyümə zonaları qapanmış uşaqlarda boyun artırılması məqsədilə;
- ağır cərrahi əməliyyatlardan, travmalardan sonra kəskin kritik vəziyyət;
- Prader-Villi sindromunda ağır piylənmə və ya ağır tənəffüs pozuntuları;
- proliferativ və ya ağır preproliferativ diabetik retinopatiya.
Əlavə təsirlər
- inyeksiya yerində reaksiyalar;
- baş ağrısı, ödemlər, oynaq və əzələ ağrıları;
- qan şəkərinin yüksəlməsi;
- kəllədaxili təzyiqin artması (nadir);
- bud sümüyü başı epifizinin sürüşməsi, skoliozun proqressivləşməsi (uşaqlarda);
- hipotireozun aşkarlanması.
Qarşılıqlı təsir
- Kortikosteroidlər — böyümə təsirini zəiflədə bilər.
- İnsulin və şəkər salıcı vasitələr — miqdarın korrektəsi tələb oluna bilər.
- Estrogenlər (ağızdan qəbul) — somatropinə tələbat arta bilər.
Hamiləlik və laktasiya
Hamiləlikdə və ana südü ilə qidalandırma dövründə istifadəsi tövsiyə edilmir; qərarı endokrinoloq verir.
Uşaqlar
Uşaqlarda müalicə uşaq endokrinoloqu tərəfindən, böyümə hormonu çatışmazlığının müayinələrlə təsdiqindən sonra başlanır və böyümə sürəti, sümük yaşı, İBF-1 səviyyəsi ilə izlənir.
Bu təsiredici maddə ilə preparatlar
Azərbaycanda Somatropin ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.
Eutropin S Qələm İny.
Lg Chem. Ltd., Cənubi Koreya
Hhtpen
Biosidus Sau, Argentina
Kresitan
Azərfarm Mmc, Azərbaycan
Norditropin Nordifleks
Novo Nordisk A/S, Danimarka
Omnitrop
Novartis Pharmaceutical Manufacturing GmbH / Sandoz GmbH, Avstriya
Tez-tez verilən suallar
Göstəriş olmadan istifadəsi tövsiyə edilmir; təsiri məhduddur, riskləri isə var. Boy geriləməsinin səbəbini uşaq endokrinoloqu müəyyən edir.
Uşaqlarda adətən böyümə zonaları qapanana və ya qənaətbəxş boya çatana qədər. Müddəti həkim müəyyən edir.