Dupleks skanlama — damar divarının və mənfəzinin təsvirini qan axınının Doppler qiymətləndirilməsi ilə birləşdirən ultrasəs müayinəsidir.
Dupleks skanlama ultrasəsin iki rejimini birləşdirir: damar divarının, aterosklerotik düyünlərin və trombların göründüyü ikiölçülü təsvir (B-rejim) və qan axınının sürəti və istiqamətinin Doppler təhlili. Rəngli Doppler xəritələnməsi axını müxtəlif rənglərə boyayır, bu da daralmaları və refluksu tapmağı asanlaşdırır. Bu gün boyun, ətraf arteriyaları və venaların əksər xəstəliklərində ilk görüntüləmə üsulu məhz dupleks skanlamadır.
Göstərişlər
- dərin venaların trombozu və ya səthi venaların tromboflebitindən şübhə;
- varikoz xəstəliyi və xroniki venoz çatışmazlıq — əməliyyat və ya skleroterapiyadan əvvəl refluksun xəritələnməsi;
- braxiosefal arteriyaların qiymətləndirilməsi: yuxu arteriyasının stenozu, intima-media kompleksinin qalınlığı, düyünlər;
- aşağı ətraf arteriyalarının aterosklerozu, şuntlama və stentləmədən sonra nəzarət;
- hemodializ üçün arteriovenoz fistulanın hazırlanması və nəzarəti.
Hazırlıq
Boyun və ətraf damarları üçün hazırlıq tələb olunmur. Müayinə olunan nahiyədən asan çıxarılan rahat geyim geyinmək məsləhətdir. Qarın aortası və böyrək arteriyaları ac qarına yoxlanılır. Ayaq venalarının yoxlanışından bilavasitə əvvəl kompression corab geyinmək tövsiyə edilmir.
Necə aparılır
Ayaq venaları çox vaxt ayaq üstə müayinə olunur: bu vəziyyətdə qapaq çatışmazlığı daha yaxşı görünür. Həkim venanı sensorla sıxır — venanın tam yığılması trombun olmadığını göstərir. Refluksu aşkarlamaq üçün gücənmək xahiş olunur və ya baldır əzələsi sıxılır. Boyun arteriyalarına uzanmış vəziyyətdə baxılır. Müddət 20–40 dəqiqədir.
Mümkün ağırlaşmalar
Prosedur təhlükəsizdir; ağrılı iltihablı venaya baxarkən sensorun təzyiqi xoşagəlməz ola bilər. Müayinədən sonra məhdudiyyət yoxdur. Nəticələri müalicə edən həkim (fleboloq, damar cərrahı, nevroloq, kardioloq) klinik vəziyyətlə birlikdə şərh edir. Tromboz aşkarlanarsa, müalicəyə dərhal başlanılır. Qəfil nəfəs darlığı, döş qəfəsində ağrı, qanlı bəlğəm, həmçinin əl və ya ayaqda kəskin zəiflik, üzün asimmetriyası və ya nitq pozğunluğu olarsa, dərhal təcili tibbi yardım (103) çağırın.
Bu mövzuda məqalələr
Ultrasəs angiologiyası: USM-in yeni imkanları
Ultrasəs skanlaşdırma metodu son 20 ildə tibbin ən müxtəlif sahələrində geniş yayılıb.
İstiqamət: USM diaqnostikası
