Göz önündə milçəklər

“Milçəklər” şüşəvari cisimdəki xırda sıxlaşmaların tor qişaya saldığı kölgələrdir. Onlar nöqtə, sap, halqa və ya hörümçək toru kimi görünür, baxışın ardınca üzür və ağ divarda, qarda və ya mavi səmada daha yaxşı seçilir. İnsanların çoxu onları heç olmasa bəzən görür. Çoxdan tanış olan köhnə milçəklər zərərsizdir; önəmli olan onların qəfil yaranması və ya sayının kəskin artmasıdır.

Mümkün səbəblər

• Şüşəvari cismin destruksiyası — lif əmələ gəlməklə gelin yaşa bağlı durulması; miopiyası olanlarda daha tez başlayır.
• Şüşəvari cismin arxa qopması — 50 yaşdan sonra qəfil milçəklərin ən çox rast gəlinən səbəbi.
• Tor qişanın cırılması və ya qopması — təcili müalicə tələb edən təhlükəli səbəb.
• Şüşəvari cismə qansızma — diabetik retinopatiya, venaların okklüziyası, travma zamanı.
• İltihab — arxa uveit, göz infeksiyaları.
• Əməliyyatlardan və intravitreal inyeksiyalardan sonrakı vəziyyət (hava qabarcıqları 1–2 günə yox olur).

20–30 dəqiqə davam edən və baş ağrısı ilə əvəzlənən parıldayan ziqzaqlar milçək deyil, miqren aurasıdır.

Müşayiət edən əlamətlər

Narahatedici birləşmələr: milçəklərlə yanaşı işıq çaxmaları, bir tərəfdə kölgə və ya “pərdə”, görmənin azalması, qaranlıq nöqtələrdən ibarət “yağış” (qansızma əlaməti). Uveitdə milçəklərə qızartı, ağrı və fotofobiya qoşulur.

Diaqnostika

Oftalmoloq damcı ilə bəbəyi genəldir və şüşəvari cismi, bütün tor qişanı ən ucqar periferiyaya qədər yoxlayır. Göz dibi pis görünəndə gözün ultrasəs müayinəsi, lazım olduqda OKT aparılır. Bəbək genəldildikdən sonra bir neçə saat maşın sürmək olmaz. İlk müayinə heç nə aşkar etməsə, bir neçə həftədən sonra təkrar müayinə təyin oluna bilər.

Nə etməli

Zərərsiz milçəklər müalicə tələb etmir: zaman keçdikcə onlar çökür, beyin isə onları hiss etməməyə başlayır. Bulanıqlıqları əridən damcı və həb yoxdur. Görmə ciddi və davamlı pozulduqda risklər ölçülüb-biçilərək vitrektomiya və ya lazer vitreolizisi müzakirə edilir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Qəfil yeni milçəklər, xüsusən çaxmalar, görmə sahəsində kölgə və ya görmənin azalması ilə birlikdə olduqda, həmçinin göz travmasından sonra həmin gün oftalmoloqa müraciət edin. Yüksək miopiyası olan və göz əməliyyatı keçirmiş şəxslər xüsusilə diqqətli olmalıdır.