Mamoqrafik tomosintez — süd vəzisinin müxtəlif bucaqlardan çəkildiyi və nazik kəsiklər şəklində yenidən qurulduğu rəqəmsal mamoqrafiya növüdür.
Sinonimlər: Tomosintez
Mamoqrafik tomosintez (süd vəzisinin rəqəmsal tomosintezi, “3D-mamoqrafiya”) təkmilləşdirilmiş mamoqrafiyadır. Çəkiliş zamanı rentgen borusu sıxılmış vəzinin üzərində kiçik qövs cızır və bir sıra aşağı dozalı ekspozisiyalar edir, kompüter onlardan təxminən bir millimetr qalınlığında kəsiklər qurur. Beləliklə, toxumaların üst-üstə düşməsi azalır: adi mamoqrammada sıx vəzi toxuması arxasında “gizlənən” törəmə daha yaxşı görünür, kölgələrin üst-üstə düşməsindən yaranan yalançı “bərkimələr” isə yox olur.
Göstərişlər
- süd vəzisi xərçənginin skrininqi, xüsusən vəzinin sıx (heterogen və ya çox sıx) quruluşunda;
- adi mamoqrafiyanın şübhəli tapıntılarının dəqiqləşdirilməsi: asimmetriyalar, arxitektonika pozuntuları;
- şikayətlər olduqda müayinə — bərkimə, məmədən ifrazat, dərinin içəri çəkilməsi;
- aşkarlanmış şişin ölçülərinin və sərhədlərinin qiymətləndirilməsi, biopsiya üçün istiqamətləndirmə.
Tədqiqatlar göstərir ki, tomosintezin mamoqrafiya ilə birləşməsi təkcə ikiölçülü mamoqrafiyaya nisbətən daha çox invaziv xərçəng aşkarlayır və təkrar müayinəyə çağırışları azaldır. Bununla belə, mikrokalsinatlar adi 2D-təsvirlərdə də yaxşı qiymətləndirilir, ona görə adətən üsulların birləşməsindən və ya sintez edilmiş 2D-təsvirdən istifadə olunur.
Əks-göstərişlər
Hamiləlik (müayinə lazımdırsa, ultrasəs üstün tutulur), vəzidə əməliyyatdan sonrakı erkən dövr. Döş implantları əks-göstəriş deyil, lakin xüsusi yerləşdirmə tələb edir.
Hazırlıq
Menstrual siklı olan qadınlarda müayinəni vəzinin daha az həssas olduğu 5–12-ci günlərdə aparmaq yaxşıdır. Prosedur günü döşə və qoltuqaltına dezodorant, talk və krem sürtməyin — onlar yalançı kölgələr verə bilər. Müqayisə üçün əvvəlki şəkilləri götürün.
Necə aparılır
Adi mamoqrafiyada olduğu kimi, döş lövhələr arasında sıxılır, lakin bir neçə saniyə daha uzun. Sıxılma xoşagəlməz ola bilər, amma dozanı azaldır və keyfiyyəti artırır. Şüa yükü adi mamoqrafiya ilə müqayisə olunandır və ya bir az yüksəkdir.
Mümkün ağırlaşmalar
Döşdə qısamüddətli ağrılı hiss öz-özünə keçir. Müayinədən sonra məhdudiyyət yoxdur. Nəticə BI-RADS şkalası ilə təsvir edilir; 4–5 kateqoriyalarda həkim biopsiya təyin edir.

