Mənbəyi ürəyin mədəciklərində olan sürətli ritm (adətən dəqiqədə 100-dən çox); həyat üçün təhlükəli ola və mədəciklərin fibrillyasiyasına keçə bilər.
Mədəcik taxikardiyası — mədəciklərin sinus düyünündən deyil, mədəciklərin özündəki ocaqdan gələn impulslarla tez-tez (adətən dəqiqədə 100-dən çox) yığıldığı ritm pozğunluğudur. 30 saniyədən az davam edən qısa epizodlar qeyri-davamlı, daha uzun sürən və ya qan dövranının pozulması səbəbindən dərhal dayandırılmalı olanlar isə davamlı mədəcik taxikardiyası adlanır. Mədəcik taxikardiyası mədəciklərin fibrillyasiyasına və ürəyin dayanmasına keçə bilər, buna görə təcili yardım tələb edir.
Səbəblər və risk amilləri
- Miokard infarktından sonrakı çapıq — ən çox rast gəlinən səbəb, kəskin işemiya.
- Kardiomiopatiyalar: dilatasion, hipertrofik, sağ mədəciyin aritmogen kardiomiopatiyası; miokardit, ürəyin sarkoidozu.
- İrsi kanalopatiyalar: uzun QT sindromu, Brugada sindromu, katexolaminergik polimorf mədəcik taxikardiyası.
- Hipokaliemiya, hipomaqneziemiya, bəzi dərmanların həddindən artıq dozası, stimulyatorlar.
- İdiopatik forma — sağlam ürəyi olan insanlarda, adətən daha əlverişli proqnozla.
Simptomlar
Qəfil güclü ürəkdöyünmə, başgicəllənmə, zəiflik, təngnəfəslik, döş qəfəsində sıxıcı ağrı, təzyiqin düşməsi, bayılmaqabağı vəziyyət və ya huşunu itirmə. Ritm çox sürətli olduqda qan dövranı dayanır, insan huşunu itirir.
Diaqnostika
Diaqnozu tutma zamanı çəkilmiş EKQ (geniş QRS kompleksləri) təsdiqləyir. Epizodlar Holter monitorinqi və ya implantasiya olunmuş cihazın qeydi ilə aşkar edilir. Səbəbi axtarmaq üçün exokardioqrafiya, ürəyin MRT-si, elektrolitlər və troponin analizləri, koronar angioqrafiya, lazım olduqda ürəyin elektrofizioloji müayinəsi aparılır.
Müalicə
- Təcili: qeyri-stabil vəziyyətdə elektrik kardioversiyası, qan dövranı dayandıqda reanimasiya və defibrilyasiya; stabil vəziyyətdə xəstəxanada venadaxili antiaritmik dərmanlar.
- Uzunmüddətli: əsas xəstəliyin müalicəsi, həkim təyinatı ilə beta-blokatorlar və digər antiaritmiklər, ocağın kateter ablasiyası, qəfil ölüm riski yüksək olduqda kardioverter-defibrilyatorun implantasiyası.
Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli
Başgicəllənmə, döş ağrısı, təngnəfəslik və ya huşunu itirmə ilə qəfil tez ürəkdöyünmə olduqda təcili tibbi yardım (103) çağırın. İnsan huşunu itiribsə və normal nəfəs almırsa — təcili yardım gələnə qədər döş qəfəsinə kompressiyalara başlayın və avtomatik xarici defibrilyatordan istifadə edin.
Üst termin: Mədəcik aritmiyası
Əlaqəli terminlər
- Mədəcik aritmiyası
- Mədəciklərin fibrillyasiyası
- Qəfil ürək ölümü
- İmplantasiya olunan kardioverter-defibrilyator
- Defibrilyasiya
- Kateter ablasiyası
- Miokard infarktı
- Uzun QT sindromu
