Parasentez (laparosentez) — assitdə qarın boşluğundan mayenin çıxarılması və ya analiz üçün götürülməsi məqsədilə qarın divarının iynə və ya troakarla deşilməsidir.
Sinonimlər: Laparosentez
Parasentez qarında maye toplandıqda (assitdə) aparılan minimal invaziv prosedurdur. O, müayinə üçün az miqdarda mayenin götürüldüyü diaqnostik və tənəffüsü yüngülləşdirmək, qarında gərginliyi azaltmaq üçün bir neçə litr mayenin çıxarıldığı müalicəvi ola bilər. «Parasentez» termini digər boşluqların, məsələn, qulaq pərdəsinin deşilməsinə də aid edilir, lakin cərrahiyyə və qastroenterologiyada adətən laparosentez nəzərdə tutulur.
Göstərişlər
- ilk dəfə aşkarlanan assit — səbəbini müəyyən etmək üçün (qaraciyər sirrozu, ürək çatışmazlığı, şişlər, vərəm, pankreatit);
- assitli xəstədə spontan bakterial peritonitə şübhə: qızdırma, qarın ağrısı, vəziyyətin pisləşməsi;
- təngnəfəslik, ağrı və qidalanma pozğunluğu yaradan gərgin assit;
- sidikqovucu dərmanlara cavab verməyən assit.
Əks-göstərişlər
Əhəmiyyətli məhdudiyyətlərə deşilmə nahiyəsində geniş bitişmələr, genişlənmiş bağırsaq ilgəkləri ilə bağırsaq keçməməzliyi, punksiya yerində dəri infeksiyası və hamiləliyin gec dövrü aiddir. Sirrozda laxtalanma pozğunluqları özlüyündə adətən prosedurdan imtinanı tələb etmir, lakin qərarı həkim verir.
Hazırlıq
Prosedurdan əvvəl sidik kisəsi boşaldılır. Təhlükəsiz nöqtəni seçmək və mayenin həcmini qiymətləndirmək üçün ultrasəs müayinəsi aparılır. Antikoaqulyant qəbulu və anestetiklərə allergiya barədə həkimə məlumat verin.
Necə aparılır
Xəstə arxası üstə və ya bir az yanı üstə uzanır. Dəri antiseptiklə işlənir və yerli anestetiklə keyləşdirilir. İynə və ya kateter adətən qarının sol aşağı hissəsindən ultrasəs nəzarəti altında yeridilir. Maye analiz üçün (hüceyrələr, zülal, albumin, əkilmə, sitologiya) götürülür və ya öz axını ilə buraxılır. Böyük həcm çıxarıldıqda təzyiqin kəskin düşməsinin qarşısını almaq üçün həkim venadaxili albumin məhlulu yeridə bilər.
Mümkün ağırlaşmalar
Prosedur adətən asan keçir, yalnız cüzi narahatlıq ola bilər. Deşilmə yerindən mayenin sızması, qarın divarına qansızma, nadir hallarda bağırsağın zədələnməsi, infeksiya, təzyiqin düşməsi mümkündür. Başgicəllənmə, huşunu itirmə, qarın ağrısının artması, qızdırma, mayedə qan və ya punksiya yerindən qanaxma olarsa, təcili həkimə məlumat verin.
Əlaqəli terminlər
Hansı həkim məşğul olur
Bu mövzuda məqalələr
Parasentez nədir?
Parasentez – otolarinqologiyada invaziv manipulyasiya, orta qulaqdan patoloji mayenin xaric olması üçün təbil pərdəsinin deşilməsidir. Düzgün yerinə yetirildikdə…
İstiqamət: Otolarinqologiya
