Acute heart failure MKB-10: I50

Ürək çatışmazlığı əlamətlərinin sürətlə yaranması və ya kəskin güclənməsi; ürək orqanları qanla təmin edə bilmir. Təcili vəziyyətdir.

Kəskin ürək çatışmazlığı — ürəyin nasos funksiyasının saatlar və ya günlər ərzində kəskin zəiflədiyi, ağciyərlərdə və venalarda qanın durğunluğunun artdığı vəziyyətdir. O, ilk dəfə yarana və ya xroniki ürək çatışmazlığının kəskinləşməsi kimi özünü göstərə bilər. Bu vəziyyət xəstəxanada müalicə tələb edir.

Səbəblər və risk amilləri

kəskin koronar sindrom və miokard infarktı;
ağır ritm pozğunluqları (tez ritmli qulaqcıqların fibrillyasiyası, mədəcik taxikardiyası);
hipertonik kriz;
qapaqların kəskin disfunksiyası, miokardit, ağciyər arteriyasının tromboemboliyası;
infeksiyalar, anemiya, böyrək funksiyasının pozulması;
xroniki ürək çatışmazlığı olan şəxslərdə dərmanların özbaşına dayandırılması, həddindən artıq duz və maye qəbulu.

Simptomlar

Əsas əlamət sürətlə artan təngnəfəslikdir, xüsusən uzanmış vəziyyətdə; xəstə oturmağa çalışır. Köpüklü, bəzən çəhrayı bəlğəmli öskürək, xırıltılar, gecə boğulma tutmaları, ayaqlarda ödem, maye hesabına çəkinin tez artması, zəiflik, soyuq tər, avazıma və ya sianoz, huşun qarışması ola bilər. Təzyiq düşdükdə kardiogen şok inkişaf edir.

Diaqnostika

Həkim tənəffüsü, təzyiqi, qanın oksigenlə doyma səviyyəsini qiymətləndirir. EKQ, exokardioqrafiya, ağciyərlərin rentgenoqrafiyası və ya ultrasəs müayinəsi, natriuretik peptidlər (BNP, NT-proBNP), troponin, elektrolitlər və kreatinin analizləri aparılır. Eyni zamanda dekompensasiyanı yaradan səbəb axtarılır.

Müalicə

Müalicə xəstəxanada, çox vaxt reanimasiya şöbəsində aparılır. Oksigen və ya qeyri-invaziv ventilyasiya, artıq mayeni çıxarmaq üçün sidikqovucu dərmanlar (diuretiklər), yüksək təzyiqdə vazodilatatorlar, aşağı təzyiqdə isə ürəyin işini dəstəkləyən preparatlar tətbiq olunur. Paralel olaraq səbəb aradan qaldırılır: infarktda revaskulyarizasiya, ritmə nəzarət, infeksiyanın müalicəsi. Vəziyyət sabitləşdikdən sonra təkrar epizodların riskini azaldan uzunmüddətli terapiya seçilir. Bütün dərmanları həkim təyin edir.

Profilaktika

Ürək çatışmazlığı olan şəxslər təyin olunmuş dərmanları fasiləsiz qəbul etməli, duzu məhdudlaşdırmalı, hər gün çəkilərək bir neçə gün ərzində 2 kq artım olduqda həkimə məlumat verməlidirlər.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Təngnəfəslik kəskin artıbsa və ya sakitlikdə yaranıbsa, uzanmaq mümkün deyilsə, köpüklü bəlğəm, döş qəfəsində ağrı, huşunu itirmə, güclü zəiflik, soyuq yapışqan tər və ya dodaqlarda göyərmə varsa, dərhal təcili tibbi yardım (103) çağırın.

Üst termin: Ürək çatışmazlığı