Rəngarəng dəmrov

Rəngarəng (kəpəkvari) dəmrov yalnız epidermisin buynuz qatını zədələyən səthi mikozdur. Törədicisi normalda demək olar ki, hər kəsin dərisində yaşayan Malassezia cinsli göbələklərdir. Əlverişli şərait yarandıqda onlar aktiv formaya keçir, ləkələr əmələ gətirir və piqment istehsalını pozur. Xəstəlik təhlükəli deyil və az yoluxucudur, lakin xüsusilə isti mövsümdə tez-tez təkrarlanır.

Səbəblər və risk amilləri

• İsti və rütubətli iqlim, yay mövsümü, güclü tərləmə.
• Yağlı dəri, yağların və qatı kremlərin istifadəsi, sintetik geyim.
• Yeniyetməlik və gənc yaş — piy vəzilərinin ən fəal dövrü.
• Qlükokortikoid qəbulu, immunitetin zəifləməsi, hamiləlik.

Simptomlar

Sinədə, kürəkdə, çiyinlərdə və boyunda sarımtıl-qəhvəyi, çəhrayı və ya əksinə, ağımtıl rəngli yumru ləkələr əmələ gəlir. Onlar birləşərək kənarları qeyri-bərabər iri ocaqlar yaradır. Qaşındıqda ləkələr kəpəyəbənzər xırda pulcuqlarla soyulur. Qaşınma zəifdir və ya olmur. Günəşdə qaraldıqdan sonra ləkələr daha aydın görünür, çünki bu sahələrdə dəri demək olar ki, qaralmır.

Diaqnostika

Dermatoloq diaqnozu xarici görünüşə və sadə testlərə əsasən qoyur: Baltser yod sınağı (ocaqlar daha tünd boyanır), Vud lampası altında baxış (sarımtıl-yaşıl parıltı) və qaşıntının mikroskopiyası, burada göbələyin xarakterik sapları və sporları görünür. Xəstəliyi vitiliqodan, çəhrayı dəmrovdan, seboreik dermatitdən və ikincili sifilisdən ayırmaq vacibdir.

Müalicə

Əsas müalicə yerli göbələkəleyhinə vasitələrdir: ketokonazol, selen sulfid, sink piritionlu şampun və gellər, azollar və ya terbinafin tərkibli kremlər. Geniş zədələnmə və ya tez-tez residivlər zamanı həkim daxilə qəbul üçün göbələkəleyhinə preparatlar təyin edə bilər. Sxemi və müddəti dermatoloq seçir. Nəzərə alın: göbələk tez məhv olur, dərinin rəngi isə həftələr, hətta aylar ərzində bərpa olunur — bu, müalicənin uğursuzluğu demək deyil.

Profilaktika

Residivə meylli insanlara həkim isti mövsümdə göbələkəleyhinə şampunun profilaktik istifadəsini, sərbəst pambıq geyimi və tərlədikdən sonra vaxtında duş qəbulunu tövsiyə edə bilər.

Nə vaxt həkimə müraciət etməli

Xəstəlik təcili yardım tələb etmir. Mənşəyi aydın olmayan yeni ləkələr çıxdıqda, bir neçə həftəlik müalicə nəticə vermədikdə, həmçinin səpgi limfa düyünlərinin böyüməsi, qızdırma və ya xoralarla müşayiət olunduqda dermatoloqa müraciət edin — bu əlamətlər başqa xəstəliyə işarə edir.