Linkas (bitki tərkibli öskürək vasitəsi)

Təsiredici maddə

Linkas — Herbion şirkətinin bir neçə dərman bitkisinin ekstraktlarından ibarət öskürək vasitəsidir; şərbət (o cümlədən şəkərsiz və uşaqlar üçün variantlar) və sorma pastillər şəklində buraxılır. Tərkibinə adatoda (Adhatoda vasica), biyan kökü, uzun istiot və gülxətmi ekstraktları, pastillərdə isə həmçinin züfa və qalanqal daxildir. İstehsalçı onu bəlğəmin xaric olunmasını asanlaşdıran və boğazı yumşaldan vasitə kimi təqdim edir, lakin effektivliyi keyfiyyətli klinik tədqiqatlarda təsdiqlənməyib.

Latın adı: Adhatodae vasicae, Glycyrrhizae, Piperis longi, Althaeae et al. extracta
Ticarət adları: Linkas, Linkas (şəkərsiz), Linkas Sorma Pastillər (bal-limon dadlı), Linkas Sorma Pastillər (nanə dadlı), Linkas Sorma Pastillər (portağal dadlı), Linkas Uşaqlar Üçün Siyahı
Farmakoloji qrup: Tənəffüs yolları üçün bitki mənşəli vasitələr
Dərman formaları: Sirop

Tablet

Diqqət!

Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.

Nə üçün istifadə olunur

İstehsalçının göstərişinə görə Linkas aşağıdakı hallarda təklif olunur:

soyuqdəymə və kəskin respirator infeksiyalar zamanı öskürək;
çətin ayrılan bəlğəmlə müşayiət olunan öskürək;
boğazda qıcıqlanma və göynəmə (pastillər).

Bu siyahı istehsalçının bəyanatıdır. Öskürək xəstəliyin əlamətidir; onun səbəbini — infeksiya, astma, reflüks, dərmanların təsiri və ya digər xəstəliklər — həkim müəyyən edir.

Necə təsir edir

İstehsalçının izahına görə adatoda yarpağının alkaloidləri (vazisin) bəlğəmi durulaşdırır, biyan kökü və gülxətmi selikli qişanı örtərək qıcıqlanmanı azaldır, uzun istiot və qalanqal isə «isidici» təsir göstərir. Vazisin sintetik bəlğəmgətirici bromheksinin hazırlanması üçün əsas olmuş təbii maddədir.

Bununla belə, kompleks bitki şərbətində hər komponentin miqdarı azdır və bu birləşmənin öskürəyin müddətini və ya şiddətini plasebodan daha çox azaltdığı etibarlı tədqiqatlarda göstərilməyib. Şərbətin özü də boğazı yumşaldaraq qısamüddətli rahatlıq yarada bilər.

Kimlərə olmaz

komponentlərdən hər hansına qarşı yüksək həssaslıq;
hamiləlik — adatoda uşaqlığın yığılmasını stimullaşdıra bilər;
şəkər tərkibli şərbət şəkərli diabet zamanı məhdudlaşdırılır (şəkərsiz variant mövcuddur);
biyan kökü səbəbindən — arterial hipertenziya, qanda kaliumun azalması, ağır ürək və böyrək xəstəlikləri olduqda yalnız həkimlə razılaşdırılmaqla;
fruktoza dözümsüzlüyü (şərbətin tərkibindən asılı olaraq).

Həkimlə məsləhət

Xroniki xəstəliyi olanlar, hamilələr, laktasiya dövründə olan qadınlar və kiçik yaşlı uşaqlar üçün istənilən öskürək vasitəsi əvvəlcədən həkimlə razılaşdırılmalıdır.

Əlavə təsirlər

allergik reaksiyalar: səpgi, qaşınma;
ürəkbulanma, mədədə narahatlıq, ishal;
uzunmüddətli və çox miqdarda istifadədə biyan kökü ödem, arterial təzyiqin yüksəlməsi və kaliumun azalmasına səbəb ola bilər.

Əsas risk

Ən böyük təhlükə bitki vasitəsinin özü deyil, öskürəyin ciddi səbəbinin (pnevmoniya, astma, vərəm və s.) gözdən qaçırılmasıdır.

Qarşılıqlı təsir

öskürək refleksini boğan dərmanlarla (kodein, butamirat, dekstrometorfan) eyni vaxtda istifadə edilmir: bəlğəm ayrılması çətinləşə bilər;
biyan kökü diuretiklər, qlükokortikoidlər və ürək qlikozidləri ilə birlikdə kaliumun azalması riskini artırır;
biyan kökü bəzi təzyiqsalıcı dərmanların təsirini zəiflədə bilər.

Hamiləlik və laktasiya

Hamiləlik dövründə istifadə tövsiyə olunmur: adatoda uşaqlığın tonusunu artıra bilər, biyan kökünün böyük miqdarı isə hamiləlik üçün arzuolunmazdır. Laktasiya dövründə təhlükəsizlik barədə məlumat yoxdur.

Uşaqlar

Uşaqlar üçün ayrıca şərbət variantı buraxılır, yaş həddi isə təlimatda göstərilir. Kiçik yaşlı uşaqlarda öskürək, xüsusən nəfəs darlığı və ya hərarətlə müşayiət olunduqda, pediatr müayinəsi tələb edir; pastillər kiçik uşaqlara verilmir.

Tərkib

İstehsalçının məlumatına görə şərbətin tərkibinə Adhatoda vasica (adatoda yarpağı), Glycyrrhiza glabra (biyan kökü), Piper longum (uzun istiot), Althaea officinalis (gülxətmi) və digər bitki ekstraktları daxildir. Pastillərin tərkibində Adhatoda vasica, Glycyrrhiza, Piper longum, Hyssopus officinalis (züfa) və Alpinia galanga (qalanqal) var. Tam tərkib və köməkçi maddələr (şəkər, dad vericilər) qablaşdırmadakı təlimatda göstərilir.

Elmi sübut haqqında

Kəskin öskürəyin əksəriyyəti virus infeksiyası ilə bağlıdır və iki-üç həftə ərzində öz-özünə keçir. Bitki tərkibli öskürək vasitələrinin sistematik icmallarında onların plasebodan üstün olduğuna dair inandırıcı sübut tapılmayıb; kiçik tədqiqatlar keyfiyyətcə zəifdir.

Elmi sübut

Linkasın öskürəyin müddətini qısaltdığı və ya ağırlaşmaların qarşısını aldığı keyfiyyətli klinik tədqiqatlarda sübut olunmayıb. Vasitə həkimin təyin etdiyi müalicəni əvəz etmir.

Nə zaman həkimə müraciət etmək lazımdır

öskürək üç həftədən çox davam edirsə;
nəfəs darlığı, fit səsli tənəffüs, döş qəfəsində ağrı varsa;
hərarət üç gündən çox yüksək qalırsa və ya yenidən qalxırsa;
bəlğəmdə qan görünürsə, arıqlama və gecə tərləməsi varsa;
körpədə və ya kiçik uşaqda öskürək tez-tez tənəffüs, döş qəfəsinin içəri çəkilməsi və ya halsızlıqla müşayiət olunursa.

Bu təsiredici maddə ilə preparatlar

Azərbaycanda Linkas (bitki tərkibli öskürək vasitəsi) ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.