Pulmonoloq

Döş qəfəsi orqanlarının rentgenoqrafiyası tənəffüs orqanlarının vəziyyətini ətraflı öyrənməyə, onların strukturu və fərdi xüsusiyyətləri, ağciyər toxumasında, plevra boşluğunda, ortadaboşluqda patoloji dəyişikliklərin olub-olmaması haqqında təsəvvür yaratmağa imkan verir.

Kompüter tomoqrafiyası — bu gün tənəffüs orqanları toxumalarının vəziyyətini, patoloji dəyişikliklərin, o cümlədən müxtəlif mənşəli yenitörəmə və şişlərin olub-olmadığını müəyyən etməyə imkan verən ən effektiv qeyri-invaziv (yəni daxili müdaxilə tələb etməyən) müayinə üsullarından biridir.

Bronxoskopiya — xüsusi cihaz – bronxoskop vasitəsilə traxeya və bronxların selikli qişalarının vəziyyətinin endoskopik tədqiqat üsuludur. Həkim tənəffüs yollarının vəziyyəti haqqında vizual məlumat alır ki, bu da şiş və iltihab proseslərini diaqnostika etməyə, qanlı öskürəyin səbəblərini aydınlaşdırmağa imkan verir. Prosedur «yuxuda» aparılır və pasiyentə heç bir xoşagəlməz hiss vermir.

Biopsiya və braş-biopsiya — zərurət olduqda endoskopik müayinə zamanı histoloji və sitoloji tədqiqatlar üçün material (bəlğəm, selikli qişa nümunələri və s.) götürülür.

Funksional diaqnostika

Spirometriya — ağciyərlərin funksiyasını qiymətləndirmənin ən vacib üsullarından biridir. Spirometriya zamanı tənəffüsün sürəti, nəfəsvermə həcmi və s. kimi göstəricilər ölçülür. Bu üsul bronxial astmanın, xroniki obstruktiv ağciyər xəstəliyinin (XOAX), ağciyər emfizemasının diaqnostikası üçün istifadə olunur.

Pulsoksimetriya — arterial qanın oksigenlə doyma səviyyəsinin ekspres-diaqnostikasıdır. Pulsoksimetr xəstənin barmağına və ya qulaq məmciyinə taxılır. 3 dəqiqə sonra həkim artıq pasiyentin vəziyyəti haqqında zəruri məlumatlara malik olur.

Pikflometriya — müxtəlif xəstəliklərdə, məsələn astma və XOAX-da bronxların daralma dərəcəsini müəyyən etməyə imkan verən maksimal həcmli nəfəsvermə sürətinin ekspres-diaqnostikasıdır.

Nəfəs verilən havada azot oksidinin təyini — bronxial astma və aşağı tənəffüs yollarının digər xəstəliklərini aşkar etmək və ya təsdiqləmək üçün yönəlmiş diaqnostik prosedurdur.

Laborator diaqnostika

Bəlğəmin, boğazdan, burundan yaxmaların, traxeyadan yuyuntunun və s. mikrobioloji analizləri xəstəliyə səbəb olan mikroorqanizmləri aşkar etmək, həmçinin onların antibiotiklərə həssaslığını müəyyən etmək məqsədilə aparılır.

İFA və PZR üsulları ilə tədqiqatlar — tənəffüs yollarının xəstəliyinə hansı patogen mikroorqanizmlərin (viruslar, bakteriyalar, göbələklər) səbəb olduğunu böyük dəqiqliklə müəyyən etməyə imkan verir.

Sitomorfologiya (bəlğəm, plevral punktat) — vərəm və digər xəstəliklərdə şiş və diffuz proseslərin yaranmasını erkən mərhələlərdə izləməyə imkan verən üsuldur.

Eli-vissero test — ağciyərlərin autoimmun xəstəliklərinin diaqnostikasına yönəlmiş tədqiqatlar kompleksidir. Bu texnologiya autoantitel səviyyəsini aşkar etməyə və müalicəni daha effektiv aparmağa imkan verir.

Xəstəliklərin erkən diaqnostikası: necə, kimə və nə üçün?

Müntəzəm profilaktik müayinələr bir sıra xəstəliklərin vaxtında diaqnostikası üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Məlumdur ki, əksər xəstəlikləri müalicə etməkdən daha asan qarşısını almaq olar, buna görə hər bir insan öz yaş və sosial qrupu üçün hansı diaqnostik tədbirlərin tövsiyə olunduğunu bilməlidir.

Pulmonologiyada diaqnostika

Tənəffüs funksiyasının qiymətləndirilməsi: spirometriya (xarici tənəffüs funksiyası), bronxolitiklə sınaq, pikflouometriya, pulsoksimetriya, nəfəsverilən havada azot oksidinin təyini — tənəffüs yollarında allergik iltihabın markeri.

Şüa diaqnostikası: döş qəfəsinin rentgeni, ağciyərlərin KT-si və MSKT-si.

Laborator: bəlğəmin analizi, mikoplazma pnevmoniyasının diaqnostikası, allerqoloji müayinə.

Müalicə: nebulayzer inhalyasiyaları, bazis inhalyasion terapiya, pnevmoniyadan sonra bərpa proqramları, zərurət olduqda stasionar müalicə.

Spirometriyadan əvvəl 4–6 saat bronxolitik qəbul etməmək, müayinədən 2 saat əvvəl yeməmək və siqaret çəkməmək tövsiyə olunur — həkiminiz konkret sxemi dəqiqləşdirəcək.