Endometrium uşaqlığın daxili səthini örtən qişadır. Reproduktiv yaşda hormonlara cavab olaraq dəyişir. Buna görə USM-də qalınlığın mənası sikl günündən, menopauza vəziyyətindən, dərmanlardan və şikayətlərdən asılıdır. İnternetdəki vahid millimetr cədvəli bütün qadınlar üçün diaqnostik qayda deyil. Nazik və ya qalın görünüşün səbəbi bütöv klinik vəziyyətdə araşdırılır.
Siklin mərhələsi nəyi dəyişir?
Aybaşıdan sonra qişa ilə siklin sonrakı hissəsindəki qişanın eyni qalınlıqda olması gözlənilmir. Nizamsız sikldə təqvim günü hormonal mərhələni dəqiq göstərməyə bilər. Hormonal kontrasepsiya və digər preparatlar görünüşə təsir edə bilər. Hesabatı şərh edən həkimə son aybaşının tarixini və qəbul etdiyiniz vasitələri bildirin. Yalnız əvvəlki ölçü ilə fərq müalicə səbəbi olmamalıdır.
Endometrium USM-də necə ölçülür?
Transvaginal USM-də endometrium uşaqlığın uzununa kəsiyində, ön və arxa qatın birlikdə qalınlığı kimi ölçülür. Qalınlıq ən qalın hissədən götürülür və boşluqdakı maye varsa, ölçüyə daxil edilmir. Polip, mioma və ya yapışıqlıq kimi tapıntılar olarsa, onlar ayrıca təsvir olunur.
Qalınlıqla yanaşı ehosunun bərabərliyi, sərhədlərinin aydınlığı və qan axınının xüsusiyyəti də nəzərə alına bilər. Buna görə yalnız millimetr göstəricisinə baxmaq natamamdır.
Hesabatda ölçü ilə yanaşı, endometriumun sərhədi və ətrafdakı strukturlarla əlaqəsi də yazılırsa, bu, qiymətləndirmənin daha tam olduğunu göstərir.
Qalınlaşma hansı sualları yaradır?
Diffuz dəyişikliklə polip kimi lokal tapıntı fərqləndirilir. Qanaxmanın xarakteri, yaş və digər risk amilləri əlavə müayinənin seçiminə təsir edir. Həkim təkrar USM, histeroskopiya və ya endometrial biopsiya barədə qərar verə bilər. Qalın görünüş avtomatik xərçəng deyil, ancaq şübhəli vəziyyəti də yalnız bu səbəblə nəzərdən qaçırmaq olmaz. Toxuma müayinəsi lazım olduqda onun məqsədi izah edilməlidir.
Nazik endometrium hamiləliyi istisna edirmi?
Hamiləlik planında endometriumun görünüşü əhəmiyyətli olsa da nəticə yalnız qalınlıqdan asılı deyil. Ovulyasiya, embrionla bağlı amillər və uşaqlıq boşluğunun vəziyyəti də nəzərə alınır. Müəyyən müalicə dövrünün meyarını təbii hamiləliyə birbaşa tətbiq etmək olmaz. Endometriumu “qalınlaşdıran” təsdiqlənməmiş vasitələrə diaqnoz qoyulmadan başlamaq faydasız və riskli ola bilər.
Menopauzada yanaşma
Menopauzadan sonra yeni qanaxma həkim qiymətləndirməsi tələb edir. USM rəqəmi ilkin qərara kömək edir, lakin davam edən və ya təkrarlanan qanaxmada əlavə araşdırma lazım ola bilər. Qanaxmasız təsadüfi tapıntıya yanaşma fərqlənir. Özünüzü internetdəki tək hədlə tam təhlükəsiz və ya xəstə elan etməyin; hansı simptomun nəzarət planını dəyişdirdiyini dəqiqləşdirin.
Qanaxmanın tarixçəsi ölçünü necə tamamlayır?
Aybaşıların arasındakı ləkələnmə, uzun çəkən qanaxma və menopauzadan sonra qan gəlməsi fərqli suallardır. Son aybaşının tarixini bilməklə yanaşı qanaxmanın nə vaxt və hansı dərman fonunda başladığını qeyd edin. Uşaqlıq boynu və digər mənbələr də nəzərə alınmalıdır. Endometrium ölçüsü bütün qanaxmanı avtomatik izah etmir; həkim mənbəni dəqiqləşdirmək üçün əlavə müayinə seçə bilər.
Biopsiya planlaşdırılırsa onun diffuz dəyişiklik və ya lokal tapıntı barədə nə qədər məlumat verəcəyini soruşun. Uşaqlıq boşluğundakı kiçik lokal sahə hər nümunəyə düşməyə bilər. Qeyri-kafi material ilə normal histologiya fərqlidir. Qanaxma davam etdikdə əvvəlki xoşxassəli cavabın klinik uyğunluğu yenidən nəzərdən keçirilir. Əksinə, şikayətsiz təsadüfi ölçü üçün hər zaman müdaxilə lazım olmaya bilər. Qərarda həm lazımsız prosedurdan, həm də mühüm patologiyanın gecikməsindən qaçmaq məqsədi olmalıdır.
Endometrium və miometrium
Endometrium daxili qişa, miometrium isə uşaqlığın əzələ qatıdır. Hesabatda bu iki sahəyə aid tapıntıları bir-birinə qarışdırmaq olmaz. Mioma əzələ qatında, polip isə boşluqla əlaqəli lokal tapıntı kimi qiymətləndirilə bilər. “Divar qalındır” ifadəsi dəqiq struktur göstərmədən natamamdır. Həkimdən hansı qatın və hansı görünüşün nəzərdə tutulduğunu soruşun. Müalicə və nümunə götürmə üsulu tapıntının yerinə bağlıdır. Endometrium rəqəminin normal olması uşaqlığın bütün digər strukturlarının ayrıca qiymətləndirilməsini əvəz etmir.
Sikl ərzində görünüşün dəyişməsi
| Mərhələ | Tipik görünüş |
|---|---|
| Aybaşı | Nazik və qeyri-bərabər, qan laxtaları ola bilər |
| Aybaşıdan sonrakı erkən mərhələ | Tədricən qalınlaşır |
| Ovulyasiya ətrafı | Üç xətli təsvir verə bilər |
| Ovulyasiyadan sonra | Daha bərabər və parlaq görünür |
Bu görünüşlər orta mənzərədir və hər qadında eyni deyil. Müayinənin tarixi və sikl günü hesabatda yazılmalıdır.
Nazik endometriumun mümkün səbəbləri
Endometriumun nazik görünməsi həmişə xəstəlik deyil. Sikl mərhələsi, hormonal kontrasepsiya və ya menopauza belə mənzərə yarada bilər. Hamiləlik planı olan qadında isə səbəb axtarılır:
- əvvəlki kyuretaj, əməliyyat və ya infeksiyadan sonra uşaqlıq daxilində yapışıqlıqlar;
- xroniki endometrit, yəni daxili qişanın uzunmüddətli iltihabı;
- hormonal pozuntular və ovulyasiya problemi;
- uşaqlığın qan təchizatı ilə bağlı fərqlər.
Səbəbi aydınlaşdırmaq üçün təkrar USM, histeroskopiya və ya digər müayinələr lazım ola bilər.
Histeroskopiya və endometrial biopsiya fərqi
| Müayinə | Nə verir | Məhdudiyyəti |
|---|---|---|
| Endometrial biopsiya | Daxili qişadan toxuma nümunəsi | Kiçik lokal sahə nümunəyə düşməyə bilər |
| Histeroskopiya | Uşaqlıq boşluğunun görüntülə baxışı, hədəfli nümunə imkanı | Daha mürəkkəb planlama tələb edə bilər |
Həkim hansı müayinəni seçdiyini şikayət, yaş və USM tapıntısına görə izah etməlidir.
Həkimə tez müraciət etməli olduğunuz hallar
Həkimə müraciət edin
- Menopauzadan sonra hər hansı qanaxma;
- ardıcıl bir neçə sikl ərzində aybaşılararası qanaxma;
- çox güclü qanaxma, baş gicəllənməsi və halsızlıq;
- qanaxma ilə birlikdə güclü çanaq ağrısı və ya hərarət;
- hamiləlik şübhəsi ilə qanaxma.
Hamiləlik və endometrium
Hamiləlik baş verdikdə endometrium dəyişərək dəciduaya çevrilir və embrionu qidalandırır. Erkən USM-də uşaqlıq daxilində gestasion kisənin görünməsi hamiləliyin yerini göstərir. Ancaq endometriumun qalınlığı tək başına hamiləliyin uğurlu olub-olmadığını bildirmir.
Aybaşı gecikməsi, ağrı və qanaxma ilə müraciət edən qadında hamiləlik testi aparılır. Uşaqlıq daxilində hamiləlik görünmürsə, qanda hCG və təkrar USM planlaşdırılır. Endometrium qalınlığına görə hamiləliyi istisna etməyin və ya təsdiq etməyin; təcili əlamətlər olduqda gözləməyin.
Həkimə hansı qanaxma məlumatını təqdim etməli?
- Son aybaşının başlama tarixi və adi sikl uzunluğu;
- qanaxmanın neçə gün çəkdiyi və gündə neçə vasitədən istifadə edildiyi;
- laxtaların olub-olmaması;
- aybaşılararası və ya cinsi əlaqədən sonrakı qanaxma;
- qəbul olunan hormonal və qan durulducu vasitələr;
- hamiləlik planı və menopauza vəziyyəti.
Bir-iki aylıq qeyd dəftəri həkimin tapıntını şikayətlə əlaqələndirməsinə kömək edir.
Endometriumun qeyri-bərabər görünüşü nə deməkdir?
USM hesabatında endometriumun “heterogen”, “qeyri-bərabər” və ya “daxilində ocaqlar var” kimi təsvir olunması müxtəlif səbəblərdən ola bilər. Aybaşı qalıqları, laxta, polip, mioma, hormonal təsir və bəzən iltihabi dəyişikliklər belə görüntü verə bilər. Təkcə bu təsvirlə diaqnoz qoymaq olmaz.
Hesabatdakı ifadənin nəyi bildirdiyini dəqiqləşdirmək üçün müayinənin siklin hansı günündə aparıldığını nəzərə alın. Ona görə eyni tapıntı aybaşıdan sonra təkrar yoxlanıla bilər. Təkrar USM, salin infuziyalı USM, histeroskopiya və ya biopsiya lazım olduğunu həkim qanaxma, yaş və hamiləlik planına görə qərarlaşdırır. Əgər tapıntı qanaxma ilə müşayiət olunursa, nəzarəti gecikdirmək düzgün deyil. Şikayəti olmayan qadında isə hər qeyri-bərabər görünüş avtomatik müdaxilə tələb etmir.
Menopauza və hormon müalicəsi zamanı endometrium
Uşaqlığı olan qadında yalnız estrogenlə aparılan hormon müalicəsi endometriumun qalınlaşmasına və hiperplaziya riskinə səbəb ola bilər. Bu səbəbdən belə müalicə çox vaxt progestogen komponenti ilə birləşdirilir və ya fərdi nəzarət planı qurulur. Müalicəyə başlamazdan əvvəl və sonra qanaxma şikayətlərini həkimlə bölüşmək vacibdir.
Bəzi hormonal müalicə və ya xərçəng əleyhinə vasitələr endometrium görünüşünü dəyişə bilər. Bu vəziyyətdə USM-də qalınlaşma müalicənin təsiri, polip və ya digər səbəblərlə əlaqəli ola bilər. Gözlənilməz qanaxma yaranarsa, müalicəni özbaşına dayandırmayın, həkimlə əlaqə saxlayın. Nəzarətin tezliyi və müayinə növü şəxsi risk amillərinə görə təyin edilir.
Əlaqəli Xidmətlər
Biopsiya
LOR-biopsiya burun, udlaq, qırtlaq və ya qulaqdan kiçik toxuma parçasının götürülüb mikroskop altında müayinə edilməsidir. Otolarinqoloq onu baxış…
İstiqamət: Otolarinqologiya
Histeroskopiya
Histeroskopiya uşaqlıq boşluğuna nazik optik cihaz — histeroskop yeridərək onun daxili səthinə ekranda birbaşa baxmağa imkan verən müayinədir.…
İstiqamət: Ginekologiya / Endoskopiya
Tez-tez Verilən Suallar
Həmişə yox. Ölçmə üsulu və sikl mərhələsi də təsir edir.
Xeyr. Qanaxmanın mənbəyi və digər səbəbləri ayrıca qiymətləndirilə bilər.
Xeyr, hiperplaziya endometriumun qeyri-normal qalınlaşması deməkdir. Atipiya olub-olmaması vacibdir, çünki atipik formada xərçəng riski daha yüksəkdir. Diaqnoz əsasən toxuma müayinəsi ilə qoyulur. Müalicə və nəzarət planını həkim seçir. Qalınlaşmanın səbəbini müəyyən etmək üçün həkim ilk növbədə qanaxma tarixçəsinə və yaşa baxır.
Hər zaman yox. Şikayəti olmayan kiçik polip bəzən müşahidə edilə bilər. Qanaxma, hamiləlik planı, menopauza və polipin ölçüsü kimi amillər nəzərə alınır. Çıxarılması lazım olarsa, çox vaxt histeroskopik üsul müzakirə edilir. Polip kiçik olsa belə, qanaxma ilə müşayiət olunursa, həkim onu çıxarmağı müzakirə edə bilər.
Çox vaxt qanaxma bitdikdən sonrakı ilk günlər endometriumu qiymətləndirmək üçün əlverişli sayılır. Lakin qanaxma, menopauza və ya hamiləlik şübhəsi varsa, müayinə gözlənilmədən aparıla bilər. Vaxtı göstərişə görə həkimlə dəqiqləşdirin. Müayinənin vaxtı həkimin göstərişi ilə fərdiləşdirilməlidir.
Xeyr, “nə qədər qalındırsa, o qədər yaxşıdır” düzgün qayda deyil. Ən uyğun görünüş siklin mərhələsinə, ovulyasiyaya və uşaqlıq boşluğunun vəziyyətinə görə dəyişir. Həddindən artıq qalınlaşma isə ayrıca araşdırma tələb edə bilər. Ən uyğun qalınlıq sikl mərhələsi və müalicə növünə görə dəyişir, ona görə rəqəmi mütləq hədd kimi qəbul etmək olmaz.
Şərhlər (0)
Hələ şərh yoxdur. İlk şərhi siz yazın.