Prostat vəzinin tamamilə (xərçəngdə) və ya onun böyümüş hissəsinin (xoşxassəli hiperplaziyada) cərrahi yolla çıxarılması.
Prostatektomiya prostat vəzində aparılan əməliyyatdır. Bu ad altında iki fərqli müdaxilə birləşdirilir. Radikal prostatektomiya — prostatın bütövlükdə toxum qovucuqları, lazım olduqda çanaq limfa düyünləri ilə birlikdə çıxarılması; lokal prostat xərçənginin əsas müalicə üsullarından biridir. Sadə prostatektomiya (adenomektomiya) — transuretral rezeksiya texniki cəhətdən mümkün olmadıqda iri xoşxassəli hiperplaziyada yalnız böyümüş toxumanın çıxarılması.
Göstərişlər
- ömür müddəti əməliyyatı haqq qazandıran kişilərdə orqanla məhdud və ya yerli yayılmış prostat vəzi xərçəngi;
- sidik ləngiməsi, sidik kisəsində daşlar, təkrarlanan qanaxmalar və ya dərmanların səmərəsizliyi ilə müşayiət olunan böyük həcmli xoşxassəli hiperplaziya.
Xərçəngdə alternativlər (aktiv müşahidə, şüa terapiyası) və onların üstünlükləri və çatışmazlıqları mütləq uroloq və onkoloqla müzakirə edilir.
Əks-göstərişlər
Ürək və ağciyərlərin ağır xəstəlikləri, qanın laxtalanmasının pozulması, qısa gözlənilən ömür müddəti, uzaq metastazlar (radikal əməliyyat üçün).
Hazırlıq
Qan və sidik analizləri, EKQ, anestezioloq məsləhəti, prostatın MRT-si və lazım olduqda xərçəngin mərhələsini təyin edən müayinələr. Antikoaqulyant və antiaqreqantların qəbulunu həkim tənzimləyir. Çanaq dibi əzələlərinin məşqinə əvvəlcədən başlamaq faydalıdır.
Necə aparılır
Əməliyyat ümumi narkoz altında açıq, laparoskopik və ya robot-assistent üsulla icra edilir. Prostat çıxarıldıqdan sonra sidik kisəsi uretra ilə birləşdirilir və uretral kateter adətən 1–2 həftəlik saxlanılır. Pasiyent xəstəxanada bir neçə gün qalır.
Mümkün ağırlaşmalar
- sidiyin saxlanılmaması — ilk aylarda tez-tez olur, əksəriyyətdə tədricən keçir; davamlı saxlamama çanaq dibi məşqləri, ağır hallarda isə cərrahi yolla müalicə olunur;
- erektil disfunksiya — siniri qoruyan texnikada risk daha azdır; bərpa 1–2 ilə qədər çəkir, effektiv müalicə üsulları mövcuddur;
- radikal əməliyyatdan sonra eyakulyasiyanın olmaması və sonsuzluq;
- qanaxma, infeksiya, tromboz, anastomozun strikturası.
Əməliyyatdan sonra PSA müntəzəm yoxlanılır. Qızdırma, kateterdən sidik axınının dayanması, ayaqda ödem və ağrı, təngnəfəslik zamanı dərhal həkimə müraciət edin.
