Histerektomiya uşaqlığın cərrahi yolla çıxarılmasıdır, göstərişdən asılı olaraq boyun, borular və yumurtalıqlar da götürülə bilər. Əməliyyat iri mioma, adenomioz, uşaqlığın düşməsi, dərmana tabe olmayan qanaxmalar və xərçəng zamanı tətbiq olunur. Laparoskopik, vaginal və ya açıq (abdominal) üsulla, ümumi anesteziya altında aparılır.
- Giriş
- Laparoskopik
- Anesteziya
- Ümumi
- Müddət
- 1–3 saat
- Stasionarda
- 2–5 gün
- Bərpa
- 4–8 həftə
- Qiymət
- 3 000 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- uşaqlığın ekstirpasiyası
- uşaqlığın amputasiyası
- laparoskopik histerektomiya
- vaginal histerektomiya
- abdominal histerektomiya
Əməliyyatın təsviri
Uşaqlığın çıxarılması qadının həyat keyfiyyətini ciddi pozan simptomlardan — bol qanaxmalardan, qanazlığından, xroniki ağrıdan, qonşu orqanlara təzyiqdən — xilas olmağa imkan verir, xərçəngdə isə həyatı qorumağın əsas yoludur. Əməliyyat geri dönməzdir: menstruasiya dayanır və hamiləlik mümkün olmur. Ona görə qərar orqanqoruyucu alternativlər müzakirə edildikdən sonra verilir.
Əməliyyatın həcmi:
- subtotal (supravaginal) — yalnız uşaqlığın cismi çıxarılır, boyun saxlanılır;
- total (ekstirpasiya) — uşaqlıq boynu ilə birlikdə çıxarılır;
- radikal — uşaqlıq, boyun, uşaqlıq yolunun yuxarı hissəsi və ətraf dayaq toxumaları götürülür, onkoloji xəstəliklərdə.
Borular və yumurtalıqların taleyi ayrıca həll olunur. Menopauzadan əvvəl yumurtalıqlar mümkün qədər saxlanılır, çünki hormonların əsas mənbəyi onlardır.
Giriş növləri:
- laparoskopik — 3–4 kiçik deşikdən, uşaqlıq uşaqlıq yolu ilə və ya hissələrə bölünərək çıxarılır; bədxassəli şişə şübhədə hissələrə bölmə tətbiq olunmur;
- vaginal — uşaqlığın düşməsində və kiçik ölçüsündə, qarında kəsik qalmır;
- abdominal — bikini xətti və ya şaquli 10–15 sm-lik kəsikdən; çox böyük uşaqlıqda, geniş bitişmələrdə və xərçəngdə.
Əməliyyatın nəticəsi
Menstruasiya dayanır, uşaqlıqla bağlı ağrı, qanaxma və təzyiq şikayətləri əksər hallarda aradan qalxır. Yumurtalıqlar saxlanılıbsa, onlar hormon istehsalını davam etdirir, lakin menopauza bəzən bir qədər tez başlaya bilər. Menopauzadan əvvəl hər iki yumurtalıq çıxarıldıqda cərrahi menopauza yaranır: isti basmalar, əhval dəyişkənliyi, cinsi meylin azalması mümkündür, osteoporoz və ürək-damar riski artır. Belə hallarda həkim hormonəvəzedici terapiyanın mümkünlüyünü fərdi qiymətləndirir.
Çıxarışda epikriz verilir. Histologiyanın cavabı və nəzarət baxışı 2–4 həftədən sonra müzakirə olunur.
Üstünlüklər
Histerektomiya bir neçə girişlə aparıla bilər, laparoskopik və vaginal üsulların abdominal əməliyyatla müqayisədə üstünlükləri var.
-
Laparoskopik variant
Uşaqlıq kiçik deşiklərdən çıxarılır, bu da bərpa dövrünü xeyli qısaldır.
-
Vaginal variant
Uşaqlığın düşməsində və kiçik ölçüsündə orqan uşaqlıq yolu ilə çıxarılır, qarında kəsik qalmır.
-
Həcmin fərdi seçimi
Vəziyyətə görə subtotal, total və ya radikal həcm seçilir, bəzən uşaqlıq boynu saxlanılır.
Göstərişlər
- uşaqlıq, uşaqlıq boynu və ya yumurtalıqların xərçəngi;
- böyük və ya sürətlə böyüyən mioma, orqanqoruyucu müalicə mümkün olmadıqda;
- adenomioz və ağır endometrioz;
- uşaqlığın düşməsi;
- dərman müalicəsinə tabe olmayan bol qanaxmalar və ağır dismenoreya;
- atipik endometrium hiperplaziyası;
- çanaq orqanlarının ağır iltihabi xəstəlikləri;
- doğuşda nəzarətsiz qanaxma — təcili hallarda.
Alternativlər və üsulun seçimi
Bol qanaxma və ağrı həmişə uşaqlığın çıxarılmasını tələb etmir. Dərman müalicəsi, hormonlu spiral, uşaqlıq selikli qişasının məhv edilməsi (ablasiya), miomada embolizasiya və ya miomektomiya uşaqlığı saxlayan seçimlərdir. Genital prolapsda pessar, çanaq dibi məşqləri və dayaq əməliyyatları da var. Bədxassəli xəstəlikdə isə əməliyyat həyati əhəmiyyətli əsas müalicədir və çox vaxt digər müalicə üsulları ilə birləşir.
Əməliyyat qarın divarından kəsiklə, laparoskopik yolla, uşaqlıq yolu vasitəsilə və ya bunların birləşməsi ilə aparıla bilər. Həcmi — subtotal, total və ya radikal — diaqnozdan asılıdır. Borular və yumurtalıqların saxlanması ayrıca qərardır. Hamilə qalmaq mümkün olmur və əməliyyat geri dönməzdir, bu səbəbdən qərar tələsmədən, bütün alternativlər müzakirə edildikdən sonra verilir.
Cərrahlar və komanda
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstərişlər
- ürək, tənəffüs, böyrək və ya qaraciyər çatışmazlığının dekompensasiyası;
- ümumi kəskin infeksiya və cinsiyyət orqanlarının kəskin iltihabı — təcili hallar istisna olmaqla.
Nisbi əks göstərişlər
- gələcəkdə hamiləlik planı — orqanqoruyucu üsullar müzakirə olunur;
- laxtalanma pozğunluğu, ağır anemiya — əvvəlcə korreksiya olunur;
- bədxassəli şişə şübhə — uşaqlığın hissə-hissə çıxarıldığı laparoskopik üsul seçilmir;
- çox böyük uşaqlıq, geniş bitişmələr — vaginal və ya laparoskopik əvəzinə abdominal giriş seçilə bilər.
Əməliyyatın mümkünlüyü və həcmi barədə son qərarı cərrah müayinədən sonra verir.
Mümkün risklər və ağırlaşmalar
Bu, böyük əməliyyatdır, hər müdaxilə və anesteziya risk daşıyır. Cərrah damarları ardıcıl bağlayır və qonşu orqanları qorumağa çalışır.
- qanaxma, nadir hallarda qan köçürülməsi
- qonşu orqanların — sidik kisəsi, sidik axarları, bağırsağın — zədələnməsi
- uşaqlıq yolunun tikiş yerində infeksiya, abses və ya tikişin ayrılması
- qarın boşluğunda bitişmələr
- sidik kisəsi və bağırsaq funksiyasında müvəqqəti dəyişiklik
- yumurtalıqlar da çıxarılarsa, hormonal çatışmazlıq və menopauza əlamətləri
- ayaq və ya çanaq damarlarında tromb, anesteziyaya reaksiya
Artıq çəki, siqaret, şəkərli diabet, ürək-ağciyər xəstəlikləri, ağır qanazlığı, əvvəlki qarın əməliyyatları və yaş riski artıra bilər.
Əməliyyatın aparılması
-
Hazırlıq 5–7 gün
Analizlər, sitologiya, kiçik çanağın USM-i, EKQ və anestezioloq baxışı lazımdır.
-
Əməliyyat 1–3 saat
Ümumi narkoz altında laparoskopik, vaginal və ya açıq üsulla aparılır.
-
Bərpa 4–8 həftə
Stasionarda 2–5 gün qalırsınız, ağır yükdən 6–8 həftə çəkinirsiniz.
Əməliyyata hazırlıq
Hazırlıq ginekoloq, terapevt və anestezioloq konsultasiyası ilə başlayır. Müayinələr:
- qanın ümumi və biokimyəvi analizi, koaquloqramma, qan qrupu və rezus-faktor, infeksiya analizləri, sidiyin ümumi analizi;
- flora yaxması və uşaqlıq boynundan sitologiya;
- kiçik çanaq orqanlarının USM-i, EKQ, ağciyərlərin rentgeni;
- göstəriş olduqda MRT, endometrium biopsiyası və digər müayinələr.
Qəbul etdiyiniz bütün dərmanlar — xüsusən qanı durulaşdıran və hormonal preparatlar — barədə həkimə deyin, dayandırılmasını həkimlə razılaşdırın. Bir gün əvvəl yüngül qidalanın; bərk qidanı adətən 6 saat, şəffaf mayeni 2 saat əvvəl dayandırırsınız. Həkim bağırsağın hazırlanmasını və kompression corab tövsiyə edə bilər. İlk həftələr üçün evdə köməyi əvvəlcədən planlaşdırın.
Əməliyyat necə aparılır
- Anesteziya. Ümumi endotraxeal narkoz, bəzən spinal anesteziya ilə birlikdə.
- Giriş. Seçilmiş üsula görə qarında kiçik deşiklər, uşaqlıq yolunun yuxarı hissəsində kəsik və ya qarın divarında kəsik edilir.
- Uşaqlığın ayrılması. Cərrah uşaqlığı tutan bağları və damarları ardıcıl olaraq koaqulyasiya edib kəsir, sidik kisəsini və sidik axarlarını qoruyur. Planlaşdırılıbsa, borular və yumurtalıqlar da ayrılır.
- Çıxarılma. Uşaqlıq uşaqlıq yolu ilə, kəsikdən və ya hissələrə bölünərək götürülür.
- Tamamlama. Uşaqlıq yolunun tağı tikilir və bağlara bərkidilir, qarın boşluğu yoxlanılır, kəsiklər tikilir.
Əməliyyat həcmdən və girişdən asılı olaraq 1–3 saat çəkir. Çıxarılan orqan histologiyaya göndərilir.
Stasionarda qalma
Adətən 2–5 gün stasionarda qalırsınız; bu, təxmini müddətdir. Əməliyyat ümumi anesteziya altında, laparoskopik, vaginal və ya qarın divarı yolu ilə aparılır. Sonra nəbz, təzyiq, qanaxma və ağrı izlənilir, ağrıkəsici müntəzəm verilir. Sidik kisəsində kateter və qarında drenaj qalıbsa, onlar adətən ilk günlər götürülür. Ertəsi gün yataqdan qalxırsınız, maye və yüngül qida tədricən başlanır. Ağrı nəzarətdədirsə, yeyib gəzə bilirsinizsə və analizlər uyğundursa, evə buraxılırsınız. Çıxarkən yazılı tövsiyələr verilir: yük, cinsi əlaqə, yara qulluğu və nəzarət baxışı.
Bərpa dövrü
Laparoskopik və vaginal əməliyyatdan sonra stasionarda 2–3 gün, abdominal əməliyyatdan sonra 5 günə qədər qalırsınız. İlk gündən ayağa qalxmaq və gəzmək tromboz riskini azaldır. Ümumi bərpa 4–8 həftə çəkir.
- 6–8 həftə 3–5 kq-dan ağır əşya qaldırmayın;
- 6–8 həftə cinsi əlaqədən çəkinin — uşaqlıq yolu tağı sağalmalıdır;
- vanna, hovuz, sauna bərpa bitənədək istisna olunur;
- həkimin göstərdiyi müddətdə kompression corab geyinin;
- qəbizliyə yol verməyin;
- yüngül işə laparoskopiyadan 2–3, abdominal əməliyyatdan 4–6 həftə sonra qayıdın.
Vaginal əməliyyatdan sonra müvəqqəti sidik ifrazı çətinliyi ola bilər. Hərarət, bol qanlı ifrazat, ayaqda şişkinlik və ağrı olarsa, həkimə müraciət edin.
Yadda saxla!
Histerektomiya fiziki olduğu qədər emosional dəyişiklikdir: kədər və ya narahatlıq hiss etmək normaldır, bu barədə həkiminizlə və yaxınlarınızla danışın. Sonralar uşaqlıq yolu tağının sallanma riski bir qədər artır, ona görə çanaq dibi məşqləri faydalıdır.
- Bir ayağın şişməsi və ağrısı, təngnəfəslik və ya döş ağrısı olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
- Uşaqlıq boynu saxlanılıbsa, sitoloji yaxmanı müntəzəm verməyə davam edin.
Qiymət cədvəli
- Uşaqlığın çıxarılması (Histerektomiya) 3 000 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Narkoz altında heç nə hiss etmirsiniz. İlk 2–3 gündə qarında ağrı və gərginlik olur, stasionarda ağrıkəsicilərlə idarə olunur. Laparoskopik və vaginal üsuldan sonra ağrı abdominal əməliyyatdan xeyli zəif olur.
Yumurtalıqlar saxlanılırsa, menopauza adətən öz vaxtında və ya bir neçə il tez başlayır. Hər iki yumurtalıq çıxarıldıqda hormonal dəyişikliklər dərhal başlayır. Sizin halınızda nə gözlənildiyini cərrah əməliyyatdan əvvəl izah edir.
Əksər qadınlarda bərpadan sonra cinsi həyat dəyişmir, ağrı və qanaxma aradan qalxdığı üçün bəzən yaxşılaşır. Uşaqlıq yolu qısaldıqda və ya quruluq olduqda narahatlıq ola bilər. Bu hallar müalicə olunur — həkiminizə deməkdən çəkinməyin.
Uşaqlığın çıxarılması özü çəki artımına səbəb olmur. Çəki daha çox bərpa dövründə az hərəkət və cərrahi menopauza zamanı hormonal dəyişikliklərlə bağlıdır. Tədricən fiziki aktivliyə qayıtmaq və balanslı qidalanma bunun qarşısını alır.
Əməliyyat barədə cərrahla məsləhətləşin
Planlı əməliyyata hazırlaşırsınızsa, cərrahın pulsuz konsultasiyasına yazılın: müalicə üsulu, hazırlıq, stasionarda qalma və bərpa barədə bütün suallarınızı cavablandıraq.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Mioma aşkarlandı: əməliyyat mütləqdirmi?
Mioma diaqnozu hər zaman əməliyyat demək deyil. Qərar şikayətlərinizə, müayinə nəticələrinə və gələcək hamiləlik planınıza uyğun verilir.
İstiqamət: Ginekologiya
Həkim kolposkopiya təyin edib: sizi nə gözləyir?
Kolposkopiyaya yönləndirilmək xərçəng diaqnozu demək deyil. Müayinə uşaqlıq boynundakı dəyişiklikləri daha yaxından qiymətləndirməyə kömək edir.
İstiqamət: Ginekologiya / Diaqnostika / Onkoginekologiya
Hər ay təkrarlanan ağrı: nə vaxt müayinə lazımdır?
Aybaşı ağrısı geniş yayılsa da, güclü və həyatınızı məhdudlaşdıran ağrını araşdırmaq lazımdır. Ağrının necə dəyişdiyi müayinə üçün vacib…
İstiqamət: Ginekologiya
Aybaşı gecikir: səbəbi yalnız hamiləlikdirmi?
Aybaşının gecikməsi həmişə hamiləliklə bağlı olmur. İlk addım hamiləlik ehtimalını yoxlamaq, sonra gecikmənin təkrarlanmasını və yanaşı əlamətləri qiymətləndirməkdir.
İstiqamət: Ginekoloji endokrinologiya
