Təsiredici maddə
Darbepoetin alfa — sümük iliyində eritrositlərin əmələ gəlməsini stimullaşdıran uzun təsirli eritropoetin analoqudur. Xroniki böyrək xəstəliyi və kimyaterapiya ilə əlaqəli anemiyada həkim və laborator nəzarət altında dəri altına və ya venadaxili yeridilir.
- Latın adı
- Darbepoetinum alfa
- Ticarət adları
- Deris 40, Deris 60, Nesbell Siyahı
- ATC kodu
- B03XA02
- Farmakoloji qrup
- Digər anemiya əleyhinə vasitələr
- Dərman formaları
-
- İnyeksiya
Diqqət!
Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Nə üçün istifadə olunur
- xroniki böyrək çatışmazlığı ilə əlaqəli simptomatik anemiya — dializ alan və almayan xəstələrdə;
- qeyri-mieloid bədxassəli şişlərdə kimyaterapiya nəticəsində yaranan anemiya.
Müalicəyə başlamazdan əvvəl anemiyanın digər səbəbləri, xüsusən dəmir, B12 vitamini və fol turşusu çatışmazlığı yoxlanılır və aradan qaldırılır.
Necə təsir edir
Böyrəklər normalda eritropoetin hormonu ifraz edir və bu hormon sümük iliyinə eritrosit istehsal etmək siqnalı verir. Böyrək xəstəliyində eritropoetin azalır və anemiya yaranır.
Darbepoetin alfa eritropoetin reseptorlarını aktivləşdirir, lakin molekulunun quruluşuna görə orqanizmdə daha uzun qalır. Bu, inyeksiyaların daha seyrək aparılmasına imkan verir.
Kimlərə olmaz
- preparata və ya eritropoetinlərə qarşı yüksək həssaslıq;
- nəzarət olunmayan arterial hipertenziya;
- eritropoetin müalicəsindən sonra yaranmış saf eritrosit aplaziyası.
Diqqət
Hemoqlobinin həddən artıq və ya çox sürətlə yüksəldilməsi insult, tromboz və ürək-damar ağırlaşmaları riskini artırır. Buna görə müalicə hədəf göstəricilərə uyğun, müntəzəm qan analizləri ilə aparılır.
Əlavə təsirlər
- arterial təzyiqin yüksəlməsi, baş ağrısı;
- tromboz və tromboemboliya, o cümlədən dializ fistulasının trombozu;
- inyeksiya yerində ağrı;
- ödem, dəri səpgisi;
- nadir hallarda — qıcolmalar, ağır dəri reaksiyaları, saf eritrosit aplaziyası.
Qarşılıqlı təsir
Klinik əhəmiyyətli farmakokinetik qarşılıqlı təsirlər az öyrənilib. Dəmir preparatları ilə birlikdə tətbiq tez-tez lazım olur, çünki eritrositlərin intensiv istehsalı dəmir ehtiyatını tükəndirir. Siklosporin kimi eritrositlərə birləşən dərmanların qanda səviyyəsinə nəzarət tələb oluna bilər.
Hamiləlik və laktasiya
Hamiləlik dövründə darbepoetin alfa yalnız ciddi göstərişlərlə, gözlənilən fayda riskdən üstün olduqda istifadə edilir. Laktasiya dövründə tətbiq həkimlə razılaşdırılır.
Uşaqlar
Uşaqlarda xroniki böyrək xəstəliyi ilə əlaqəli anemiyada müəyyən yaşdan uşaq nefroloqu tərəfindən təyin edilə bilər.
Bu təsiredici maddə ilə preparatlar
Azərbaycanda Darbepoetin alfa ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.
Tez-tez verilən suallar
Hər ikisi eyni reseptorlara təsir edir. Darbepoetin orqanizmdə daha uzun qalır, buna görə adətən daha seyrək yeridilir. Konkret preparatı və rejimi nefroloq və ya onkoloq seçir.
Hemoqlobin, dəmir mübadiləsinin göstəriciləri (ferritin, transferrinin doyma dərəcəsi) və arterial təzyiq müntəzəm yoxlanılır. Bu, dozanın düzəldilməsi və ağırlaşmaların qarşısının alınması üçün vacibdir.
Xəstəliklər
Simptomlar
Bu qrupdan digər dərmanlar
Epoetin alfa
Epoetinum alfa
Hemaks, Espogen
Metoksipolietilenqlikol-epoetin beta
Methoxy polyethylene glycol-epoetinum beta
Mirsera