Temporomandibular joint dysfunction MKB-10: K07.6

Gicgah-alt çənə oynağının disfunksiyası oynaq və çeynəmə əzələlərinin işinin pozulmasıdır; ağrı, şaqqıltı və ağzın açılmasının məhdudlaşması ilə özünü göstərir.

Gicgah-alt çənə oynağının disfunksiyası alt çənəni kəllə ilə birləşdirən oynağın və çeynəmə əzələlərinin əlaqəli işinin pozulduğu vəziyyətlərin ümumi adıdır. Ən çox əzələlər zədələnir (miofassial ağrı), daha az hallarda oynaqdaxili disk və ya oynaq səthləri. Xəstəlik gənc və orta yaşlı insanlarda geniş yayılıb, qadınlarda daha tez-tez rast gəlinir. Əksər pasiyentlərdə konservativ müalicə ilə simptomlar azalır.

Səbəblər və risk amilləri

bruksizm və dişləri sıxmaq vərdişi, o cümlədən stress fonunda;
oynaq diskinin yerdəyişməsi;
çənə travması, ağzın uzun müddət geniş açıq qalması (məsələn, diş müalicəsi zamanı);
osteoartrit, revmatoid artrit və digər oynaq xəstəlikləri;
narahatlıq, xroniki ağrı sindromları, o cümlədən fibromialgiya.

Simptomlar

qulağın önündə, yanaq və gicgah nahiyəsində çeynəyərkən güclənən ağrı;
ağzı açarkən oynaqda şaqqıltı, xırıltı;
ağzın açılmasının məhdudlaşması, çənənin «ilişməsi» hissi;
baş ağrısı, qulaq sağlam olduğu halda qulaqda tutulma və ya ağrı;
çeynəmə əzələlərinin tez yorulması.

Ağrısız və hərəkəti məhdudlaşdırmayan şaqqıltı adətən müalicə tələb etmir.

Diaqnostika

Diaqnozu müayinə əsasında stomatoloq və ya nevroloq qoyur: çənə hərəkətinin həcmi və trayektoriyası qiymətləndirilir, əzələlər və oynaq palpasiya olunur. Diski qiymətləndirmək üçün maqnit-rezonans tomoqrafiya, sümük strukturları üçün konus-şüa və ya adi kompüter tomoqrafiya aparılır. Qulaq xəstəliklərini, üçlü sinirin nevralgiyasını və diş ağrısını istisna etmək vacibdir.

Müalicə

Konservativ tədbirlərlə başlanılır: yumşaq qida, saqqız çeynəməkdən və geniş əsnəməkdən imtina, əzələ nahiyəsinə isti, çənə üçün müalicəvi gimnastika, stresslə iş. Stomatoloq okkluzion şina hazırlaya bilər. Ağrını azaltmaq üçün qısa kursla qeyri-steroid iltihab əleyhinə vasitələr, xroniki ağrıda isə həkimin təyini ilə digər dərman qrupları istifadə olunur. İnyeksiyalar və oynaqda cərrahi müdaxilələr nadir hallarda, digər üsullar səmərəsiz olduqda tətbiq edilir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Çənə birdən bağlanmırsa və ya açılmırsa, üz travmasından sonra, şişkinlik və qızdırma olduqda təcili yardım lazımdır. Alt çənədə ağrı ilə yanaşı döş qəfəsində sıxıcı ağrı, təngnəfəslik və ya tərləmə infarktın əlaməti ola bilər: belə ağrı 5 dəqiqədən çox davam edirsə və ya sakitlikdə keçmirsə, təcili tibbi yardım (103) çağırın.

Xəstəlik haqqında tam məlumat Gicgah-alt çənə oynağının disfunksiyası