Revmatik polimialgiya

Revmatik polimialgiya yaşlı dövrdə ən çox rast gəlinən iltihabi revmatik xəstəliklərdən biridir. Adına baxmayaraq, əzələlərin özü deyil, çiyin və bud-çanaq oynaqları ətrafındakı sinovial kisələr, vətər qişaları və toxumalar iltihablanır. Xəstəlik müalicəyə yaxşı cavab verir, lakin nəhəng hüceyrəli arteriitlə əlaqəsinə görə uzunmüddətli nəzarət tələb edir.

Səbəblər və risk amilləri

Dəqiq səbəb məlum deyil. Xəstəliyə 50 yaşa qədər demək olar ki, rast gəlinmir, qadınlarda daha çox olur. Genetik meyillilik və immun sistemdə yaşla bağlı dəyişikliklərin rolu müzakirə edilir.

Simptomlar

• çiyinlərdə, boyunda, qolların yuxarı hissəsində, sağrıda və budlarda simmetrik ağrı;
• güclü səhər buxovluğu — 45 dəqiqədən çox davam edir, yataqdan qalxmaq, geyinmək, saçı daramaq çətinləşir;
• qolları yuxarı qaldırmağın məhdudlaşması, gecə çevrilərkən ağrı;
• zəiflik, iştahanın və çəkinin azalması, subfebril hərarət, əhvalın düşkünlüyü;
• bəzən əllərin və biləklərin şişməsi.

Diaqnostika

Spesifik analiz yoxdur. Adətən eritrositlərin çökmə sürəti və C-reaktiv zülal kəskin yüksəlir, revmatoid faktor və siklik sitrullinləşmiş peptidə qarşı anticisimlər isə mənfi olur, kreatinkinaza səviyyəsi normal qalır (bu, polimialgiyanı miozitdən fərqləndirir). Ultrasəs müayinəsi çiyin və bud nahiyəsində bursit və tenosinoviti aşkar edir. Həkim revmatoid artriti, qalxanabənzər vəzin xəstəliklərini, infeksiya və şişləri istisna edir, mütləq nəhəng hüceyrəli arteriitin əlamətləri barədə soruşur.

Müalicə

Əsas üsul nisbətən aşağı dozalarda qlükokortikoidlərdir. Bir neçə gün ərzində vəziyyətin sürətlə yaxşılaşması bu xəstəlik üçün xarakterikdir. Doza yavaş-yavaş azaldılır, kurs adətən bir il və daha çox çəkir. Tez-tez kəskinləşmələrdə və ya hormonların pis keçirilməsində metotreksat və ya interleykin-6 inhibitoru əlavə edilir. Uzunmüddətli qlükokortikoid qəbulu fonunda həkim təzyiqə, qanda şəkərə nəzarət edir və osteoporozun profilaktikasını təyin edir. Hormonları özbaşına dayandırmaq təhlükəlidir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Gicgahlarda yeni yaranmış güclü baş ağrısı, baş dərisinin ağrılı olması, çeynəyərkən çənədə ağrı, gözlərdə ikiləşmə və ya görmənin qəfil pisləşməsi olarsa, dərhal həkimə müraciət edin — bunlar korluqla təhdid edən nəhəng hüceyrəli arteriitin əlamətləridir. Qolda və ya ayaqda qəfil zəiflik, üzün asimmetriyası, nitqin pozulması zamanı dərhal təcili tibbi yardım (103) çağırın.