Qısa müddətdə çox miqdarda alkoqol qəbulu tənəffüsün zəifləməsinə, bədənin soyumasına, qan şəkərinin düşməsinə və huşun itməsinə səbəb ola bilər. Ən böyük təhlükə — huşsuz insanın qusuntu ilə boğulmasıdır. «Yatıb ayılar» düşüncəsi ilə zərərçəkəni tək qoymaq olmaz.
Əlamətlər
- Çaşqınlıq, ayaq üstə dura bilməmək
- Qusma
- Solğun və ya göyümtül, soyuq dəri
- Yavaş və ya qeyri-müntəzəm nəfəs
- Oyatmaq çətin və ya mümkün deyil
- Qıcolmalar
Nə etməli
-
Huşu və nəfəsi yoxlayın
Zərərçəkənə səslə və yüngül toxunuşla müraciət edin. Cavab yoxdursa, nəfəsi yoxlayın.
-
Yan üstə qoyun
Huşsuz, amma nəfəs alan insanı bərpa vəziyyətinə — yan üstə qoyun ki, qusuntu nəfəs yoluna düşməsin.
-
103-ə zəng edin
Oyatmaq mümkün deyilsə, nəfəs zəifdirsə, qıcolma varsa — dərhal təcili yardım çağırın.
-
İsti saxlayın
Zərərçəkəni örtün, soyuq yerdə uzanmasına imkan verməyin.
-
Tək qoymayın
Onun yanında qalın və nəfəsini daim izləyin. Nəfəs dayanarsa, reanimasiyaya başlayın.
Nə etmək olmaz
- Zərərçəkəni arxası üstə uzandırmayın
- Qusmaya məcbur etməyin
- Soyuq duş altına salmayın — bədən soyuyur
- Qəhvə və ya daha çox alkoqol verməyin
- Onu «yatıb ayılsın» deyə tək qoymayın
Nə vaxt 103-ə zəng etməli
103-ə zəng edin, əgər:
- zərərçəkəni oyatmaq mümkün deyil;
- nəfəs yavaş, qeyri-müntəzəm və ya fasilələrlədir;
- dəri soyuq, solğun və ya göyümtüldür;
- qıcolma var, qusma dayanmır;
- başa zərbə olub;
- zərərçəkən yeniyetmə və ya uşaqdır, yaxud alkoqolla yanaşı dərman qəbul edib.
Uşaqlarda
Uşaq və yeniyetmələr üçün hətta az miqdarda alkoqol təhlükəlidir — qan şəkərinin kəskin düşməsinə və qıcolmaya səbəb ola bilər. Uşağın alkoqol içdiyindən şübhələnirsinizsə, 103-ə zəng edin.
Surroqat alkoqol təhlükəsi
Naməlum mənşəli spirtli içkilər, texniki mayelər metanol və digər zəhərli spirtlər saxlaya bilər. Onlarla zəhərlənmə qəbuldan bir neçə saat sonra görmənin bulanması, qarın ağrısı, nəfəs darlığı ilə özünü göstərir. Belə şübhədə dərhal 103-ə zəng edin.
Tez-tez verilən suallar
Onu zorla oyaq saxlamağa ehtiyac yoxdur, amma yan üstə qoymaq və nəfəsini daim izləmək vacibdir. Oyatmaq mümkün deyilsə — bu, alkoqol zəhərlənməsidir, 103-ə zəng edin.
