Botulizm — ev şəraitində hazırlanmış konservlər, qurudulmuş və hisə verilmiş balıq və ət vasitəsilə orqanizmə düşən güclü toksinlə zəhərlənmədir. Toksin sinir sistemini zədələyir: görmə, udma, nitq pozulur, sonra tənəffüs əzələləri zəifləyir. Xəstəxanada xüsusi müalicə tələb olunur.
Əlamətlər
- Görmənin bulanması, ikiləşmə, göz qapaqlarının sallanması
- Ağız quruluğu, udma çətinliyi
- Səsin dəyişməsi, nitqin pozulması
- Əzələ zəifliyi, başı saxlaya bilməmək
- Nəfəs darlığı
- Bəzən əvvəlcə ürəkbulanma, qusma, qarın ağrısı
- Hərarət adətən olmur
Nə etməli
-
103-ə zəng edin
Konserv və ya qurudulmuş məhsul yedikdən sonra görmə, udma, nitq pozulması yaranarsa, dərhal təcili yardım çağırın.
-
Nəfəsi izləyin
Nəfəs zəifləyə bilər. Zərərçəkəni tək qoymayın, nəfəs dayanarsa, reanimasiyaya başlayın.
-
Məhsulu saxlayın
Şübhəli konservi, qablaşdırmanı, qalıqları saxlayın — laborator yoxlama üçün lazımdır.
-
Başqalarını xəbərdar edin
Eyni məhsuldan yemiş bütün insanlar həkimə müraciət etməlidir.
Nə etmək olmaz
- Udma pozulubsa, yemək və içki verməyin
- Əlamətlərin keçməsini evdə gözləməyin
- Şübhəli konservi dadına baxıb yoxlamayın
Nə vaxt 103-ə zəng etməli
Botulizm şübhəsində həmişə dərhal 103-ə zəng edin. Bu vəziyyət xəstəxanada müşahidə və xüsusi müalicə tələb edir.
Uşaqlarda
Bir yaşa qədər körpələrə bal verilmir — balda ola biləcək botulizm sporları körpədə xəstəlik yarada bilər. Körpədə qəbizlik, zəif əmmə, zəif ağlama, başı saxlaya bilməmək olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Evdə konserv hazırlayarkən
- Şişmiş, qapağı qabarmış, açılarkən köpüklənən və ya xoşagəlməz iyli konservləri yeməyin.
- Göbələk, ət, balıq, tərəvəz konservlərini hazırlayarkən gigiyena və sterilizasiya qaydalarına əməl edin.
- Şübhəli məhsulu dadmayın — toksinin kiçik miqdarı belə təhlükəlidir.
Tez-tez verilən suallar
Xeyr. Zəhərlənmə toksinli qidanın qəbulu ilə olur. Amma eyni məhsuldan yemiş bütün insanlar müayinə olunmalıdır.
