Hamiləlikdə diş ağrısı: stomatoloji müalicəni təxirə salmaq lazımdırmı?

Hamiləlik həftəsini, təxmini doğuş vaxtını, qəbul etdiyiniz preparatları və allergiyaları deyin. Yüksək riskli hamiləlik və yanaşı xəstəliklər varsa bunu qeyd edin. Stomatoloq ehtiyac olduqda mama-ginekoloqla əlaqələndirə bilər. Lakin təcili infeksiyanın müalicəsi yalnız sənəd gözlənildiyi üçün əsassız gecikdirilməməlidir. Əvvəlki rentgen şəkilləri də lazımsız təkrarı azaltmağa kömək edə bilər.

Uyğun yerli anesteziklər stomatoloji müalicədə istifadə oluna bilər. Lazım olan dental rentgenin hamiləlikdə avtomatik qadağan edilməsi düzgün deyil; müayinə klinik göstərişlə seçilir. Eyni zamanda heç bir görüntü yalnız “ehtiyat üçün” əsassız aparılmamalıdır. Ağrıkəsici və antibiotik seçimi ayrıca qiymətləndirilir. Əvvəllər içdiyiniz preparatı indi özbaşına qəbul etməyin və diş üzərinə qıcıqlandırıcı maddə qoymayın.

Hormonal dəyişikliklər diş ətinin bakterial ərpə reaksiyasını artıra bilər. Qanama fırçalamağı dayandırmaq üçün səbəb deyil. Yumşaq fırça, flüorlu diş məcunu və dişlərarası təmizləmə faydalıdır. Davamlı şiş və qanama stomatoloq tərəfindən qiymətləndirilməlidir. “Hamiləlik dişi mütləq məhv edir” fikri doğru deyil; ağız gigiyenası və vaxtında yardım əhəmiyyətlidir.

Tez-tez qusma ağızda turşuluğu artıra bilər. Qusmadan dərhal sonra aqressiv fırçalama əvəzinə ağzı yaxalamaq və uyğun qulluq barədə məsləhət almaq faydalıdır. Şirin qəlyanaltıların tezliyi də kariyesə təsir edə bilər. Müalicə kreslosunda uzananda başgicəllənmə və narahatlıq varsa bildirin; vəziyyətiniz uyğunlaşdırıla bilər. Üzdə sürətli şiş, hərarət və udma və ya nəfəsalma çətinliyində təcili yardım alın.

Hamiləlikdən əvvəl və hamiləlikdə planlı stomatoloji baxış problemləri erkən aşkar etməyə kömək edir. Diş ətində qanama və ağrını danışmaqdan çəkinməyin. Qusma, qidalanma dəyişiklikləri və ağız quruluğu gigiyenanı çətinləşdirə bilər; uyğun alternativləri soruşun. Bütün məhsulları güclü antiseptiklə əvəz etmək və ya ağrılı dişi evdə qıcıqlandırmaq müalicə deyil.

Təcili diş müdaxiləsi təklif olunursa onun hansı problemi həll etdiyini və istifadə ediləcək dərmanları öyrənin. Zəruri rentgeni sırf hamiləlik səbəbilə rədd etmək diaqnostikanı çətinləşdirə bilər. Eyni zamanda planlı estetik müdaxilə ilə infeksiyanın təcili müalicəsi fərqləndirilməlidir. Stomatoloq və mama-ginekoloq arasında əlaqə mürəkkəb vəziyyətdə faydalıdır. Müalicədən sonra ağrı, şiş və hərarətin gedişi üçün aydın göstəriş alın; yalnız antibiotik qəbul edib infeksiya mənbəyini müalicəsiz saxlamaq düzgün olmaya bilər.

Diş infeksiyasında yalnız ağrının müvəqqəti azalması problemin həll olunduğunu göstərməyə bilər. Kanal müalicəsi, bərpa və ya çıxarılma kimi yerli müdaxilə səbəbə görə seçilə bilər. Antibiotik hər diş ağrısına avtomatik lazım deyil və yerli müalicənin hamısını əvəz etmir. Hamiləlik təhlükəsiz plan qurmağı tələb edir, lakin mənbəni aylarla müalicəsiz saxlamağa əsas deyil. Stomatoloqdan prosedurun məqsədini və ağrı nəzarətini soruşun. Təcili infeksiya ilə planlı estetik müalicənin vaxtı fərqli qiymətləndirilir.

Hamiləlikdə stomatoloji müalicənin hamısı eyni təcililiyə malik deyil. Əsas ayrım infeksiya və ağrı yaradan problemlə estetik məqsədli müdaxilə arasındadır.

Konkret müdaxilənin təxirə salınıb-salınmaması stomatoloqun müayinəsindən sonra, hamiləlik həftəniz nəzərə alınaraq həll edilir.

Planlı müalicə üçün çox vaxt ikinci trimestr daha münasib sayılır. Bu dövrdə ürəkbulanma adətən azalır, qarın hələ çox böyük olmur və uzun müddət kresloda oturmaq nisbətən rahatdır.

• Birinci trimestr. Döl orqanlarının formalaşdığı mərhələdir. Zəruri olmayan müdaxilələr adətən sonraya saxlanılır, lakin ağrı və infeksiya gözləməməlidir. Səhər ürəkbulanması da uzun qəbulu çətinləşdirə bilər.
• İkinci trimestr. Planlı müalicə üçün çox vaxt ən əlverişli dövr hesab olunur.
• Üçüncü trimestr. Arxası üstə uzanmaq bəzən başgicəllənmə yarada bilər, çünki böyüyən uşaqlıq böyük damarlara təzyiq göstərir. Bu halda kresloda sola yönəlmiş mövqe və tez-tez fasilə istənilə bilər.

Uzun qəbullar əvəzinə qısa seanslara bölmək də mümkündür; bunu stomatoloqunuzla əvvəlcədən danışın.

Evdə edilən tədbirlər yalnız müvəqqəti rahatlıq üçündür və stomatoloq müayinəsini əvəz etmir.

• İlıq duzlu su ilə ağzı yumşaq şəkildə yaxalamaq qıcıqlanmış toxumanı sakitləşdirə bilər.
• Yanağın xarici səthinə bir parça ilə bükülmüş soyuq kompres qoymaq şişkinliyi azalda bilər; buzu birbaşa dəriyə yapışdırmayın.
• Yatarkən başı bir qədər yüksək saxlamaq sızıldayan ağrını yüngülləşdirə bilər.
• Çox soyuq, çox isti və şirin qidalardan müvəqqəti çəkinin.
• Ağrıkəsici seçimini mama-ginekoloq və ya stomatoloqla razılaşdırın; özbaşına dərman seçməyin.
• Diş ətinə və ya yanağa qıcıqlandırıcı maddə, sirkə və ya spirt qoymayın.

Ağrı keçsə belə dişin müayinə olunması vacibdir, çünki ağrının azalması infeksiyanın aradan getməsi demək deyil.

• Dişləri gündə iki dəfə flüorlu pasta ilə yumşaq fırçayla təmizləyin.
• Gündə bir dəfə diş sapı və ya dişlərarası fırça ilə dişlərarası boşluqları təmizləyin.
• Qusmadan sonra dişləri dərhal fırçalamaq əvəzinə əvvəlcə ağzı su ilə yaxalayın; fırçalamağı bir qədər sonra edin ki, turşu təsir etmiş minanı zədələməyəsiniz.
• Şirin içkiləri və yapışqan şirniyyatı gün ərzində tez-tez qəbul etməyin.
• Su içmək ağız quruluğunu azaltmağa kömək edir.
• Hamiləlik dövründə ən azı bir dəfə stomatoloqa baxışa getməyi planlaşdırın.

Diş ağrısının səbəbini görmək üçün bəzən rentgen şəkli lazım olur. Müasir dental rentgen kiçik sahəni əhatə edir və şüa dozası aşağıdır. Bununla belə, hamiləlikdə müayinə yalnız klinik göstəriş olduqda aparılır.

• Qarın və çanaq sahəsini qoruyan qurğuşunlu önlükdən istifadə edilir.
• Yalnız lazım olan şəkil çəkilir, rutin təkrar şəkil olmur.
• Ağrı və infeksiya şübhəsi varsa, şəkil gec qalmamalıdır, çünki müalicəsiz infeksiya daha ciddi riskdir.
• Əvvəlki şəkilləriniz varsa, stomatoloqa göstərin.
• Panoramik və ya tomoqrafik müayinə yalnız xüsusi göstərişlə seçilir.

Rentgenə dair narahatlığınızı stomatoloqa bildirin; o, hamiləlik həftənizi nəzərə alaraq müayinənin zəruriliyini izah edəcək.

Hamiləlik başa çatdıqdan sonra da ağız sağlamlığına diqqət lazımdır. Yeni doğulmuş körpəyə qulluq gigiyena vaxtını azaldır, yuxusuzluq isə qidalanma vərdişlərini dəyişə bilər.

• Hamiləlikdə təxirə salınmış estetik və planlı müalicəni doğuşdan sonra planlaşdırın.
• Əmizdirmə dövründə lazım olan müalicə və yerli anesteziya mümkündür; stomatoloqa əmizdirdiyinizi bildirin.
• Hormonal dəyişikliklərin səbəb olduğu diş əti şişkinliyi doğuşdan sonra azala bilər, lakin gigiyena davam etməlidir.
• Körpənin ilk dişləri çıxmazdan əvvəl ağzın qulluğu və ana ilə körpə arasında qaşıq və qab paylaşmaq kimi vərdişlər haqqında stomatoloqdan soruşun.

Ananın ağız sağlamlığı körpənin sağlamlığı ilə də əlaqədardır, çünki kariyes törədən bakteriyalar yaxın təmasla ötürülə bilər.

1. Məlumatı hazırlayın. Hamiləlik həftənizi, istifadə etdiyiniz dərmanları, vitaminləri və allergiyalarınızı yazın.
2. Mama-ginekoloqunuzun əlaqəsini saxlayın. Yüksək riskli hamiləlik, təzyiq problemi və ya şəkər diabeti varsa, stomatoloq əlaqə üçün telefonu istəyə bilər.
3. Yemək və gigiyena. Qəbula gedərkən yüngül yeyin, dişlərinizi təmizləyin; ürəkbulanma varsa bunu əvvəlcədən bildirin.
4. Rahat mövqe. Üçüncü trimestrdə kresloda sol tərəfə yönəlmiş mövqe və fasilə istəyin.
5. Müalicə planını soruşun. Hansı müdaxilənin təcili, hansının sonraya saxlanıla biləcəyini dəqiqləşdirin.

Qəbuldan sonra ağrı, şiş və ya hərarət davam edərsə, stomatoloqa zəng edin.

Bütün bu addımların məqsədi stomatoloji problemi nəzarətdə saxlamaq və hamiləliyi stresdən qorumaqdır. Narahatlığınızı açıq danışmaq müalicənin təhlükəsiz planlaşdırılmasına kömək edir.