Alcoholic liver disease MKB-10: K70

Alkoqol mənşəli qaraciyər xəstəliyi uzun müddət alkoqoldan sui-istifadə nəticəsində yaranan qaraciyər zədələnməsidir: steatozdan alkoqol hepatitinə, fibroz və sirroza qədər.

Sinonimlər: Alkoqollu qaraciyər xəstəliyi

Alkoqol mənşəli qaraciyər xəstəliyi alkoqolun təhlükəsiz hədləri aşan miqdarda müntəzəm qəbulu zamanı inkişaf edir. Etanol və onun toksik metaboliti asetaldehid hepatositləri zədələyir, piy toplanmasına, iltihaba və qaraciyər toxumasının tədricən çapıq toxuması ilə əvəzlənməsinə səbəb olur. Xəstəlik steatoz, alkoqol hepatiti, fibroz və sirroz mərhələlərindən keçir; erkən mərhələlərdə alkoqoldan tam imtina etdikdə dəyişikliklər geri dönə bilər.

Səbəblər və risk amilləri

Əsas səbəb içkinin növü deyil, qəbul olunan alkoqolun miqdarı və müddətidir. Risk qadınlarda (daha kiçik dozalarda), piylənmə, şəkərli diabet, siqaret çəkmə, B və C hepatitləri, genetik meyillilik və qeyri-kafi qidalanma zamanı daha yüksəkdir.

Simptomlar

Steatoz uzun müddət simptomsuz keçir. Sonradan aşağıdakılar yaranır:

zəiflik, iştahanın azalması, ürəkbulanma, arıqlama;
sağ qabırğaaltı nahiyədə ağırlıq və narahatlıq, qaraciyərin böyüməsi;
sarılıq, qızdırma — kəskin alkoqol hepatiti üçün xarakterikdir;
sirroz zamanı — assit, damar ulduzcuqları, ovucların qızarması, ödem, qanaxmaya meyillilik, huşun dumanlanması.

Diaqnostika

Həkim alkoqol qəbulu barədə ətraflı soruşur, biokimyəvi qan analizi (AST, ALT, QQT, bilirubin, albumin), koaquloqramma və ümumi qan analizi təyin edir. AST-nin ALT-dən üstün olması tipikdir. Qaraciyərin USM-i, fibrozu qiymətləndirmək üçün elastoqrafiya, lazım gəldikdə qida borusunun varikoz venalarını aşkarlamaq üçün qastroskopiya aparılır. Virus və digər səbəblər istisna edilir.

Müalicə

Müalicənin əsası alkoqoldan tam və ömürlük imtinadır; bu olmadan heç bir dərman effektiv deyil. Narkoloji və psixoloji dəstək, kifayət qədər zülal və vitaminlə balanslı qidalanma vacibdir. Ağır alkoqol hepatitində stasionarda qlükokortikoidlər tətbiq oluna bilər. Sirrozun ağırlaşmaları ayrıca protokollarla müalicə edilir. Son mərhələdə və davamlı ayıqlıq şəraitində qaraciyər transplantasiyası nəzərdən keçirilir. Bütün dərmanları yalnız həkim təyin edir.

Profilaktika

Alkoqolun məhdudlaşdırılması və ya tam imtina, çəkiyə nəzarət, B hepatitinə qarşı peyvənd, alkoqoldan sui-istifadə zamanı müntəzəm müayinə.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Qanlı və ya «qəhvə çöküntüsü» rəngli qusma, qara qatrana bənzər nəcis, sarılığın sürətlə artması, huşun dumanlanması və ya yuxululuq, qızdırma və ağrı ilə qarının sürətlə böyüməsi zamanı təcili tibbi yardım (103) çağırın.

Əlaqəli terminlər

Hansı həkim məşğul olur

Qastroenteroloq

Bu mövzuda məqalələr

Xroniki hepatitin müalicəsi

Xroniki hepatitlər – keçirilmiş virus hepatitindən, bəzi medikamentlərin qəbulundan sonra, spirtli içkilərdən sui-istifadə zamanı inkişaf edən və iltihabi…

İstiqamət: Hepatologiya

Hepatitlər – qaraciyərin iltihabi xəstəlikləri

Hər il hepatologiya sahəsində qaraciyər xəstəliklərini daha effektiv diaqnostika etməyə və müalicə etməyə imkan verən kəşflər olunur. Xəstəliyin…