Bronxoalveolyar lavaj — bronxoskopiya zamanı ağciyər sahəsinin steril məhlulla yuyulması və alınan mayenin laboratoriyada müayinəsidir.
Sinonimlər: BAL
Bronxoalveolyar lavaj (BAL) adi bəlğəmin çatmadığı ağciyərin ən dərin hissələrindən — alveollardan və kiçik bronxlardan material almağa imkan verir. Bronxoskopiya zamanı seçilmiş seqmentə ilıq steril fizioloji məhlul yeridilir və dərhal geri sorulur. Alınan maye alveollardan gələn hüceyrələri, mikroorqanizmləri və maddələri ehtiva edir və bir neçə laboratoriyada öyrənilir.
Göstərişlər
- törədicisi aydın olmayan pnevmoniya, xüsusilə zəifləmiş immunitetli insanlarda, ağır gediş, müalicənin effekt verməməsi;
- vərəm, göbələk infeksiyalarından (aspergilloz, pnevmosist pnevmoniyası) şübhə;
- interstisial ağciyər xəstəlikləri: hiperhəssaslıq pnevmoniti, sarkoidoz, eozinofil pnevmoniya, dərman zədələnmələri;
- alveolyar qanaxma, şiş şübhəsi;
- müalicə məqsədi — alveolyar proteinozda yuyulma (xüsusi üsul ilə aparılır).
Əks-göstərişlər
Prosedur hər zaman mümkün olmur: tənəffüs dəstəyi olmadan ağır tənəffüs çatışmazlığı, ürəyin qeyri-stabil vəziyyəti, yaxın vaxtlarda keçirilmiş miokard infarktı, qanın laxtalanmasının ciddi pozğunluqları maneə ola bilər. Qərarı fayda və riski ölçüb-biçərək həkim verir.
Hazırlıq
Müayinə ac qarına aparılır. Həkimə antikoaqulyant və antiaqreqant qəbulu, anestetiklərə allergiya, ürək xəstəlikləri barədə məlumat vermək lazımdır. Prosedurdan əvvəl lavaj üçün seqmenti seçmək məqsədilə adətən döş qəfəsinin KT-si, ümumi qan analizi, koaquloqramma, EKQ edilir.
Necə aparılır
Burun və udlağın selikli qişası keyləşdirilir, çox vaxt sedasiya tətbiq olunur. Bronxoskop burun və ya ağız vasitəsilə keçirilir və seçilmiş bronxda «bərkidilir». Məhlul hissə-hissə yeridilir və sorulur, nümunələr ayrıca toplanır. Yuma bir neçə dəqiqə, bütün bronxoskopiya adətən 20–40 dəqiqə çəkir. Laboratoriyada hüceyrə tərkibi (makrofaqlar, limfositlər, neytrofillər, eozinofillər) sayılır, əkmə, PZR, sitoloji müayinə aparılır.
Mümkün ağırlaşmalar
Prosedurdan sonra öskürək, boğazda qıcıqlanma, ilk sutkada temperaturun bir qədər yüksəlməsi, saturasiyanın qısamüddətli azalması mümkündür. Nadir hallarda bronxospazm, qanaxma, pnevmotoraks rast gəlinir. Udlağın keyliyi keçdikdən sonra yemək və içmək olar. Artan təngnəfəslik, döş qəfəsində ağrı və ya bol qanhayxırma yaranarsa, təcili tibbi yardım (103) çağırın.
Əlaqəli terminlər
- Bronxoskopiya
- Alveolit
- İnterstisial ağciyər xəstəliyi
- Sarkoidoz
- Pnevmoniya
- Aspergilloz
- Vərəm
- Ağciyər xərçəngi
Hansı həkim məşğul olur
Bu mövzuda məqalələr
Bronxoskopiya (FBS)
Bronxoskopiya (fibrobronxoskopiya, FBS) – yuxarı və aşağı tənəffüs yollarının vəziyyətini vizual olaraq qiymətləndirməyə, həmçinin müalicəvi manipulyasiyalar aparmağa imkan…
İstiqamət: Pulmonologiya

