Neuropathic pain

Neyropatik ağrı — toxuma zədəsi deyil, sinir sisteminin zədələnməsi və ya xəstəliyi nəticəsində yaranan ağrı; çox vaxt göynəyən, sancan, qarışqalanma ilə müşayiət olunan.

Dəri, əzələ və ya oynaqların zədələnməsindən xəbər verən adi (nosiseptiv) ağrıdan fərqli olaraq, neyropatik ağrı ağrı siqnallarını ötürən sistemin özü — periferik sinirlər, onurğa beyni və ya baş beyin “sıradan çıxdıqda” yaranır. Belə ağrı çox vaxt xroniki olur, adi ağrıkəsicilərə zəif cavab verir, yuxunu və əhvalı pozaraq həyat keyfiyyətini xeyli aşağı salır.

Mümkün səbəblər

Periferik: diabetik polineyropatiya, postherpetik nevralgiya, üçlü sinirin nevralgiyası, disk yırtığı zamanı radikulopatiya, tunel sindromları, travma və ya əməliyyat zamanı sinirlərin zədələnməsi, kimyaterapiyanın və alkoqolun toksik təsiri.
Mərkəzi: insultun fəsadları, onurğa beyninin travması, dağınıq skleroz.
Amputasiyadan sonra fantom ağrı.

Hansı əlamətlərlə müşayiət olunur

Göynəmə, sancan ağrılar, elektrik vurması hissi, qarışqalanma xarakterikdir. Tez-tez allodiniya — paltarın və ya döşəyin toxunmasından ağrı — və soyuğa həssaslığın artması olur. Eyni zonada eyni zamanda keyimə də ola bilər. Uzunmüddətli ağrı çox vaxt yuxusuzluğa, həyəcana və depressiyaya gətirib çıxarır.

Diaqnostika

Nevroloq ağrı zonasının sinir, kök və ya beyin şöbəsinin ərazisinə uyğun olub-olmadığını aydınlaşdırır, hissiyyatı yoxlayır. Neyropatik ağrının xüsusi skrininq anketlərindən istifadə olunur. Səbəbi dəqiqləşdirmək üçün elektroneyromioqrafiya, maqnit-rezonans tomoqrafiya, qlükoza, qlikozilləşmiş hemoqlobin, vitamin B12, qalxanabənzər vəzin funksiyası analizləri təyin edilir.

Müalicə

Beynəlxalq tövsiyələrə görə birinci sıra preparatlar qabapentinoidlər, bəzi antidepressantlar (trisiklik və serotonin-noradrenalinin geri sorulması inhibitorları) hesab olunur; lokal ağrıda lidokain və ya kapsaisinli plastırlar tətbiq edilir. Adi qeyri-steroid iltihabəleyhinə vasitələr adətən effektsizdir. Paralel olaraq əsas xəstəlik müalicə olunur (məsələn, diabet kompensasiya edilir). Fiziki reabilitasiya, psixoterapiya, rezistent ağrıda neyromodulyasiya istifadə olunur. Preparatları və dozaları yalnız həkim seçir, effekt bir neçə həftədən sonra qiymətləndirilir.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Ağrı qol və ya ayaqda zəiflik, sidik ifrazının və ya defekasiyanın pozulması, sürətlə yayılan keyimə ilə birlikdə, travmadan sonra yaranıbsa, həmçinin ağrı zonasında qabarcıqlı səpgi varsa, təcili müraciət lazımdır — qurşaqvari herpesin antiviral müalicəsi ilk günlərdə daha effektlidir.

Üst termin: Ağrı

Əlaqəli terminlər

Hansı həkim məşğul olur

Nevroloq

Neyropatik ağrı