Pielolitotomiya böyrək ləyənini kəsərək daşın bütöv halda, xırdalanmadan çıxarılmasıdır. Əməliyyat iri daşlarda, böyrəyin anatomik anomaliyalarında və ya endoskopik üsullar uğursuz olduqda seçilir. Əksər hallarda qarın divarındakı bir neçə kiçik deşikdən laparoskopik üsulla, bəzən isə açıq kəsiklə aparılır.
- Giriş
- Laparoskopik
- Anesteziya
- Ümumi
- Müddət
- 40–90 dəqiqə
- Stasionarda
- 2–4 gün
- Bərpa
- 4 həftə
- Qiymət
- 2 500 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- böyrək ləyənindən daşın çıxarılması
- laparoskopik pielolitotomiya
- açıq pielolitotomiya
- böyrək daşının cərrahi çıxarılması
- Pyelolithotomia
Əməliyyatın təsviri
Böyrəyin ləyən-kasacıq sistemində yığılan iri daşlar dərmanla demək olar ki, həll olmur. Onlar sidik axınını kəsir, sancı tutmaları, durğunluq və təkrarlanan iltihab yaradır, zamanla böyrək toxumasını zədələyir. Bu gün belə daşların çoxu distansion litotripsiya, fleksibl ureteroskopiya və ya perkutan nefrolitolapaksiya ilə çıxarılır.
Lakin bəzi hallarda daşı xırdalamaq çətin, endoskopla ona çatmaq isə mümkün olmur — məsələn, daş çox sərt və iridirsə, ləyən böyrəkdən kənarda yerləşirsə və ya böyrəyin quruluşu anomaldır. Belə vəziyyətdə cərrah ləyənə birbaşa yanaşır, onun divarını kəsir və daşı bir parça halında götürür. Sonra ləyən tikilir.
Əməliyyatın variantları:
- Laparoskopik pielolitotomiya — qarın divarındakı deşiklərdən kamera və alətlərlə aparılır, daş konteynerdə çıxarılır;
- Açıq pielolitotomiya — bel nahiyəsində qövsvari kəsiklə, mürəkkəb anatomiyada və ya laparoskopiya mümkün olmadıqda.
Əməliyyatın nəticəsi
Daş bir parça halında götürüldüyü üçün böyrəkdə qırıntı qalma ehtimalı azdır. Sidik axını bərpa olunur, sancılar və durğunluq aradan qalxır, böyrək funksiyası tədricən yaxşılaşır.
Çıxarılmış daşın tərkibi laboratoriyada analiz edilir. Nəzarət USM-i və ya KT qalıq daş olmadığını təsdiqləyir. Stent qoyulubsa, o, 3–6 həftədən sonra ambulator qaydada sistoskopla çıxarılır.
Üstünlüklər
Pielolitotomiyada daş parçalanmadan, bütöv çıxarılır; laparoskopik variant isə açıq əməliyyatdan az travmatikdir.
-
Daş bütöv çıxarılır
Daş xırdalanmadığı üçün böyrəkdə qırıntı qalma ehtimalı azalır.
-
Laparoskopik giriş
Böyrəyə qarın divarındakı kiçik deşiklərdən, böyük kəsik olmadan yanaşılır.
-
Kosmetik tikiş
Deşiklər kosmetik tikişlə bağlanır və çətin seçilən izlər qalır.
Göstərişlər
Əməliyyat aşağıdakı hallarda tövsiyə olunur:
- ləyəndə yerləşən çox iri və ya sərt daş;
- endoskopun ləyən-kasacıq sisteminə keçməsinə mane olan böyrək anomaliyası, məsələn nalşəkilli böyrək və ya böyrəkdən kənar ləyən;
- distansion və endoskopik üsulların uğursuzluğu;
- eyni anda ləyən-sidik axarı keçidinin daralmasının düzəldilməsi zərurəti;
- daş fonunda təkrarlanan pielonefrit və ya böyrəkdə durğunluq.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Alternativlər və üsulun seçimi
İri böyrək daşlarının çox vaxt bir neçə yolu var. Daş kiçikdirsə, müşahidə, su rejimi və dərmanlar kifayət edə bilər; bəzi daşlar dərmanla əridilir. Distansion litotripsiya, fleksibl endoskopla lazerlə parçalama və perkutan nefrolitolapaksiya endoskopik variantlardır. Böyrəyin quruluşu qeyri-adi olduqda və ya bu üsullar uyğun gəlmədikdə daş laparoskopik, bəzən açıq əməliyyatla ləyəndən götürülür.
Üsulu cərrah müayinədən sonra seçir: daşın ölçüsü, sərtliyi və yeri, böyrək ləyəninin quruluşu, yaşınız, ümumi vəziyyətiniz və əvvəlki əməliyyatlar nəzərə alınır. Seçim sizinlə müzakirə olunur, istəyiniz də qiymətləndirilir.
Cərrahlar və komanda
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstərişlər
- ürək, tənəffüs, böyrək və ya qaraciyər çatışmazlığının dekompensasiyası, ümumi anesteziyanın mümkün olmaması;
- korreksiya olunmamış laxtalanma pozğunluqları.
Nisbi əks göstərişlər
- kəskin pielonefrit və ya digər kəskin sidik yolu infeksiyası — əvvəlcə drenaj və antibiotik müalicəsi aparılır;
- hamiləlik — müvəqqəti drenaj qoyulur, əməliyyat doğuşdan sonraya saxlanılır;
- laparoskopiya üçün: ağır ürək-ağciyər xəstəlikləri, qarın boşluğunda geniş bitişmələr;
- qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu;
- nəzarətsiz şəkərli diabet.
Əməliyyatın mümkünlüyü barədə son qərarı cərrah müayinədən sonra verir.
Mümkün risklər və ağırlaşmalar
Hər cərrahi müdaxilə və anesteziya müəyyən risk daşıyır. Əməliyyat qrupu bu riskləri azaltmaq üçün əvvəlcədən hazırlıq görür və prosesi diqqətlə izləyir.
- qanaxma
- tikilmiş ləyən divarından sidik sızması — adətən drenaj və stentlə həll olunur
- ləyən–sidik axarı keçidində sonradan daralma
- daş parçalarının qalması, təkrar daş əmələ gəlməsi
- stentlə bağlı narahatlıq: sidiyə getmədə yanma, qanlı sidik
- qonşu orqanların zədələnməsi
- sidik yolları infeksiyası, pielonefrit
- ayaq venalarında tromb əmələ gəlməsi
- anesteziyaya qarşı reaksiya
Fərdi riski artıran amillər: siqaret, artıq çəki, şəkərli diabet, təkrarlanan sidik infeksiyaları, böyrək funksiyasının azalması, ürək və ağciyər xəstəlikləri. Bunları həkim əməliyyatdan əvvəl qiymətləndirir.
Əməliyyatın aparılması
-
Hazırlıq 3–5 gün
Analizlər, sidik əkməsi, kontrastlı KT və anestezioloq baxışı tələb olunur.
-
Əməliyyat 40–90 dəqiqə
Ümumi narkoz altında laparoskopik, bəzən açıq üsulla aparılır.
-
Bərpa 4 həftə
Stasionarda 2–4 gün qalırsınız, bir ay ağır yükdən çəkinirsiniz.
Əməliyyata hazırlıq
Konsultasiyada cərrah daşın ölçüsünü, ləyənin yerləşməsini və böyrəyin funksiyasını qiymətləndirir. Müayinə planı:
- qanın ümumi və biokimyəvi analizi, laxtalanma göstəriciləri, infeksiyalara skrininq;
- sidiyin ümumi analizi və sidik əkməsi;
- böyrəklərin USM-i və kontrastlı KT — ləyənin anatomiyasını və damarları göstərir;
- EKQ, ağciyərlərin rentgeni, anestezioloq və terapevt baxışı.
Sidikdə infeksiya aşkar edilsə, əvvəlcə antibiotik kursu keçirilir. Əməliyyatdan 8 saat əvvəl yemək olmaz. Qanı durulaşdıran və şəkər salan dərmanların qəbulunu həkimlə razılaşdırın.
Əməliyyat necə aparılır
- Anesteziya. Əməliyyat ümumi narkoz altında aparılır.
- Giriş. Laparoskopik variantda qarın boşluğuna karbon qazı vurulur, bağırsaq ilgəkləri aralanır və 3–4 kiçik deşikdən alətlər yeridilir. Açıq variantda bel nahiyəsində qövsvari kəsik edilir.
- Ləyənin açılması. Cərrah böyrəyi və ləyəni ətraf toxumalardan ayırır, ləyənin divarını kəsir.
- Daşın çıxarılması. Daş ləyəndən və ya kasacıqdan bütöv götürülür, laparoskopiyada xüsusi konteynerdə xaric edilir.
- Tamamlama. Ləyən tikilir, çox vaxt sidik axarına daxili stent qoyulur, yanına drenaj yerləşdirilir. Deşiklər kosmetik tikişlə bağlanır.
Əməliyyat orta hesabla 40–90 dəqiqə çəkir.
Stasionarda qalma
Adətən 2–4 gün stasionarda qalırsınız; bu, təxmini müddətdir. Əməliyyat ümumi anesteziya altında laparoskopik üsulla aparılır. Sonrakı günlərdə təzyiq, nəbz, hərarət, sidiyin rəngi izlənilir, qan və böyrək analizləri təkrarlanır. Böyrək nahiyəsində drenaj borusu, sidik kateteri və sidik axarında daxili stent ola bilər; drenaj və kateter vəziyyət sabitləşəndən sonra çıxarılır, stent isə sonradan planlı çıxarılır.
Ağrıkəsici və infeksiyadan qoruyan dərmanlar verilir. Ertəsi gün qalxmağa başlayırsınız, qida tədricən bərpa olunur. Ağrı nəzarətdədirsə, hərarət yoxdursa, qidalanırsınızsa və yeriyirsinizsə, evə buraxılırsınız. Çıxarkən su rejimi, stentin çıxarılma vaxtı və nəzarət müayinələri barədə yazılı tövsiyələr verilir.
Bərpa dövrü
Laparoskopik əməliyyatdan sonra stasionarda adətən 2–4 gün, açıq əməliyyatdan sonra isə bir həftəyə qədər qalırsınız. İkinci gündən qalxıb yeriməyə başlayırsınız, ağrıkəsici və antibiotik verilir. Evə yazıldıqdan sonra bir ay ərzində:
- ağır fiziki işdən və ağır əşya qaldırmaqdan çəkinin, yüngül gəzintilər isə faydalıdır;
- cinsi əlaqədən çəkinin;
- gündə 2–2,5 litr maye için;
- təyin olunmuş dərmanları sona qədər qəbul edin.
Yüksək hərarət, drenaj yerindən sidik sızması və ya güclənən bel ağrısı olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Yadda saxla!
Əməliyyat daşı aradan qaldırır, amma onun əmələ gəlmə səbəbini yox. Metabolik müayinə və daşın tərkibinə uyğun pəhriz olmadan daş illər sonra yenidən yarana bilər.
- Daş analizinin nəticəsini uroloqla müzakirə edin və pəhrizi fərdi seçin.
- Stent qoyulubsa, çıxarılma tarixini gecikdirməyin.
- Kəskin bel ağrısı, titrətmə ilə qızdırma olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Qiymət cədvəli
- Böyrəklərdən daşların çıxarılması (pielolitotomiya) 2 500 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Narkoz altında əməliyyat zamanı heç nə hiss etmirsiniz. Ayıldıqdan sonra bel və qarın nahiyəsində ağrı olur, ilk 2–3 gün ağrıkəsicilərlə idarə edilir. Laparoskopik üsuldan sonra ağrı açıq əməliyyata nisbətən zəif və qısamüddətli olur.
Daş çox iri və sərt olduqda və ya böyrəyin quruluşu endoskopa mane olduqda, xırdalama bir neçə seans tələb edə və qırıntılar qoya bilər. Pielolitotomiya daşı bir dəfəyə, bütöv götürməyə imkan verir. Üsulu uroloq KT nəticələrinə görə seçir.
Planlı pielolitotomiya hamiləlikdə adətən doğuşdan sonraya saxlanılır. Bu dövrdə sidik axını stent və ya nefrostoma ilə müvəqqəti təmin edilə bilər. Təcili müdaxilə yalnız böyrəyə ciddi təhlükə olduqda, ginekoloqla birlikdə qərarlaşdırılır.
Laparoskopik əməliyyatdan sonra ofis işinə adətən 2 həftəyə qayıdırlar. Açıq əməliyyatdan sonra bu müddət 3–4 həftədir. Ağır fiziki iş üçün ən azı bir ay gözləmək lazımdır.
Əməliyyat barədə cərrahla məsləhətləşin
Planlı əməliyyata hazırlaşırsınızsa, cərrahın pulsuz konsultasiyasına yazılın: müalicə üsulu, hazırlıq, stasionarda qalma və bərpa barədə bütün suallarınızı cavablandıraq.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Sidik qaçırma gündəlik həyatınıza mane olur?
Öskürəndə və ya qəfil sidiyə getmək ehtiyacı yarananda sidik qaçırma fərqli mexanizmlərlə əlaqəli ola bilər. Düzgün tipin müəyyənləşdirilməsi…
İstiqamət: Urologiya / Ginekologiya
MAR-testi: nəticə təkbaşına sonsuzluğu izah edirmi?
MAR-testi spermatozoidlərlə əlaqəli anticisimləri qiymətləndirə bilər. Lakin o, hər cütlük üçün ilkin müayinə deyil və təkbaşına reproduktiv diaqnoz…
İstiqamət: Reproduktologiya / Andrologiya
Xayadan nümunə götürülməsi: biopsiya ilə sperm axtarışı eynidirmi?
Xaya biopsiyası diaqnostik toxuma qiymətləndirilməsi və ya reproduktiv prosedurla əlaqəli ola bilər. Müdaxilənin məqsədi əvvəlcədən dəqiq izah edilməlidir.
İstiqamət: Andrologiya / Reproduktologiya
Sidik ifrazı zamanı ağrılar
Sidik ifrazı zamanı ağrı barədə bilinməli ən vacib məqam odur ki, belə simptom orqanizmdəki pozğunluğun əlamətidir. Pozğunluqlar müxtəlif…
İstiqamət: Urologiya
