Haemorrhoides MKB-10: K64

Hemorroy anal kanalın damar yastıqcıqlarının böyüməsi və yerini dəyişməsidir; defekasiya zamanı qanaxma, düyünlərin çıxması, narahatlıq və qaşınma ilə özünü göstərir.

Sinonimlər: Babasil

Hemorroidal damar kələfləri hər bir insanda var və nəcisin və qazların saxlanılmasında iştirak edir. Bu düyünlər böyüdükdə, onları tutan bağ aparatı zəiflədikdə və düyünlər qanamağa və ya xaricə çıxmağa başladıqda hemorroidal xəstəlikdən (xalq arasında babasil) danışılır. Daxili hemorroy (dişli xəttdən yuxarıda, adətən ağrısız) və xarici hemorroy (anus yanında dərinin altında) ayırd edilir. Daxili hemorroyun dörd mərhələsi var — çıxmadan qanamadan tutmuş geri yerləşməyən daimi düyünlərə qədər.

Səbəblər və risk amilləri

xroniki qəbizlik, uzun müddət gərilmə, tualetdə uzun oturmaq (o cümlədən telefonla);
xroniki diareya;
hamiləlik və doğuş;
az hərəkətli həyat tərzi, artıq çəki, qida liflərinin çatışmazlığı;
ağır əşya qaldırmaq, yaş.

Simptomlar

Ən xarakterik əlamət tualet kağızında və ya nəcisdən sonra damcı şəklində al qırmızı qandır. Həmçinin düyünlərin çıxması, yad cisim hissi, nəmlənmə və qaşınma olur. Kəskin güclü ağrı və anus yanında bərk, göyümtül düyün adətən trombozdan xəbər verir.

Diaqnostika

Diaqnozu proktoloq baxış, barmaqla müayinə və anoskopiyadan sonra qoyur. Nəzərə almaq lazımdır ki, anusdan qan kolorektal xərçəngin, poliplərin və ya iltihabi xəstəliklərin əlaməti ola bilər; buna görə müvafiq yaşda və risk amilləri olduqda həkim kolonoskopiya təyin edir.

Müalicə

İlkin mərhələlərdə nəcisin normallaşdırılması kömək edir: qida lifləri, su, gərilməmək. Kəskinləşmə zamanı həkim yerli vasitələr və venotonik dərmanlar (məsələn, flavonoidlər qrupundan) təyin edə bilər. Səmərə olmadıqda az invaziv üsullardan istifadə olunur: lateks halqalarla liqirləmə, skleroterapiya, doppler nəzarəti ilə dezarterizasiya. III–IV mərhələdə və trombozda çox vaxt hemorroidektomiya aparılır. Üsulu həkim seçir.

Profilaktika

Tərəvəz, meyvə və tam taxıllı rasion, kifayət qədər maye, fiziki aktivlik, unitazda gərilmədən qısa müddət oturmaq.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

bol və ya təkrarlanan qanaxma, zəiflik, başgicəllənmə — kütləvi qanitirmədə təcili tibbi yardım (103) çağırın;
çıxmış düyün geri yerləşmir, kəskin ağrıyır, bərkiyir və tündləşir;
qızdırma, şişkinlik və irinli ifrazat;
tünd qan və ya nəcislə qarışmış qan.