Aprotinin (Aprokal) — təyinatı

Təsiredici maddə

Aprotinin — qanda fibrinolizə və iltihab reaksiyasına təsir edən bir sıra fermentləri (proteazaları) bloklayan polipeptiddir. Əsasən ürək-damar əməliyyatlarında qan itkisini azaltmaq üçün xəstəxana şəraitində, həkim nəzarəti altında tətbiq olunur.

Latın adı: Aprotininum
Ticarət adları: Biotriven, Aprokal, Qordoks Siyahı
ATC kodu: B02AB01
Farmakoloji qrup: Antifibrinolitiklər
Dərman formaları: İnyeksiya

İnfuziya

Diqqət!

Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.

Nə üçün istifadə olunur

süni qan dövranı ilə aparılan ürək əməliyyatlarında (məsələn, koronar şuntlama) qan itkisinin və qan köçürülməsinə ehtiyacın azaldılması — yüksək qanaxma riski olan xəstələrdə;
bəzi ölkələrin təcrübəsində — fibrinolizin artması ilə müşayiət olunan digər cərrahi qanaxmalar (həkimin qərarı ilə).

Aprotininin tətbiq sahəsi son illərdə təhlükəsizlik məlumatlarına görə daraldılıb; preparat yalnız faydası riskdən açıq-aydın üstün olduqda istifadə edilir.

Necə təsir edir

Aprotinin plazmin, kallikrein və tripsin kimi fermentlərə birləşərək onların fəaliyyətini zəiflədir. Plazminin bloklanması laxtanın vaxtından əvvəl həll olunmasının qarşısını alır, kallikreinin bloklanması isə süni qan dövranı zamanı yaranan sistem iltihab reaksiyasını azaldır.

Nəticədə əməliyyat zamanı və sonra qan itkisi azalır.

Kimlərə olmaz

aprotininə qarşı yüksək həssaslıq;
son bir il ərzində aprotinin tətbiq edilmiş xəstələrdə təkrar istifadə (ağır allergik reaksiya riski artır);
disseminə olunmuş damardaxili laxtalanma sindromu (laxtalanma artımı mərhələsi).

Diqqət

Aprotinin heyvan mənşəli zülaldır və anafilaktik reaksiya verə bilər. Buna görə əsas dozadan əvvəl test dozası yeridilir və reanimasiya imkanları hazır saxlanılır.

Əlavə təsirlər

allergik və anafilaktik reaksiyalar (xüsusən təkrar istifadədə);
böyrək funksiyasının pozulması;
tromboz, o cümlədən koronar şuntların trombozu riski;
ürək ritminin pozulması, miokard işemiyası;
tətbiq yerində flebit.

Qarşılıqlı təsir

Heparin — aprotinin bəzi laxtalanma testlərinin göstəricilərini dəyişir; heparinin dozasına nəzarət xüsusi metodlarla aparılır.
Trombolitiklər — aprotinin onların təsirini zəiflədir.
Aminoqlikozidlər və digər nefrotoksik dərmanlar — böyrək zədələnməsi riski arta bilər.
Suksametonium — əzələ boşalmasının müddəti uzana bilər.

Hamiləlik və laktasiya

Hamiləlik dövründə aprotinin yalnız həyati göstərişlərlə istifadə edilə bilər. Ana südü ilə qidalandırma dövründə tətbiq barədə qərarı həkim verir.

Uşaqlar

Uşaqlarda, o cümlədən anadangəlmə ürək qüsurlarının əməliyyatlarında, aprotinin yalnız ixtisaslaşmış kardiocərrahiyyə mərkəzlərində, həkimlər komandasının qərarı ilə tətbiq edilə bilər.

Bu təsiredici maddə ilə preparatlar

Azərbaycanda Aprotinin ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.

Biotriven

Biofarma ÖSC, Ukrayna

Aprokal

Swiss Parenterals Ltd, Hindistan

Qordoks

Gedeon Rixter Plc, Macarıstan

Tez-tez verilən suallar

Böyük tədqiqatlar ürək əməliyyatlarında onun böyrək və ürək-damar ağırlaşmaları riskini artıra biləcəyini göstərib. Bundan sonra preparat yalnız yüksək qanaxma riski olan seçilmiş xəstələrdə istifadə edilir.

Keçmişdə bəzi ölkələrdə kəskin pankreatitdə istifadə olunurdu, lakin müasir tövsiyələr bunun faydasını təsdiqləmir. Pankreatitin müalicə taktikasını həkim müəyyən edir.