Günəş yanığı ultrabənövşəyi şüaların dəriyə həddən artıq təsirinin nəticəsidir. Əlamətlər günəşdə olduqdan bir neçə saat sonra güclənir. Əksər hallarda yanıq evdə sağalır, amma geniş qabarcıqlar, hərarət və ümumi vəziyyətin pisləşməsi həkim müayinəsi tələb edir.
Əlamətlər
- Dərinin qızarması, istilik, toxunanda ağrı
- Şişkinlik
- Qabarcıqlar — daha dərin yanıqda
- Bir neçə gün sonra dərinin soyulması
- Geniş yanıqda baş ağrısı, üşütmə, ürəkbulanma, hərarət
Nə etməli
-
Günəşdən çıxın
Dərhal kölgəyə və ya binaya keçin.
-
Dərini soyudun
Sərin duş qəbul edin və ya yanmış yerlərə sərin, nəm kompres qoyun.
-
Bol maye için
Bədən maye itirir — su için, xüsusən uşaq və yaşlılar.
-
Dərini qoruyun
Yüngül nəmləndirici, qıcıqlandırmayan losyon sürtmək olar. Boş, pambıq paltar geyinin.
-
Ağrı üçün
Lazım olsa, adi ağrıkəsicini təlimata uyğun qəbul edin və ya əczaçıdan məsləhət alın.
-
Sağalana qədər günəşdən qaçın
Yanmış dəri tam sağalana qədər onu günəşdən paltarla qoruyun.
Nə etmək olmaz
- Qabarcıqları deşməyin
- Yanmış dəriyə yağ, xama, spirt, buz sürtməyin
- Soyulan dərini qoparmayın
- Yanmış dərini yenidən günəşə çıxarmayın
Nə vaxt 103-ə zəng etməli
Həkimə müraciət edin, əgər:
- geniş qabarcıqlar var və ya yanıq bədənin böyük hissəsini tutur;
- hərarət, üşütmə, güclü baş ağrısı, qusma var;
- çaşqınlıq, huşun pozulması varsa — bu, istilik vurması ola bilər, 103-ə zəng edin;
- körpədə istənilən günəş yanığı.
Uşaqlarda
Uşaqların dərisi günəşə daha həssasdır. Körpələri birbaşa günəş şüaları altında saxlamayın. Uşaqda günəş yanığı olarsa, sərin vanna və ya kompres, bol maye verin. Qabarcıqlar, hərarət, ləngimə, qusma olarsa — pediatra müraciət edin.
Günəş yanığının qarşısını almaq
- Günəşin ən aktiv saatlarında kölgədə olun.
- Geniş kənarlı papaq, açıq rəngli, bədəni örtən paltar geyinin.
- Günəşdən qoruyucu krem çıxmazdan əvvəl və mütəmadi olaraq, xüsusən çimdikdən sonra təkrar sürtün.
- Buludlu havada da ultrabənövşəyi şüalar təsir edir.
Tez-tez verilən suallar
Xeyr. Yağlı məhsullar dəridə istiliyi saxlayır və infeksiya riskini artırır. Sərin su və yüngül nəmləndirici daha faydalıdır.
