Yanğın zamanı tüstüdə dəm qazı, zəhərli yanma məhsulları və isti qazlar olur. Onlar tənəffüs yollarını yandırır, zəhərlənməyə və boğulmaya səbəb olur. Yanğında insanların əksəriyyəti alovdan deyil, tüstüdən zərər çəkir.
Əlamətlər
- Öskürək, his qarışıq bəlğəm
- Nəfəs darlığı, xırıltılı nəfəs
- Səsin xırıldaması
- Ağız və burun ətrafında his, burun tüklərinin yanması
- Baş ağrısı, ürəkbulanma, çaşqınlıq
- Huşun itməsi
Nə etməli
-
Özünüzü qoruyun
Tüstülü otağa daxil olmayın — bunu xilasedicilər etməlidir. 112 və 103-ə zəng edin.
-
Zərərçəkəni təmiz havaya çıxarın
Zərərçəkən sizin yanınızdadırsa, onu tüstüdən uzağa, təmiz havaya aparın.
-
Vəziyyəti qiymətləndirin
Huşunda və nəfəs alırsa — oturaq vəziyyətdə saxlayın. Huşsuz, amma nəfəs alırsa — yan üstə. Nəfəs yoxdursa — reanimasiya.
-
Yanıqlara kömək edin
Yanıqları sərin su ilə soyudun və örtün.
-
Həkim müayinəsi
Şikayətlər az olsa da, tənəffüs yollarının yanığı bir neçə saat sonra şişkinlik və nəfəs çətinliyi ilə üzə çıxa bilər.
Nə etmək olmaz
- Tüstülü otağa geri qayıtmayın
- Zərərçəkəni tək buraxmayın
- Şikayət azalsa da həkim müayinəsindən imtina etməyin
Nə vaxt 103-ə zəng etməli
Tüstüdən zəhərlənmədə həmişə 103-ə zəng edin, xüsusən: nəfəs darlığı, səsin xırıldaması, his qarışıq bəlğəm, üzdə yanıq, çaşqınlıq və ya huşun itməsi olduqda.
Uşaqlarda
Yanğın zamanı uşaqlar qorxudan şkaf və ya çarpayı altında gizlənə bilər. Uşaqlara əvvəlcədən öyrədin: tüstüdə yerə yaxın sürünmək, ağzı və burnu nəm parça ilə örtmək, qışqıraraq köməyə çağırmaq. Tüstüdən zərər çəkmiş uşaq həmişə həkim tərəfindən müayinə olunmalıdır.
Tez-tez verilən suallar
Tüstü yuxarıya qalxır, ona görə yerə yaxın əyilərək və ya sürünərək hərəkət edin, ağzı və burnu nəm parça ilə örtün. Qapını açmazdan əvvəl ona əlinizlə toxunun — isti qapını açmayın.
