Daralmış koronar arteriyaya kateter vasitəsilə metal karkasın (stentin) yerləşdirilməsi ilə ürəyə qan axınını bərpa edən az invaziv prosedur.
Sinonimlər: Koronar arteriyaların stentlənməsi, PKM, Stent qoyulması
Koronar stentləmə perkutan koronar müdaxilənin (PKM) bir növüdür: bilək və ya qasıq nahiyəsindəki arteriyadan ürəyə nazik kateter yeridilir, daralma yerində balon şişirdilir və damarın mənfəzini açıq saxlayan torlu boru — stent qoyulur. Hazırda demək olar ki, həmişə təkrar daralma riskini azaldan dərman örtüklü stentlərdən istifadə olunur.
Göstərişlər
- Kəskin koronar sindrom və miokard infarktı — qan axınının təcili bərpası; nə qədər tez aparılsa, bir o qədər yaxşıdır.
- Dərman müalicəsinə baxmayaraq davam edən stabil stenokardiya.
- Təsdiqlənmiş miokard işemiyası ilə müşayiət olunan əhəmiyyətli koronar arteriya stenozu.
Bir neçə arteriya və ya sol koronar arteriyanın gövdəsi zədələndikdə mütəxəssislər qrupu stentləməni aortokoronar şuntlama ilə müqayisə edir.
Əks-göstərişlər
İnfarkt zamanı mütləq əks-göstəriş demək olar ki, yoxdur. Planlı hallarda ağır böyrək çatışmazlığı, kontrast maddəyə allergiya, aktiv qanaxma və antiaqreqantları qəbul etməyin mümkün olmaması nəzərə alınır.
Hazırlıq
Planlı prosedurdan əvvəl qan analizləri (o cümlədən kreatinin), EKQ, exokardioqrafiya və adətən koronar angioqrafiya aparılır. Həkim əvvəlcədən antiaqreqant dərmanlar təyin edir və hansı dərmanların müvəqqəti dayandırılacağını bildirir. Prosedur ac qarına aparılır.
Necə aparılır
Müdaxilə rentgen-əməliyyat otağında yerli anesteziya altında aparılır, pasiyent huşludur. Kateterlə kontrast yeridilir, daralma tapılır, naqil keçirilir, sahə balonla genişləndirilir və stent açılır. Prosedur adətən 30 dəqiqədən 1,5 saata qədər çəkir. Planlı əməliyyatdan sonra çox vaxt 1–2 gün ərzində evə buraxılırlar.
Mümkün ağırlaşmalar
Deşik yerində göyərmə və ya hematoma, döş qəfəsində qısamüddətli narahatlıq ola bilər. Nadir, lakin ciddi ağırlaşmalar — qanaxma, arteriyanın zədələnməsi, kontrasta reaksiya, prosedur zamanı infarkt. Sonradan stent trombozu və ya restenoz inkişaf edə bilər. Buna görə stentləmədən sonra ikili antiaqreqant terapiyanı özbaşına dayandırmaq olmaz: onun müddətini kardioloq müəyyən edir. Eyni zamanda risk amilləri nəzarətdə saxlanılır: xolesterin, təzyiq, siqaretdən imtina, kardioreabilitasiya.
Stentləmədən sonra döş sümüyü arxasında 5 dəqiqədən uzun sıxıcı ağrı yenidən yaranarsa, dərhal təcili tibbi yardım (103) çağırın.
Üst termin: Revaskulyarizasiya
Əlaqəli terminlər
- Koronar arteriya stenozu
- Koronar angioqrafiya
- Kəskin koronar sindrom
- Miokard infarktı
- Restenoz
- Antiaqreqant terapiya
- Revaskulyarizasiya
- Aortokoronar şuntlama

