Adenomektomiya prostat vəzinin xoşxassəli böyüməsi (adenoma) zamanı uretranı sıxan toxumanın tam çıxarılmasıdır. Əməliyyat sidik axınını bərpa edir və vəz çox böyük olduqda, transuretral üsullar uyğun gəlmədikdə seçilir. Adenoma qarnın aşağı hissəsində kəsiklə (açıq üsul) və ya qarın divarında bir neçə kiçik deşikdən (laparoskopik üsul) çıxarılır.
- Giriş
- Laparoskopik
- Anesteziya
- Ümumi
- Müddət
- 1,5–2 saat
- Stasionarda
- 3–7 gün
- Bərpa
- 4–6 həftə
- Qiymət
- 3 000 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- prostat adenomasının çıxarılması
- prostatektomiya (sadə)
- transvezikal adenomektomiya
- laparoskopik adenomektomiya
- xoşxassəli prostat hiperplaziyasında əməliyyat
- Adenomectomia prostatae
Əməliyyatın təsviri
Prostat vəzi sidik kisəsinin altında yerləşir və uretranın başlanğıc hissəsini əhatə edir. Yaşla vəzin daxili hissəsi böyüyə bilər: bu, xoşxassəli hiperplaziya, yəni adenomadır. Böyümüş toxuma uretranı sıxır, sidik axını zəifləyir, sidik kisəsi tam boşalmır, gecələr tez-tez tualetə durmaq lazım gəlir.
Adenomektomiyada cərrah yalnız böyümüş daxili toxumanı çıxarır, vəzin xarici kapsulu yerində qalır. Bu, dərman müalicəsi kömək etmədikdə və vəzin həcmi təxminən 80–100 sm³-dən çox olduqda ən etibarlı yoldur. Eyni əməliyyat zamanı sidik kisəsindəki iri daşlar və ya divertikul da aradan qaldırıla bilər.
Əməliyyatın variantları:
- Açıq transvezikal adenomektomiya — qasıq sümüyünün üstündə kəsik edilir, adenoma sidik kisəsinin boşluğundan çıxarılır;
- Açıq retropubik adenomektomiya — vəzə sidik kisəsini açmadan, prostatın kapsulu vasitəsilə yanaşılır;
- Laparoskopik adenomektomiya — 3–5 kiçik deşikdən kamera və alətlərlə aparılır, qan itkisi və bərpa müddəti adətən daha azdır.
Böyük adenomalarda alternativ kimi lazer enukleasiyası da tətbiq olunur. Üsulu uroloq vəzin ölçüsünü, sidik kisəsinin vəziyyətini və yanaşı xəstəlikləri nəzərə alaraq seçir.
Əməliyyatın nəticəsi
Uretranı sıxan toxuma tam çıxarıldığı üçün sidik axını güclənir, zəif axın, tez-tez və gecə sidiyə getmə, kisənin tam boşalmaması hissi adətən xeyli azalır. Çıxarılan toxuma histoloji müayinəyə göndərilir və xoşxassəli olduğu təsdiqlənir.
Kateter sidik ifrazının sərbəst bərpa olunduğu təsdiqləndikdən sonra çıxarılır. Nəzarət baxışlarında cərrah sağalmanı, sidik axınının sürətini və qalıq sidiyi yoxlayır, histologiyanın cavabını sizinlə müzakirə edir. Sidik kisəsinin funksiyası tam normallaşana qədər bir neçə həftə keçə bilər.
Üstünlüklər
Böyük prostat adenomasında laparoskopik adenomektomiya açıq əməliyyata nisbətən daha az travmatikdir.
-
Bir neçə kiçik deşik
Laparoskopik üsulda adenoma qarın divarındakı bir neçə kiçik deşikdən çıxarılır.
-
Daha az qan itkisi
Laparoskopik əməliyyatda qan itkisi adətən açıq üsuldan azdır.
-
Qısa stasionar
Laparoskopiyadan sonra stasionarda adətən 3 gün, açıq əməliyyatdan sonra isə bir həftəyə qədər qalırsınız.
-
Böyük vəz bir dəfəyə
Adenoma tam çıxarıldığı üçün təkrar əməliyyat ehtiyacı transuretral üsullardan adətən az olur.
Göstərişlər
Açıq və ya laparoskopik adenomektomiya əsasən aşağıdakı hallarda tövsiyə olunur:
- prostatın həcmi təxminən 80–100 sm³-dən böyükdür və sidik ifrazı pozulub;
- sidik kisəsində iri daşlar və ya divertikul var — onlar eyni əməliyyatda aradan qaldırılır;
- təkrarlanan kəskin sidik ləngiməsi, sidik kisəsində çoxlu qalıq sidik;
- adenoma fonunda təkrarlanan sidik yolu infeksiyaları və ya qanlı sidik;
- transuretral rezeksiya üçün texniki şərait yoxdur.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Alternativlər və üsulun seçimi
Adenoma kiçik və ya orta ölçüdədirsə, əvvəlcə dərmanlar, həyat tərzi tədbirləri və müşahidə kifayət edə bilər. Cərrahi variantlar arasında endoskopik üsullar var: TUR, lazerlə və ya buxarla müalicə, embolizasiya. Adenoma çox iri olduqda və ya kisədə daş, divertikul varsa, endoskopik üsullar səmərəsiz ola bilər, bu halda adenomektomiya seçilir. Onun özü də açıq və ya laparoskopik aparıla bilər.
Hansı yolun uyğun olduğunu həkim müayinə nəticələrinə əsasən müəyyən edir. Burada prostatın həcmi və forması, kisədəki dəyişikliklər, yaş, yanaşı xəstəliklər və keçirilmiş əməliyyatlar rol oynayır. Variantların imkanları və məhdudiyyətləri sizinlə açıq müzakirə olunur.
Cərrahlar və komanda
Əks göstərişlər
Əməliyyat planlıdır: kəskin vəziyyətlər əvvəlcə müalicə olunur, xroniki xəstəliklər sabitləşdirilir.
Mütləq əks göstərişlər
- ağır ümumi vəziyyət, ürək, tənəffüs, böyrək və ya qaraciyər çatışmazlığının dekompensasiyası;
- anesteziyanın mümkün olmaması;
- kəskin sidik yolu infeksiyası və ya kəskin prostatit — müalicə bitənədək.
Nisbi əks göstərişlər
- laxtalanma pozğunluqları, qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu;
- nəzarətsiz şəkərli diabet;
- prostat xərçənginə şübhə — əvvəlcə diaqnoz dəqiqləşdirilir;
- vəzin kiçik həcmi — bu halda transuretral üsullar daha uyğundur;
- laparoskopiya üçün: qarın boşluğunda geniş bitişmələr, ağır ürək-ağciyər xəstəlikləri.
Əməliyyatın mümkünlüyü barədə son qərarı cərrah müayinədən sonra verir.
Mümkün risklər və ağırlaşmalar
Bu əməliyyat da, hər anesteziya kimi, bəzi risklərlə bağlıdır. Komanda onları azaltmaq üçün lazımi tədbirləri görür, vəziyyətinizi əməliyyat zamanı və sonra yaxından izləyir.
- əməliyyat sonrası qanaxma, laxta ilə sidik ləngiməsi
- sidik kisəsi tikişlərindən sidik sızması
- retroqrad eyakulyasiya — toxumun xaricə deyil, sidik kisəsinə axması
- müvəqqəti, nadir hallarda daimi sidik saxlamamazlığı
- uretranın və ya kisə boynunun daralması
- yara infeksiyası, açıq əməliyyatdan sonra yırtıq
- ayaq venalarında tromb əmələ gəlməsi
- anesteziyaya qarşı reaksiya
Riskin yüksəlməsinə bunlar səbəb ola bilər: siqaret, artıq çəki, şəkərli diabet, ürək, ağciyər və böyrək xəstəlikləri, qanın pis laxtalanması, yaş. Həkim hazırlıq mərhələsində bu məqamlara xüsusi diqqət yetirir.
Əməliyyatın aparılması
-
Hazırlıq 3–7 gün
Analizlər, PSA, prostatın USM-i, EKQ və anestezioloq baxışı tələb olunur.
-
Əməliyyat 1,5–2 saat
Ümumi və ya spinal anesteziya altında laparoskopik və ya açıq üsulla aparılır.
-
Bərpa 4–6 həftə
Stasionarda 3–7 gün qalırsınız, sonra evdə bərpa davam edir.
Əməliyyata hazırlıq
Konsultasiyada cərrah sidik ifrazının pozulma dərəcəsini qiymətləndirir və müayinə planını təyin edir:
- qanın ümumi və biokimyəvi analizi, laxtalanma göstəriciləri, qan qrupu;
- sidiyin ümumi analizi və sidik əkməsi;
- PSA — prostat xərçənginin istisna olunması üçün;
- prostatın və sidik kisəsinin USM-i, qalıq sidiyin ölçülməsi, uroflometriya;
- EKQ, döş qəfəsinin rentgeni, terapevt və anestezioloq baxışı.
Əməliyyatdan 8 saat əvvəl yemək, 2–3 saat əvvəl isə su içmək olmaz. Qanı durulaşdıran dərmanları və şəkər salan preparatları dayandırmaq və ya əvəz etmək lazım ola bilər — bunu mütləq həkimlə razılaşdırın. Özünüzlə analiz nəticələrini, qəbul etdiyiniz dərmanların siyahısını və rahat geyim götürün.
Əməliyyat necə aparılır
- Anesteziya. Əməliyyat ümumi narkoz və ya spinal anesteziya altında aparılır, siz heç nə hiss etmirsiniz.
- Giriş. Laparoskopik üsulda qarnın ön divarında 3–5 kiçik deşik açılır, onlardan kamera və alətlər yeridilir. Açıq üsulda qasıq sümüyünün üstündə kəsik edilir.
- Adenomanın çıxarılması. Cərrah böyümüş toxumanı kapsuldan ayırıb çıxarır, damarları koaqulyasiya edərək qanaxmanı dayandırır. Lazım olduqda sidik kisəsindəki daşlar da götürülür.
- Tamamlama. Uretraya sidik kateteri qoyulur, açıq əməliyyatda bəzən sidik kisəsinə əlavə drenaj yerləşdirilir, sonra kəsiklər tikilir.
Laparoskopik əməliyyat orta hesabla 1,5–2 saat çəkir. Ayıldıqdan sonra palataya keçirsiniz; ilk günlərdə sidik kateterdən axır, sidik kisəsi xüsusi məhlulla yuyula bilər.
Stasionarda qalma
Adətən 3–7 gün stasionarda qalırsınız; bu, təxmini müddətdir. Əməliyyat ümumi anesteziya altında laparoskopik üsulla da aparıla bilər. Sonrakı günlərdə nəbz, təzyiq, ağrı, qarındakı drenaj və sidiyin rəngi izlənilir; ilk günlərdə sidik çəhrayı və ya qırmızımtıl ola bilər. Sidik kisəsinə yuma üçün kateter qoyulur, adətən bir neçə gün qalır. Ağrıkəsici və trombun qarşısını alan tədbirlər tətbiq edilir.
Qida və hərəkət tədricən bərpa olunur: ilk gün qalxmağa, sonra yeriməyə başlayırsınız. Kateter və drenaj çıxarıldıqdan sonra sidiyin sərbəst boşalması yoxlanılır. Ağrı nəzarətdədirsə, sidik açıq axırsa, qidalanırsınızsa və yeriyirsinizsə, evə buraxılırsınız. Çıxarkən yazılı tövsiyələr verilir: fiziki yük, su rejimi, qəbizliyin qarşısını almaq.
Bərpa dövrü
Laparoskopik əməliyyatdan sonra stasionarda adətən 3 gün, açıq əməliyyatdan sonra isə bir həftəyə qədər qalırsınız. Ümumi bərpa təxminən 1 ay çəkir.
- gündə 2,5–3 litr maye için — bu, sidik yollarını təmizləyir;
- qəbizliyə yol verməyin, lazım olduqda həkim yumşaldıcı vasitə təyin edir;
- 4 həftə ağır əşya qaldırmayın və ağır fiziki işdən çəkinin;
- 4–6 həftə cinsi əlaqədən çəkinin;
- ilk həftələrdə uzun müddət oturmaqdan və velosiped sürməkdən çəkinin;
- təyin olunmuş dərmanları cədvəl üzrə qəbul edin.
Yüksək hərarət, sidikdə laxtalar, sidik ifrazının dayanması və ya güclənən ağrı olarsa, dərhal həkimə müraciət edin. Bir aydan sonra cərrahda nəzarət baxışından keçməlisiniz.
Yadda saxla!
Kateter çıxarıldıqdan sonra ilk günlərdə sidiyə tez-tez getmə və yüngül yanma normaldır, adətən tədricən keçir. Sidikdə az miqdarda çəhrayı rəng də ilk həftələrdə ola bilər. Əsas odur ki, maye rejiminə riayət edəsiniz və nəzarət baxışını buraxmayasınız.
- Sidik tamamilə dayanıbsa və ya sidikdə laxtalar çoxalıbsa, dərhal həkimə müraciət edin.
- Kateter taxılı ikən sızma, ağrı və ya axının kəsilməsi olarsa, həkimə xəbər verin.
- Təxminən 2–3 həftədən sonra kiçik qabıqların düşməsi ilə qısa müddətli qan görünə bilər — bu barədə həkiminizə deyin.
Qiymət cədvəli
- Adenomektomiya (açıq və laparoskopik) 3 000 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Əməliyyat narkoz və ya spinal anesteziya altında aparıldığı üçün proses zamanı ağrı olmur. İlk 1–2 gündə yara nahiyəsində və kateter sahəsində narahatlıq ola bilər, bunun üçün ağrıkəsici verilir. Laparoskopik üsuldan sonra ağrı adətən açıq əməliyyatdan zəif olur.
Kateter çıxarıldıqdan sonra ilk həftələrdə keçici sidik saxlamamazlığı və ya təcili sidiyə getmə hissi ola bilər. Toxumalar sağaldıqca bu hal adətən özü keçir. Çanaq dibi əzələləri üçün məşqlər bərpanı sürətləndirir; narahatlıq uzanarsa, həkim əlavə müalicə təyin edir.
Adenomektomiya zamanı vəzin kapsulu və ereksiyaya cavabdeh sinirlər adətən zədələnmir, ona görə ereksiya çox vaxt əvvəlki kimi qalır. Lakin əksər kişilərdə sonradan quru eyakulyasiya olur: toxum xaricə yox, sidik kisəsinə atılır. Bu, sağlamlıq üçün təhlükəli deyil, amma uşaq planlaşdırırsınızsa, bunu cərrahla əvvəlcədən müzakirə edin.
Böyümüş toxuma tam çıxarıldığı üçün təkrar əməliyyat ehtiyacı nadir hallarda yaranır. Qalan prostat toxuması isə hələ də mövcuddur, ona görə ildə bir dəfə uroloq baxışı və PSA yoxlanışı tövsiyə olunur.
Ofis işinə laparoskopik əməliyyatdan təxminən 2–3 həftə, açıq əməliyyatdan isə 3–4 həftə sonra qayıtmaq olar. Ağır fiziki iş və idman üçün ən azı 4–6 həftə gözləmək lazımdır. Dəqiq müddəti nəzarət baxışında cərrah müəyyən edir.
Əməliyyat barədə cərrahla məsləhətləşin
Planlı əməliyyata hazırlaşırsınızsa, cərrahın pulsuz konsultasiyasına yazılın: müalicə üsulu, hazırlıq, stasionarda qalma və bərpa barədə bütün suallarınızı cavablandıraq.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Laparoskop
Videokamera, işıq mənbəyi və insuflyatordan ibarət kompleks: cərrah əməliyyatı böyüdülmüş təsvir altında, böyük kəsik olmadan aparır.
Mövzu üzrə məqalələr
Sidik qaçırma gündəlik həyatınıza mane olur?
Öskürəndə və ya qəfil sidiyə getmək ehtiyacı yarananda sidik qaçırma fərqli mexanizmlərlə əlaqəli ola bilər. Düzgün tipin müəyyənləşdirilməsi…
İstiqamət: Urologiya / Ginekologiya
MAR-testi: nəticə təkbaşına sonsuzluğu izah edirmi?
MAR-testi spermatozoidlərlə əlaqəli anticisimləri qiymətləndirə bilər. Lakin o, hər cütlük üçün ilkin müayinə deyil və təkbaşına reproduktiv diaqnoz…
İstiqamət: Reproduktologiya / Andrologiya
Xayadan nümunə götürülməsi: biopsiya ilə sperm axtarışı eynidirmi?
Xaya biopsiyası diaqnostik toxuma qiymətləndirilməsi və ya reproduktiv prosedurla əlaqəli ola bilər. Müdaxilənin məqsədi əvvəlcədən dəqiq izah edilməlidir.
İstiqamət: Andrologiya / Reproduktologiya
Sidik ifrazı zamanı ağrılar
Sidik ifrazı zamanı ağrı barədə bilinməli ən vacib məqam odur ki, belə simptom orqanizmdəki pozğunluğun əlamətidir. Pozğunluqlar müxtəlif…
İstiqamət: Urologiya
