Dölün bətndaxili inkişafının ləngiməsi

Dölün bətndaxili inkişafının ləngiməsi (dölün böyümə məhdudiyyəti) dölün təxmini çəkisi və ya qarın çevrəsi hamiləlik müddəti üçün 10-cu persentildən aşağı olub qan axını pozğunluqları ilə müşayiət edildikdə, yaxud qan axınından asılı olmayaraq 3-cü persentildən aşağı olduqda diaqnoz qoyulur. Bunu konstitusional olaraq kiçik, lakin sağlam döldən ayırmaq vacibdir. Erkən (32 həftəyə qədər) və gec forma ayırd edilir.

Səbəblər və risk amilləri

• plasentar çatışmazlıq — əsas səbəb, xüsusən hipertenziya və preeklampsiyada;
• siqaret, spirtli içki, ananın qeyri-kafi qidalanması;
• damar zədələnməsi ilə şəkərli diabet, böyrək xəstəlikləri, antifosfolipid sindromu;
• çoxdöllü hamiləlik;
• dölün xromosom anomaliyaları və inkişaf qüsurları, bətndaxili infeksiyalar (sitomeqalovirus, toksoplazmoz).

Simptomlar

Qadın özü adətən heç nə hiss etmir. Uşaqlıq dibinin hündürlüyü müddətdən geri qaldıqda həkim bu vəziyyətdən şübhələnə bilər. Bəzən döl hərəkətlərinin azalması qeyd olunur.

Diaqnostika

Əsas üsul fetometriya ilə USM-dir (başın, qarının, bud sümüyünün ölçülməsi), dölün təxmini çəkisi hesablanır, döl ətrafı mayenin miqdarı qiymətləndirilir. Uşaqlıq arteriyalarının, göbək ciyəsi arteriyasının, orta beyin arteriyasının və venoz axarın dopplerometriyası qan axını pozğunluğunun dərəcəsini göstərir. Dölün vəziyyəti KTQ ilə izlənilir. Erkən formada həkim genetik müayinə və infeksiyalara analiz təklif edə bilər.

Müalicə

Dölün böyüməsini “sürətləndirən” effektiv dərman yoxdur. Taktika diqqətli müşahidədir: ağırlıq dərəcəsindən asılı intervallarla təkrar dopplerometriyalı USM və KTQ. Əsas qərar dölün vəziyyətinin pisləşməsinin qarşısını almaq üçün optimal doğuş vaxtının seçilməsidir. 34 həftədən əvvəl doğuşda həkim körpədə tənəffüs pozğunluqlarının kortikosteroidlərlə profilaktikasını, çox erkən müddətlərdə isə maqnezium sulfatla neyroproteksiyanı aparır. Doğuş üsulu fərdi müəyyən edilir. Doğulduqdan sonra körpəni neonatoloqlar izləyir.

Profilaktika

Siqaretdən imtina, tam qidalanma, təzyiqə və xroniki xəstəliklərə nəzarət. Preeklampsiya riski yüksək olan qadınlara həkim aşağı dozada asetilsalisil turşusu təyin edə bilər.

Nə vaxt təcili həkimə müraciət etməli

Döl hərəkətləri adi haldan seyrək və ya zəif olubsa, qanlı ifrazat, qarında ağrı, suyun sızması və ya güclü baş ağrısı yaranıbsa, dərhal doğum evinə müraciət edin.