Xəstələr adətən kürək sümüyündəki ağrıya o, dözülməz hala düşüb hərəkəti ciddi məhdudlaşdırana qədər əhəmiyyət vermirlər. Bu səhifədə kürək sümüyündə ağrının səbəbləri, növləri, diaqnostikası, müalicəsi və mümkün ağırlaşmaları, əlaqəli xəstəliklər və hansı həkimə müraciət etmək lazım olduğu barədə məlumat toplanıb.
İxtisas: Cərrah İnfeksionist Nevroloq Onkoloq Pulmonoloq Qastroenteroloq Revmatoloq Terapevt Travmatoloq-ortoped
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Xəstələr adətən kürək sümüyündəki ağrıya o, dözülməz hala düşüb hərəkəti ciddi məhdudlaşdırana qədər əhəmiyyət vermirlər. Yüngül sancılar çox vaxt soyuqdəymə, əzələ gərginliyi və digər amillərlə əlaqələndirilir. Bu, izahlardan yalnız biridir, lakin bəzən səbəb daha ciddi xəstəliklərdə gizlənir. Özünüdiaqnostika və özünümüalicə ilə məşğul olmamaq, əvəzində müayinə və dəqiq diaqnoz üçün həkimə müraciət etmək çox vacibdir.
Növləri
Kürək sümüyü nahiyəsindəki ağrının xarakteri əsas patologiyadan asılı olaraq dəyişir.
- Kəskin, iti. Bu, travmadan, məsələn, kürək sümüyü nahiyəsinə yıxılma və ya zərbədən sonra yarana bilən kəsici ağrıdır. Həmçinin plevranın (parietal və ya visseral) zədələnməsindən və ya pnevmotoraksdan (plevra boşluğunda hava toplanması) xəbər verə bilər.
- Küt, sızıltılı. Əzələ gərginliyi, soyuqdəymə və ya uzun müddət düzgün olmayan bədən vəziyyəti ilə, həmçinin osteoxondroz və ya onurğalararası disk yırtığı kimi patologiyalarla əlaqəli ola bilər.
- Dartıcı, davamlı. Bu ağrı forması xroniki vəziyyətlərlə — fibromialgiya və ya uzun sürən stresdən yaranan əzələ gərginliyi ilə əlaqəli ola bilər. Həmçinin artrit və ya tendinit kimi oynaq və ya vətər patologiyalarından xəbər verə bilər.
- Dərin nəfəsalma zamanı ağrı. Kürək sümüyü nahiyəsindəki ağrı dərin nəfəs zamanı güclənirsə, bu, tənəffüs sistemi xəstəlikləri ilə əlaqəli ola bilər.
- Sancıcı, yandırıcı, göynəyici ağrı. Adətən nevroloji patologiyaların, daha az hallarda isə miokard infarktının və ya qeyri-sabit stenokardiyanın əlamətidir.
Tez-tez bədən vəziyyəti dəyişdikdə ağrının xarakteri də dəyişə bilər.
Səbəbləri
Kürək sümüyündə ağrının yaranmasında risk amillərinə aiddir:
- Artıq çəki;
- Duruş problemləri;
- Həddindən artıq yüklənmə;
- Əlverişsiz yataq yeri;
- Psixoemosional stress.
Simptom müxtəlif xəstəlik qrupları ilə əlaqəli ola bilər.
- Çiyin qurşağı və bel nahiyəsində əzələlərin həddindən artıq və ya daimi gərginliyi. Bu, çox zaman pis duruş, düzgün olmayan fiziki yüklənmə və ya təkrarlanan hərəkətlərlə bağlıdır.
- Travma. Yıxılma, zərbə və ya kürək sümüyü nahiyəsində baş verən digər fiziki zədələnmə sınıq, çıxıq və ya zədə ilə əlaqəli ağrıya səbəb ola bilər.
- Osteoxondroz və onun ağırlaşmaları. Ağrının yaranması onurğalararası disklərin aşınması və onurğa beyni sinirlərinin köklərinin keçdiyi kanalların stenozu ilə bağlıdır.
- Çiyin oynağının xəstəlikləri: bursit, vətər iltihabı və ya çiyin oynağının artriti kürək sümüyünə yayılan ağrıya səbəb ola bilər.
- Kardioloji xəstəliklər. Bəzi hallarda miokard infarktı və ya qeyri-sabit stenokardiya zamanı ağrı kürək sümüyünə irradiasiya edə bilər.
Diaqnostika
Kürək sümüyü altındakı ağrının səbəbini aydınlaşdırmaq anamnez toplanması ilə başlayır. Həkim xəstədən ağrının xarakteri, yaranma vaxtı və şəraiti, digər əlamətlərin olub-olmaması barədə suallar verir. Sonra mütəxəssis narahatlıq yaradan nahiyəni əl ilə yoxlayır. Daha sonra bir sıra xüsusi müayinələr aparılır.
- Döş qəfəsinin rentgeni. Bu üsul döş qəfəsi sümüklərinin quruluşundakı dəyişiklikləri, məsələn sınıqları, deformasiyaları və ya anomaliyaları aşkar etməyə kömək edir.
- Döş qəfəsinin kompüter tomoqrafiyası (KT). KT skanı ağciyərləri, döş onurğasını və digər strukturları əhatə edərək döş qəfəsi barədə daha ətraflı məlumat verə bilər.
- Döş qəfəsinin maqnit-rezonans tomoqrafiyası (MRT). MRT əzələlərin, vətərlərin və daxili orqanların daha ətraflı təsvirini verir.
- Elektrokardioqrafiya (EKQ). EKQ ürəyin elektrik fəaliyyətini ölçməyə yönəlib. Bu üsul kürək sümüyündə ağrıya səbəb ola biləcək ürək xəstəliklərini müəyyən etməyə kömək edə bilər.
- FQDS. Həzm sistemi xəstəliklərindən şübhələndikdə qida borusunun, mədənin və onikibarmaq bağırsağın soğanağının endoskopik müayinəsi tövsiyə olunur.
- Laborator analizlər. Ümumi qan analizi, biokimya və ümumi sidik analizi orqanizmdə iltihab prosesinin gedib-getmədiyini müəyyən etməyə imkan verir.
- Ürəyin və qarın boşluğu orqanlarının USM-i. Bu müayinə ürək əzələsinin quruluş və funksiyalarını, habelə qarın boşluğu orqanlarının vəziyyətini qiymətləndirməyə yönəlib, çünki bu orqanlarda gedən patoloji proses özünü uzaqdan, o cümlədən kürək sümüyü nahiyəsində də göstərə bilər.
Müayinələr klinik mənzərənin xüsusiyyətlərinə uyğun seçilir. Zərurət olduqda prosedurların siyahısı genişləndirilə bilər.
Məsələn, əgər kürək sümüyü nahiyəsindəki ağrı stenokardiya ilə bağlıdırsa, həkim xəstədə ürək arteriyalarının aterosklerozunun olub-olmadığını yoxlayır. Bunun üçün lipid profili üzrə analizlər (ümumi xolesterin, aşağı sıxlıqlı lipoproteidlər, yüksək sıxlıqlı lipoproteidlər, çox aşağı sıxlıqlı lipoproteidlər, triqliseridlər), sutkalıq Holter EKQ monitorinqi, veloerqometriya və tredmil-test təyin olunur. Bəzi hallarda yüksək texnologiyalı müayinə üsullarına — koronaroqrafiyaya, ürək arteriyalarının optik koherent tomoqrafiyasına və başqalarına — göstəriş ola bilər.
Müalicə
Kürək sümüyü nahiyəsindəki ağrının müalicəsi səbəbindən asılıdır. Buraya daxil ola bilər:
- Dərman preparatlarının qəbulu: qeyri-steroid iltihab əleyhinə vasitələr, miorelaksantlar, spazmolitiklər, xondroprotektorlar, əsəb-əzələ ötürülməsini yaxşılaşdıran vasitələr və s. Kurs müayinə nəticələrinə əsasən fərdi qaydada təyin edilir.
- Əzələləri möhkəmləndirməyə, çevikliyi artırmağa və ağrını yüngülləşdirməyə yönəlmiş fiziki tapşırıqlar (müalicəvi bədən tərbiyəsi), dartınma və yumşaq manual terapiya.
- Fizioterapiya: fonoforez, elektroforez, maqnitoterapiya, lazer terapiyası və s. Toxumaların qızdırılmasına, qan dövranının yaxşılaşmasına, regenerasiya proseslərinin sürətlənməsinə kömək edir.
Konservativ yolla düzəldilə bilməyən xəstəliklərdə cərrahi müdaxilə təyin edilir.
Əgər söhbət patologiya ilə əlaqəli olmayan kürək ağrısından gedirsə, xəstə fiziki yüklənmələrinin intensivliyini yenidən nəzərdən keçirməlidir. Yuxudan sonra narahatlıq hiss edildikdə döşəyi və ya yastığı dəyişmək barədə düşünmək lazımdır. Həmçinin qidalanma rasionunu yenidən nəzərdən keçirmək və zərurət olduqda artıq çəki ilə mübarizəyə başlamaq lazımdır. Stress amili varsa, psixoloqa və ya psixoterapevtə müraciət etmək məqsədəuyğundur.
Konsultasiya alın
Bu əlamətləri özünüzdə görürsünüzsə, həkimə müraciət etməyi təxirə salmayın. Vaxtında konsultasiya ağırlaşmaların qarşısını almağa kömək edir.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Ağırlaşmalar
Kürək sümüyündəki ağrı diqqətsiz qoyulduqda aşağıdakı ağırlaşmalarla qarşılaşmaq mümkündür.
- Kəskin ürək-damar çatışmazlığı. Ağır miokard infarktı olan xəstələrdə inkişaf edir, kəskin qan dövranı pozğunluğu ilə xarakterizə olunur ki, vaxtında yardım göstərilmədikdə ölümlə nəticələnə bilər.
- Davamlı nevroloji pozğunluqlar. Osteoxondroz və disk yırtığı zamanı onurğa beyni sinirlərinin köklərinin sıxılması qolun həssaslığının pozulmasına, funksiyalarının pisləşməsinə səbəb ola bilər.
- Tənəffüs çatışmazlığı. Müalicə olunmamış plevrit zamanı inkişaf edir, ağciyər funksiyasının pozulması ilə xarakterizə olunur.
Bundan başqa, kürək sümüyü nahiyəsindəki daimi ağrılar və hərəkət məhdudiyyəti depressiya, narahatlıq və ya sosial təcrid kimi psixoloji problemlərə səbəb ola bilər. Onlar gündəlik işlərin görülməsinə mane olur və hərəkəti məhdudlaşdırır ki, bu da ümumi funksionallığın və həyat keyfiyyətinin azalmasına gətirib çıxara bilər.
Hansı həkimə müraciət etməli
Əgər əsas şikayət kürək sümükləri arasında ağrıdırsa, ilk növbədə terapevtin qəbuluna yazılmaq lazımdır. Zərurət olduqda o, xəstəni əlaqədar profilli mütəxəssislərə yönləndirir. Xəstə ilə aşağıdakı həkimlər məşğul ola bilər:
Yadda saxla!
Kürək sümüyü nahiyəsində ağrı yarandıqda taktika pasiyentin ümumi vəziyyətindən asılı olmalıdır. Yuxudan sonra kürəkdə ağrı olur və sadə məşqlərdən sonra keçirsə, təcili tibbi yardım tələb olunmur — onurğanın və fəqərələrarası disklərin vəziyyətini qiymətləndirmək üçün planlı müayinədən keçmək lazımdır.
Vəziyyət yaxşılaşmırsa, digər əlamətlər qoşulursa — xüsusən təngnəfəslik, tənəffüsün pozulması, huşun itirilməsi, təzyiqin kəskin dəyişməsi — dərhal təcili yardım çağırmaq lazımdır. Kürək sümüyü nahiyəsindəki ağrı həmişə onurğa patologiyalarına və ya nevralgiyaya işarə etmir: bu, ürək xəstəliklərinin, o cümlədən miokard infarktının əlaməti ola bilər.
Suallar və cavablar
Bəli, bunun səbəbi, məsələn, onurğa sınığında olduğu kimi kəskin ağrı, həmçinin ürək xəstəlikləri ola bilər.
Manual terapiya və masaj yalnız narahatlığın səbəbi miozit və ya digər əzələ xəstəlikləri olduqda təsirli olur.
