HER2 — hüceyrə səthində yerləşən reseptor zülaldır; onun artıqlığı şişi daha aqressiv, lakin anti-HER2 hədəf terapiyasına həssas edir.
Sinonimlər: HER2/neu
HER2 (insanın epidermal böyümə faktorunun 2-ci tip reseptoru) hüceyrəyə bölünmə siqnalı ötürən zülaldır. Normal hüceyrələrdə onun miqdarı azdır. HER2 (ERBB2) geni amplifikasiyaya uğradıqda şiş hüceyrələrinin səthində reseptor həddindən artıq çox olur və şiş daha sürətlə böyüyür. HER2 statusu qan analizi ilə deyil, biopsiya və ya əməliyyat zamanı götürülmüş şiş toxumasında təyin edilir.
Nə üçün təyin edilir
HER2 statusu süd vəzisi xərçəngində, həmçinin mədə xərçəngində və qida borusu ilə mədənin keçid nahiyəsinin xərçəngində mütləq yoxlanılır. Son illər bu göstərici kolorektal xərçəng, endometrium xərçəngi və ağciyər xərçənginin bəzi formalarında da qiymətləndirilir. Nəticə müalicə seçiminə birbaşa təsir edir: HER2-müsbət şişdə anti-HER2 preparatlar (məsələn, trastuzumab, pertuzumab, anticisim-dərman konyuqatları) təyin olunur və bu preparatlar proqnozu xeyli yaxşılaşdırıb.
Hazırlıq
Pasiyentdən xüsusi hazırlıq tələb olunmur, çünki artıq götürülmüş toxuma nümunəsi müayinə edilir. Etibarlı nəticə üçün nümunənin vaxtında formalinə salınması və düzgün işlənməsi vacibdir. Biopsiya başqa klinikada aparılıbsa, parafin blokları və şüşələr təkrar baxış üçün təqdim edilə bilər.
Normalar və nəticənin qiymətləndirilməsi
Əvvəlcə immunohistokimyəvi müayinə (İHK) aparılır və boyanma aşağıdakı şkala üzrə qiymətləndirilir:
- 0 — HER2-mənfi;
- 1+ — HER2-mənfi, lakin «HER2-low» qrupuna aiddir;
- 2+ — sərhəd (şübhəli) nəticə, in situ hibridizasiya (FISH, CISH) ilə təsdiq tələb edir;
- 3+ — HER2-müsbət.
Hibridizasiya gen amplifikasiyasını təsdiqlədikdə sərhəd nəticə müsbət sayılır. Qiymətləndirmə meyarları süd vəzisi və mədə xərçəngi üçün fərqlidir və ASCO/CAP tövsiyələri yeniləndikcə dəqiqləşdirilir.
Kənarlaşmaların səbəbləri
HER2 artıqlığı pasiyentin həyat tərzini deyil, şişin bioloji xüsusiyyətini əks etdirir. Nümunənin gec fiksasiyası, qurudulması və ya şişin qeyri-bircinsliyi yanlış nəticəyə səbəb ola bilər. İlkin şişdə və metastazda status fərqli ola bildiyindən, xəstəlik irəlilədikdə həkim bəzən təkrar biopsiya təyin edir. «HER2-low» qrupunun ayrılması vacibdir, çünki belə şişlər üçün ayrıca müalicə imkanları yaranıb. Nəticəni onkoloq şərh edir və müalicəni o seçir.
Üst termin: Prediktiv biomarker
Əlaqəli terminlər
- Süd vəzisi xərçəngi
- İmmunohistokimyəvi müayinə
- Hədəf terapiya
- Mədə xərçəngi
- Estrogen reseptoru
- Progesteron reseptoru
- Prediktiv biomarker
- Biopsiya
