Diz oynağının kompüter tomoqrafiyası (KT) oynağı təşkil edən sümükləri, oynaq səthlərini və ətraf toxumaları nazik qatlarla göstərən rentgen müayinəsidir. O, adi rentgendə görünməyən kiçik sınıqları, artroz dəyişikliklərini və şişləri aşkar etməyə imkan verir. Travmatoloq və ortoped onu adətən diz travmasından sonra və ya rentgen, USM kifayət qədər məlumat vermədikdə təyin edir.
- Müddət
- 3–5 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 2 saat
- Qiymət
- 90 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- dizin KT-si
- diz oynağının kompüter tomoqrafiyası
- diz oynağının MSKT-si
- dizin tomoqrafiyası
Müayinənin təsviri
Tomoqraf rentgen şüalarının köməyi ilə dizi müxtəlif bucaqlardan skan edir, kompüter isə alınan məlumatlardan millimetrlik qatlar və üçölçülü təsvir qurur. Belə şəkillərdə bud sümüyünün aşağı ucu, böyük baldır sümüyü, diz qapağı və oynaq səthləri ətraflı görünür.
KT ilə aşağıdakılar aşkar edilir:
- sümük sınıqları, o cümlədən süngəri sümükdəki kiçik (trabekulyar) sınıqlar;
- degenerativ-distrofik dəyişikliklər (artroz);
- oynağın iltihabı (artrit);
- bağların dartılması və cırılması;
- oynaq boşluğunda maye, qan və ya irin yığılması;
- Beyker kistası — dizin arxasında qabarma;
- oynaq səthlərində sümük çıxıntıları və oynaqdaxili sərbəst cisimlər («oynaq siçanı»);
- şişlər.
Venaya rentgenkontrast maddə yeridildikdə diz nahiyəsinin damarları və yumşaq toxumaları daha yaxşı qiymətləndirilir. Sinirlərin, bağların və menisklərin ətraflı müayinəsi üçün isə adətən MRT daha informativdir. Diz oynağının KT-si əməliyyatdan əvvəl, əməliyyatdan sonra və konservativ müalicənin nəticəsini yoxlamaq üçün də aparılır.
Üstünlüklər
Adi rentgenoqrafiyadan fərqli olaraq diz oynağının KT-si sümük strukturlarını qat-qat və ətraflı göstərir.
-
Sümüklərin ətraflı təsviri
Rentgendə görünməyən kiçik oynaqdaxili sınıqlar və qəlpələr KT-də aşkar edilir.
-
Üçölçülü rekonstruksiya
Mürəkkəb sınıqlarda oynağın 3D modeli əməliyyatı planlaşdırmağa kömək edir.
-
Bir neçə dəqiqə
Kontrastsız skanlama 3–5 dəqiqə çəkir, bu da ağrılı travmada xüsusilə vacibdir.
Göstərişlər
KT adətən rentgenoqrafiya və USM kifayət qədər məlumat vermədikdə təyin edilir. Müayinə üçün səbəb ola bilər:
- dizdə ağrı;
- oynağın şişməsi;
- diz üzərində dərinin qızarması;
- hərəkətin məhdudlaşması;
- hərəkət zamanı şaqqıltı;
- dizin həddən artıq açılması ilə müşayiət olunan hipermobillik;
- travmadan sonra sümüklərin və ya yumşaq toxumaların ciddi zədələnməsinə şübhə.
Əks göstərişlər
Kontrastsız müayinənin mütləq əks göstərişi praktiki olaraq yoxdur.
Nisbi əks göstərişlər:
- hamiləlik — KT yalnız həyati göstəriş olduqda aparılır, hamiləlik ehtimalını mütləq bildirin;
- tərpənməz uzana bilməmək — güclü ağrı, həyəcan, qapalı məkan qorxusu;
- bədən çəkisinin tomoqraf masasının icazə verdiyi həddən çox olması.
Kontrastla aparıldıqda əlavə olaraq:
- yodlu kontrast maddəyə əvvəllər allergik reaksiya — kontrast yeridilmir;
- böyrək funksiyasının pozulması — kreatinin analizinə görə qiymətləndirilir, ağır çatışmazlıqda kontrast yeridilmir;
- qalxanabənzər vəzin hiperfunksiyası;
- şəkərli diabet — bəzi şəkərsalan dərmanların qəbulu həkimlə razılaşdırılır;
- dekompensasiya olunmuş ürək çatışmazlığı, ağır ümumi vəziyyət.
Müayinənin mümkünlüyü barədə son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq Tələb olunmur
Kontrastsız müayinəyə istənilən vaxt gələ bilərsiniz.
-
Müayinə 3–5 dəqiqə
Siz masada uzanırsınız, tomoqraf dizi bir neçə dəqiqəyə skan edir.
-
Nəticə 2 saat
Rentgenoloq şəkilləri təhlil edib rəy hazırlayır.
Müayinəyə hazırlıq
Kontrastsız KT üçün hazırlıq lazım deyil. Dizdən metal əşyaları, məsələn, ortezi və ya bandajı müayinədən əvvəl çıxarmaq lazım olacaq.
Kontrastla müayinə planlaşdırılırsa:
- prosedurdan 2–3 saat əvvəl yeməyin;
- son 10 gün ərzində verilmiş kreatinin analizinin nəticəsini gətirin;
- metformin qəbul edirsinizsə, bunu əvvəlcədən həkimə deyin — böyrək funksiyasından asılı olaraq onu kontrastdan sonra müvəqqəti dayandırmaq lazım gələ bilər; dərmanı özbaşına dayandırmayın;
- döşlə əmizdirirsinizsə, həkimə deyin. Müasir tövsiyələrə görə yodlu kontrastdan sonra əmizdirməni dayandırmaq adətən lazım deyil, çünki südə çox az miqdarda kontrast keçir.
Müayinə necə keçir
- Siz tomoqrafın masasına arxası üstə uzanırsınız, ayaq xüsusi dayaqlarla rahat vəziyyətdə bərkidilir.
- Masa tomoqrafın halqasına doğru hərəkət edir, aparat dizi skan edir. Bu zaman tam tərpənməz qalmaq vacibdir — ən kiçik hərəkət təsviri bulandırır.
- Kontrastla müayinədə rentgenlaborant venaya kontrast maddə yeridir və skanlama təkrarlanır. Bu an bədəndə istilik hissi ola bilər — bu, tez keçir.
Kontrastsız skanlama 3–5 dəqiqə, kontrastla müayinə isə təxminən 30 dəqiqə çəkir. Prosedur ağrısızdır, şüa yükü azdır, lakin müayinə yalnız göstəriş olduqda aparılır.
Nəticənin yozulması
Rentgenoloq şəkilləri təhlil edib rəy yazır. Rəydə sümüklərin, oynaq səthlərinin, bağların və ətraf toxumaların vəziyyəti təsvir olunur. Adətən rəy 2 saatdan 24 saatadək hazır olur; başqa mütəxəssisin əlavə rəyi lazım olan mürəkkəb hallarda verilmə vaxtı sizinlə razılaşdırılır. Şəkilləri və rəyi klinikada təqdim edirik, onları saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə qeyd oluna bilər: sınıq xətti və qəlpələrin yerdəyişməsi, oynaq yarığının daralması, sümük çıxıntıları (osteofitlər), oynaqda maye, kistalar və törəmələr.
Nəticəni sizi göndərən travmatoloq və ya ortoped şikayətlərinizlə və baxış məlumatları ilə birlikdə şərh edir, müalicə və ya reabilitasiya planı qurur. Yumşaq toxuma zədələnməsinə şübhə qalarsa, o, əlavə olaraq MRT və ya USM təyin edə bilər.
Müayinədən sonra
Dizin KT-sindən sonra xüsusi məhdudiyyət yoxdur: evə gedə, adi rejimdə yeyib-içə bilərsiniz. Kontrast yeridilməyibsə, əlavə tədbir lazım deyil.
Kontrast yeridilibsə, onun böyrəklər vasitəsilə tez xaric olması üçün gün ərzində adi hesabla daha çox maye için (həkim başqa göstəriş verməyibsə).
Qaşınma, səpgi, üzdə şişkinlik, nəfəs darlığı və ya iynə vurulan yerdə şiddətli ağrı və qızartı yaranarsa, həkimə müraciət edin. Rəy adətən 2 saat ərzində hazır olur.
Yadda saxla!
KT sümükləri yaxşı göstərir, menisk və bağların incə zədələnmələrini isə MRT daha dəqiq aşkar edir. Ona görə travmadan sonra ağrı davam edirsə, normal KT nəticəsi ilə kifayətlənməyin.
- Kontrastdan sonra dəri səpgisi, nəfəs darlığı və ya şişkinlik yaranarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
- Kontrastdan sonra gün ərzində adi miqdardan çox su için.
- Əvvəlki rentgen və KT şəkillərini gətirin — dinamikanı müqayisə etmək asan olur.
Qiymət cədvəli
- Diz oynağının KT-si 90 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Hər birinin öz üstünlüyü var. KT sümükləri, sınıqları və artroz dəyişikliklərini daha yaxşı göstərir, MRT isə menisklər, bağlar və qığırdaq üçün daha informativdir. Hansının lazım olduğunu şikayətlərinizə görə həkim müəyyən edir.
Bəli, metal KT üçün əks göstəriş deyil. Lakin implantın ətrafında təsvirdə artefaktlar yarana bilər. Rentgenlaboranta implant barədə əvvəlcədən deyin ki, uyğun skan rejimini seçsin.
Diz bədənin həssas orqanlarından uzaqda yerləşir, ona görə bu müayinədə şüa yükü kiçikdir. Buna baxmayaraq, KT yalnız göstəriş olduqda aparılır və hamiləlikdə ondan mümkün qədər çəkinilir.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Kompüter tomoqrafı Siemens SOMATOM Perspective
128 kəsikli multispiral tomoqraf. 50 sm-lik sahəni təxminən 5 saniyəyə skan edir, 200 kq-a qədər pasiyentləri müayinə etməyə imkan verir.
Mövzu üzrə məqalələr
Süd vəzi üçün KT: adi döş qəfəsi müayinəsi kifayətdirmi?
Döş qəfəsi KT-si ilə məqsədli süd vəzi müayinəsi eyni deyil. KT-də görünən təsadüfi tapıntı əlavə qiymətləndirmə tələb edə…
İstiqamət: Mammologiya / KT diaqnostikası
Dental kompüter tomoqrafiyası — diaqnostikada yeni söz
Müasir stomatoloji praktikada rentgenoloji müayinə üsulları geniş tətbiq olunur; onlar dişlərin və ağız boşluğunun vəziyyətini qiymətləndirməyə, daxili zədələnmələri…
İstiqamət: KT diaqnostikası / Stomatologiya
Travmatologiya-ortopediyada müasir müalicə metodları
Müasir təbabət dayaq-hərəkət aparatının müxtəlif travmalarının və xəstəliklərinin müalicəsində böyük uğurlar qazanır. Elm yerində saymır, yeni işləmələr və…
İstiqamət: Travmatologiya-ortopediya
Axilles vətərinin qırılması
Axilles vətərinin qırılmaları ortopediyada nadir hal deyil. Ən çox belə zədə idmançılarda (futbolçularda, qaçışçılarda, tennisçilərdə, gimnastlarda və b.)…
İstiqamət: Travmatologiya-ortopediya
