Onurğanın KT-densitometriyası bel fəqərələrində sümük toxumasının mineral sıxlığını kompüter tomoqrafı ilə ölçən müayinədir. O, osteoporozu və sümük sıxlığının azalmasını hələ sınıq baş verməmiş, erkən mərhələdə aşkar etməyə imkan verir. Həkim onu menopauzadan sonra, hormon preparatlarının uzun qəbulunda və cüzi travmadan yaranan sınıqlarda təyin edir.
- Müddət
- 30 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 2 saat
- Qiymət
- 90 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- KT-densitometriya
- kəmiyyət kompüter tomoqrafiyası
- KKT
- onurğanın densitometriyası
- sümük sıxlığının KT ilə ölçülməsi
- QCT
Müayinənin təsviri
Densitometriya sümüklərin sıxlığını və quruluşunu qiymətləndirən üsulların ümumi adıdır. Onlar ilk növbədə osteoporozu aşkar etmək üçün istifadə olunur. Osteoporoz zamanı sümüklərin mineral sıxlığı azalır, onlar kövrəkləşir və hətta yüngül zərbədən və ya kiçik yükdən sına bilir.
KT-densitometriya, başqa adı ilə kəmiyyət kompüter tomoqrafiyası (KKT), sümük sıxlığını müstəvidə deyil, fəqərənin həcmində ölçür. Kompüter ayrıca hesablayır:
- ümumi həcmi sümük sıxlığını;
- fəqərənin içindəki süngəri (trabekulyar) sümüyün sıxlığını;
- xarici bərk (kortikal) qatın sıxlığını.
Süngəri sümük mübadilə proseslərinə daha həssasdır, ona görə onun ayrıca ölçülməsi sıxlığın azalmasını erkən görməyə və sümüyün möhkəmliyini qiymətləndirməyə imkan verir.
Bu üsulla həkim dəyişikliklərin dərəcəsini, onların geri dönmə imkanını müəyyən edir və müalicə zamanı vəziyyətin dinamikasını izləyir. Vaxtında başlanmış müalicə sınıqların qarşısını almağa və həyat keyfiyyətini qorumağa kömək edir.
Üstünlüklər
Rentgen densitometriyasından fərqli olaraq KT-densitometriya fəqərələrin içindəki süngəri sümüyün sıxlığını ayrıca ölçür.
-
Həcmi sıxlıq
Sümük sıxlığı müstəvidə deyil, fəqərənin həcmində ölçülür, süngəri qat ayrıca qiymətləndirilir.
-
Kənar amillər az təsir edir
Aortanın kalsinozu və osteofitlər nəticəni ikiölçülü ölçmədən daha az təhrif edir.
-
Quruluş da görünür
Sıxlıqla yanaşı fəqərələrin forması görünür və kompression sınıqlar aşkar edilir.
Göstərişlər
Onurğanın osteoporozu 40–45 yaşdan yuxarı insanlarda geniş yayılıb. Sümük sıxlığının azalması maddələr mübadiləsinin pozulması, yanaşı xəstəliklər və hətta düzgün olmayan qidalanma ilə bağlı ola bilər. Ona görə onurğanı yalnız bel ağrısı zamanı deyil, aşağıdakı hallarda da yoxlamaq lazımdır:
- təbii və ya erkən menopauza;
- böyrək çatışmazlığı, qaraciyər və öd yollarının xroniki xəstəlikləri;
- qlükokortikosteroidlərin uzun müddət qəbulu;
- oturaq həyat tərzi, travma və ya ağır xəstəlik səbəbindən uzun müddət az hərəkət;
- revmatoid artrit;
- ailədə osteoporoz halları;
- qalxanabənzər və qalxanabənzərətrafı vəzilərin pozğunluqları — hipertireoz, hiperparatireoz;
- şəkərli diabet;
- cüzi zədədən yaranan sınıqlar.
Müayinənin nəticəsi müalicə taktikasının seçilməsinə birbaşa təsir edir.
Əks göstərişlər
Müayinə kontrastsız, aşağı dozalı rentgen şüalanması ilə aparılır və mütləq əks göstərişi praktiki olaraq yoxdur. Bəzi hallarda isə o, təxirə salınır və ya nəticə etibarsız ola bilər:
- hamiləlik — KT yalnız həyati göstəriş olduqda aparılır, hamiləlik ehtimalını mütləq bildirin;
- son günlərdə kontrastla aparılmış rentgen müayinəsi — qalıq kontrast ölçməni təhrif edir;
- bel nahiyəsində metal konstruksiyalar və ya onurğanın ağır deformasiyası — ölçmə üçün başqa nahiyə seçilə bilər;
- tərpənməz uzana bilməmək.
Müayinənin mümkünlüyü barədə son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 24 saat
Bir gün əvvəl kalsium preparatlarını qəbul etməyin.
-
Müayinə 30 dəqiqə
Belin altına kalibrləmə qurğusu qoyulur, tomoqraf fəqərələri skan edir.
-
Nəticə 2 saat
Rentgenoloq sıxlığı yaş normaları ilə müqayisə edib rəy yazır.
Müayinəyə hazırlıq
Xüsusi pəhriz lazım deyil.
- Müayinədən 24 saat əvvəl kalsium preparatlarının qəbulunu dayandırın — tabletdəki kalsium ölçməni təhrif edə bilər.
- Son günlərdə kontrastla rentgen və ya KT müayinəsindən keçmisinizsə, həkimə deyin.
- Bel nahiyəsində metal hissələri olmayan rahat paltar geyinin.
- Əvvəlki densitometriya nəticələrini gətirin — dinamikanı müqayisə etmək üçün lazımdır.
Müayinə necə keçir
- Siz tomoqrafın masasına arxası üstə uzanırsınız.
- Belin altına sıxlığı əvvəlcədən məlum olan xüsusi kalibrləmə qurğusu (fantom) qoyulur. Kompüter fəqərələrin sıxlığını onunla müqayisə edərək hesablayır.
- Masa aparatın halqasına daxil olur, rentgen borusu ətrafınızda fırlanaraq bir neçə bel fəqərəsinin kəsiklərini çəkir. Bu zaman tərpənməməyə çalışın.
- Kompüter kəsiklərə əsasən fəqərələrin süngəri sümüyünün sıxlığını hesablayır.
Prosedur heç bir narahatlıq yaratmır və hazırlıqla birlikdə təxminən 30 dəqiqə çəkir.
Nəticənin yozulması
Rentgenoloq hər fəqərə üçün sümük sıxlığını hesablayır və onu yaşınıza və cinsinizə uyğun normalarla müqayisə edir. Rəydə ölçülmüş sıxlıq, onun normaya nisbəti və yekun qiymət — norma, osteopeniya (sıxlığın orta azalması) və ya osteoporoz göstərilir. Bundan əlavə, fəqərələrin forması təsvir edilir və kompression sınıqlar varsa, qeyd olunur.
Rəy adətən 2 saatdan 24 saatadək hazır olur, mürəkkəb hallarda müddət sizinlə razılaşdırılır. Şəkilləri və rəyi klinikada təqdim edirik, onları saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Nəticəni endokrinoloq, revmatoloq və ya travmatoloq kalsium, D vitamini, hormon analizləri və risk amilləri ilə birlikdə şərh edir. O, sınıq riskini qiymətləndirir, lazım olduqda müalicə və ya profilaktika təyin edir, təkrar müayinənin vaxtını müəyyən edir.
Müayinədən sonra
Densitometriya bitən kimi adi həyatınıza qayıdırsınız; müayinə ağrısızdır, müşahidə və məhdudiyyət tələb etmir. Müayinə üçün dayandırdığınız kalsium preparatlarını yenidən qəbul etməyə başlaya bilərsiniz (həkim başqa göstəriş verməyibsə).
Rəy adətən 2 saat ərzində hazır olur. Sümük sıxlığının nəticəsini müalicə edən həkimlə birgə müzakirə edin: o, həm göstəriciləri, həm də qırıq riskinə təsir edən digər amilləri nəzərə alır.
Yadda saxla!
Sümük sıxlığı yavaş dəyişir, ona görə dinamikanı qiymətləndirmək üçün təkrar müayinə adətən 1–2 ildən bir aparılır. Dəqiq müqayisə üçün hər dəfə eyni üsulla ölçmək daha düzgündür.
- Kalsium, D vitamini və digər preparatların dozasını özünüz seçməyin.
- Sıxlıq azalıbsa, qidalanma və fiziki aktivlik barədə həkimlə məsləhətləşin — onlar da müalicənin bir hissəsidir.
- Sınıq riski yüksəkdirsə, evdə yıxılma ehtimalını azaldın: sürüşkən xalçaları götürün, gecə işığı qoyun.
Qiymət cədvəli
- Onurğanın KT-densitometriyası 90 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Adi (ikienerjili rentgen) densitometriya sıxlığı müstəvi üzərində ölçür və onun nəticəsinə aortanın kalsinozu, osteofitlər təsir edə bilər. KT-densitometriya fəqərənin həcmində, süngəri sümüyü ayrıca ölçür. Bunun əvəzində KT-də şüa yükü bir qədər yüksəkdir.
Densitometriya üçün xüsusi aşağı dozalı rejim istifadə olunur və yalnız bir neçə fəqərə skan edilir. Buna baxmayaraq, müayinə yalnız göstəriş olduqda aparılır və hamiləlikdə edilmir.
Bəli. Kişilərdə də osteoporoz rast gəlinir, xüsusən 50 yaşdan sonra, hormon preparatlarının uzun qəbulunda, siqaret və alkoqoldan sui-istifadə zamanı. Risk amilləri varsa, həkim müayinəni kişilərə də təyin edir.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Kompüter tomoqrafı Siemens SOMATOM Perspective
128 kəsikli multispiral tomoqraf. 50 sm-lik sahəni təxminən 5 saniyəyə skan edir, 200 kq-a qədər pasiyentləri müayinə etməyə imkan verir.
Mövzu üzrə məqalələr
Süd vəzi üçün KT: adi döş qəfəsi müayinəsi kifayətdirmi?
Döş qəfəsi KT-si ilə məqsədli süd vəzi müayinəsi eyni deyil. KT-də görünən təsadüfi tapıntı əlavə qiymətləndirmə tələb edə…
İstiqamət: Mammologiya / KT diaqnostikası
Dental kompüter tomoqrafiyası — diaqnostikada yeni söz
Müasir stomatoloji praktikada rentgenoloji müayinə üsulları geniş tətbiq olunur; onlar dişlərin və ağız boşluğunun vəziyyətini qiymətləndirməyə, daxili zədələnmələri…
İstiqamət: KT diaqnostikası / Stomatologiya
Həkim kolposkopiya təyin edib: sizi nə gözləyir?
Kolposkopiyaya yönləndirilmək xərçəng diaqnozu demək deyil. Müayinə uşaqlıq boynundakı dəyişiklikləri daha yaxından qiymətləndirməyə kömək edir.
İstiqamət: Ginekologiya / Diaqnostika / Onkoginekologiya
Yumurtalıqda kista: izləmək, yoxsa müalicə etmək?
Yumurtalıq kistasının izlənməsi və ya çıxarılması barədə qərar təkcə ölçüyə görə verilmir. Görünüş, şikayətlər və menopauza vəziyyəti birlikdə…
İstiqamət: Ginekologiya / USM diaqnostikası
