Spermatozoidlərin DNT fraqmentasiyası analizi toxum mayesində genetik materialı zədələnmiş hüceyrələrin faizini müəyyən edir. Adi spermoqramma bu problemi görmür, ona görə analiz izah olunmayan sonsuzluqda, vərdiş düşükdə və uğursuz EKM cəhdlərindən sonra təyin edilir. Nəticə müalicə və köməkçi reproduktiv proqramı planlaşdırmağa kömək edir.
- Biomaterial
- Eyakulyat
- Nəticə hazır olur
- 2–5 iş günü
- Qiymət
- 90 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- sperma DNT fraqmentasiyası
- DNT fraqmentasiya indeksi
- DFI
- SDF
Müayinənin təsviri
Sağlam spermatozoidin nüvəsindəki ikispiralli DNT molekulu bütöv olmalıdır. Pis ekologiya, sağlam olmayan qidalanma, vitamin və mineral çatışmazlığı, infeksiyalar, immun pozğunluqlar, xayaların həddən artıq qızması kimi amillərin təsiri ilə DNT-də qırılmalar, yəni fraqmentasiya baş verə bilər.
DNT-si zədələnmiş spermatozoid xaricdən tamamilə normal görünə, normal hərəkət edə bilər. Ona görə adi spermoqramma bu problemi göstərmir və belə hallar az deyil: spermoqramma normadadır, amma hamiləlik baş vermir və ya erkən dövrdə pozulur. DNT fraqmentasiyası analizi məhz bu «görünməz» səbəbi üzə çıxarır.
Laboratoriyada toxum mayesi xüsusi reagentlərlə işlənir və güclü böyütməli mikroskop altında baxılır. Bu üsul spermatozoid nüvəsində nuklein turşularının zədələnmiş sahələrini görməyə imkan verir. Nəticə DNT-si fraqmentləşmiş spermatozoidlərin faizi ilə ifadə olunur.
Səbəb nə qədər tez tapılsa, müalicə bir o qədər effektiv olur. Köməkçi reproduktiv texnologiyalar lazım gəldikdə isə analizin nəticəsi mayalanma üçün ən yaxşı spermatozoidlərin seçilməsini planlaşdırmağa kömək edir.
Göstərişlər
Analiz aşağıdakı hallarda tövsiyə olunur:
- qorunmadan müntəzəm cinsi həyata baxmayaraq 12 ay və daha çox hamiləliyin baş verməməsi;
- vərdiş düşük – qadında ardıcıl 2 və daha çox hamiləliyin öz-özünə pozulması;
- EKM və ya digər köməkçi reproduktiv üsulların uğursuz cəhdləri;
- kişinin 35 yaşdan yuxarı olması, çünki yaşla fraqmentasiya riski artır;
- spermanın keyfiyyətinə təsir edə bilən xəstəliklər: varikosele, kriptorxizm, cinsiyyət orqanlarında keçirilmiş əməliyyatlar.
Analizin tibbi əks göstərişi yoxdur. Son 2–3 ayda yüksək hərarətlə keçən xəstəlik, kəskin respirator infeksiya və ya sidik-cinsiyyət orqanlarının kəskin iltihabı olubsa, nəticə təhrif oluna bilər – belə hallarda analizi başqa vaxta keçirmək məsləhətdir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 3–5 gün
Cinsi əlaqədən, sauna və isti vannadan çəkinin.
-
Analizin götürülməsi 10–15 dəqiqə
Nümunəni ayrıca otaqda steril qaba özünüz toplayırsınız.
-
Nəticə 2–5 iş günü
Hazır nəticəni saytda «Müayinə nəticələri» bölməsində görə bilərsiniz.
Müayinəyə hazırlıq
Spermanın vəziyyəti son günlərin təsirlərinə həssasdır, ona görə analizdən əvvəl:
- 3–5 gün istənilən formada cinsi aktivlikdən çəkinin;
- həmin müddətdə hamam, sauna, isti vanna və isti duşdan imtina edin;
- ən azı bir gün əvvəl spirtli içki qəbul etməyin və siqaret çəkməyin;
- qəbul etdiyiniz dərmanları həkimlə müzakirə edin – hansının müvəqqəti dayandırılacağını yalnız o müəyyən edir.
Son 2–3 ayda antibiotik və ya hormonal dərman qəbul etmisinizsə, bunu həkimə deyin. Əvvəlki spermoqrammaların nəticələrini özünüzlə gətirin.
Analiz necə götürülür
Nümunəni laboratoriyada, ayrıca otaqda masturbasiya yolu ilə verirsiniz. Bundan əvvəl sidiyə gedin, əllərinizi və cinsiyyət orqanlarını su ilə yuyun.
- Material laborantın verdiyi steril qaba toplanır.
- Lubrikant, krem və ya tüpürcəkdən istifadə etmək olmaz. Kəsilmiş cinsi əlaqə ilə və ya prezervativə toplanmış sperma analiz üçün yararsızdır.
- Eyakulyatın hamısını, xüsusən ilk hissəsini qaba toplamaq vacibdir. Bir hissə itibsə, bunu laboranta deyin.
Nümunəni evdə toplamağa icazə verilibsə, onu həkimin göstərdiyi müddətdə, bədən istiliyində saxlayaraq laboratoriyaya çatdırın.
Nəticəyə nə təsir edə bilər
DNT fraqmentasiyasının nəticəsi spermanın son həftələrdəki vəziyyətindən asılıdır.
- Qızdırma, infeksiya, sauna, isti vanna və uzun müddət isti mühitdə olmaq DNT zədələnməsini artıra bilər.
- Siqaret, spirtli içki, stress və yuxusuzluq nəticəyə təsir edir.
- Cinsi istirahət müddəti çox uzun olduqda zədələnmiş spermatozoidlərin miqdarı artır; adətən 2–5 gün saxlanılır.
- Antibiotiklər, hormonal və kimyəvi təsirli dərmanlar göstəricini dəyişə bilər.
- Nümunə steril qaba toplanmalı və tez çatdırılmalıdır.
Hər hansı dərman, vitamin və qida əlavəsi qəbul edirsinizsə, bunu həkimə bildirin. Nəticəni yalnız həkim simptomlarınızla və digər analizlərlə birlikdə qiymətləndirə bilər.
Referens dəyərlər
| Göstərici | Nəticə | Qiymətləndirmə |
|---|---|---|
| DNT-si fraqmentləşmiş spermatozoidlər | 15%-dən az | Norma, mayalanma qabiliyyəti azalmayıb |
| DNT-si fraqmentləşmiş spermatozoidlər | 15–30% | Mayalandırma qabiliyyəti azalıb |
| DNT-si fraqmentləşmiş spermatozoidlər | 30%-dən çox | Spermanın keyfiyyəti çox aşağıdır |
Dəyərlər laboratoriyanın istifadə etdiyi metoddan asılıdır, ona görə nəticənizi analiz blankında göstərilən intervalla müqayisə edin.
Nəticənin yozulması
Nəticəni androloq və ya reproduktoloq spermoqramma göstəriciləri və cütlüyün reproduktiv tarixi ilə birlikdə qiymətləndirir:
- 15%-dən az – normal göstəricidir, toxum mayesinin mayalandırma qabiliyyəti azalmayıb;
- 15–30% – spermatozoidlərin mayalandırma qabiliyyəti azalıb, təbii hamiləlik ehtimalı aşağı düşür;
- 30%-dən çox – spermanın keyfiyyəti çox aşağıdır; belə halda hamiləlik üçün adətən köməkçi reproduktiv üsullar tövsiyə olunur, çünki onlar ən yaxşı spermatozoidləri seçməyə imkan verir.
DNT zədələnməsinin mümkün səbəbləri: toxum venalarının varikoz genişlənməsi, siqaret, spirtli içkinin çox qəbulu, toksinlərin təsiri (məsələn, lak-boya istehsalında), xayaların tez-tez qızması (hamam, sauna, oturacaq qızdırıcısı, bəzi idman və iş növləri), vitamin və mineral çatışmazlığı, sidik-cinsiyyət sisteminin infeksiyaları.
Diaqnozu yalnız həkim, bütün müayinələrin nəticələrini birlikdə nəzərə alaraq qoyur.
Nəticə normadan kənar olduqda androloq zədələyici amili tapmaq üçün genişləndirilmiş müayinə planı tərtib edir. Bəzi hallarda müalicə spermanın keyfiyyətini yaxşılaşdırır və bunu təsdiqləmək üçün analiz dinamikada təkrarlanır, bəzi hallarda isə EKM tələb olunur.
Yadda saxla!
DNT fraqmentasiyası çox vaxt geri dönən vəziyyətdir. Spermatozoidlər təxminən 2,5–3 aya yetişdiyi üçün siqareti tərgitmək, istiliyin təsirini azaltmaq və ya varikoseleni müalicə etmək kimi dəyişikliklərin nəticəsini bu müddətdən sonra yoxlamaq məntiqlidir.
- Nəzarət analizini müalicə başlandıqdan ən tez 3 ay sonra verin.
- Gündəlik vərdişlərinizi – noutbuku dizdə saxlamaq, uzun müddət oturmaq, sıx alt paltarı – həkimlə müzakirə edin.
Qiymət cədvəli
- Spermatozoidlərin DNT fraqmentasiyası 90 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Xeyr. DNT-si zədələnmiş spermatozoidlər formaca və hərəkətcə normal görünə bilər, ona görə yaxşı spermoqramma DNT-nin bütövlüyünə zəmanət vermir. Hamiləlik baş vermirsə və ya düşüklər olubsa, bu analiz əlavə məlumat verir.
Bəli, adətən hər iki müayinə eyni nümunədən aparılır və hazırlıq qaydaları da eynidir. Bunu həkimlə əvvəlcədən razılaşdırın.
Mümkündür, xüsusən göstərici orta həddədirsə və səbəb aradan qaldırılırsa. Lakin ehtimal azalır və düşük riski artır. Hansı yolun sizin üçün daha uyğun olduğunu reproduktoloq digər nəticələri də nəzərə alaraq deyəcək.
Laboratoriya həkimləri
Harada və nə vaxt təhvil vermək olar
Ünvan: Bakı, Yavər Əliyev küç., 26. İş saatları: 7 gün 24 saat. Analizlər canlı növbə ilə qəbul olunur — gəlməzdən əvvəl zəng edib hazırlıq qaydalarını, nəticənin hazır olma vaxtını və qiyməti dəqiqləşdirə bilərsiniz.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Endometrioz gündəlik həyata necə təsir edir?
Endometrioz yalnız ağrılı aybaşı ilə məhdudlaşmır. Ağrı, yorğunluq və reproduktiv planlara təsir fərdi qiymətləndirmə və uzunmüddətli yanaşma tələb…
İstiqamət: Reproduktologiya
Polikistik yumurtalıq sindromu: aybaşıdan hamiləlik planına qədər
PCOS adı ilə tanınan sindrom yalnız yumurtalıqlarla bağlı deyil. Aybaşı, dəri əlamətləri, maddələr mübadiləsi və hamiləlik planı birlikdə…
İstiqamət: Ginekoloji endokrinologiya / Endokrinologiya / Reproduktologiya
MAR-testi: nəticə təkbaşına sonsuzluğu izah edirmi?
MAR-testi spermatozoidlərlə əlaqəli anticisimləri qiymətləndirə bilər. Lakin o, hər cütlük üçün ilkin müayinə deyil və təkbaşına reproduktiv diaqnoz…
İstiqamət: Reproduktologiya / Andrologiya
Xayadan nümunə götürülməsi: biopsiya ilə sperm axtarışı eynidirmi?
Xaya biopsiyası diaqnostik toxuma qiymətləndirilməsi və ya reproduktiv prosedurla əlaqəli ola bilər. Müdaxilənin məqsədi əvvəlcədən dəqiq izah edilməlidir.
İstiqamət: Andrologiya / Reproduktologiya
