Bədxassəli şişin əməliyyatdan əvvəl şişi kiçiltmək və cərrahiyyənin effektivliyini artırmaq məqsədilə aparılan dərman və ya şüa müalicəsidir.
Neoadyuvant terapiya əsas cərrahi müdaxilədən əvvəl aparılan şişəleyhinə müalicə mərhələsidir. Onun əksi əməliyyatdan sonra təyin edilən adyuvant terapiyadır. Neoadyuvant yanaşmanın məqsədi şişin və zədələnmiş limfa düyünlərinin ölçüsünü kiçiltmək, mikrometastazlara mümkün qədər erkən təsir etmək və şişin müalicəyə həssaslığını bilavasitə pasiyentin orqanizmində qiymətləndirməkdir.
Göstərişlər
- dərhal radikal çıxarılması çətin və ya mümkün olmayan yerli yayılmış şişlər;
- orqanqoruyucu əməliyyat aparmaq istəyi (məsələn, süd vəzisini və ya düz bağırsağın sfinkterini saxlamaq);
- müalicəyə cavabın sonrakı taktikanı seçməyə kömək etdiyi bioloji aqressiv yarımtiplər (HER2-müsbət və üçqat neqativ süd vəzisi xərçəngi);
- düz bağırsaq, qida borusu, mədə, sidik kisəsi, ağciyər və digər lokalizasiyalı xərçənglərdə standart müalicə sxemləri.
Növləri
Şişdən asılı olaraq kimyaterapiya, şüa və ya kimya-şüa terapiyası, hormonal terapiya (hormondan asılı süd vəzisi xərçəngində), hədəf terapiya, son illərdə isə immunoterapiya istifadə olunur. Qərarı cərrah, kimyaterapevt və radioterapevtin iştirak etdiyi multidissiplinar konsilium qəbul edir.
Necə aparılır
Müalicə bir neçə həftə və ya ay ərzində kurslarla aparılır. Effekt müntəzəm olaraq müayinə və vizuallaşdırma (ultrasəs, MRT, KT) məlumatları ilə qiymətləndirilir. Müalicə başa çatdıqdan müəyyən müddət sonra əməliyyat icra olunur. Çıxarılmış toxumanı patomorfoloq müayinə edir: tam patomorfoloji cavab — canlı şiş hüceyrələrinin olmaması, bir qayda olaraq, daha yaxşı proqnozla əlaqəlidir. Qalıq şiş olduqda əlavə adyuvant terapiya təyin edilə bilər.
Effektivlik və risklər
Bir sıra şişlərdə neoadyuvant yanaşma radikal və orqanqoruyucu əməliyyatların payını artırır və sonrakı müalicəni fərdiləşdirməyə imkan verir. Risklər konkret üsulların yan təsirləri ilə bağlıdır: qan göstəricilərinin azalması, ürəkbulanma, zəiflik, dəri və selikli qişaların zədələnməsi, həmçinin müalicə fonunda şişin proqressiyasının kiçik ehtimalı — buna görə müntəzəm nəzarət vacibdir. Hər hansı yeni əlaməti müalicə edən onkoloqla müzakirə etmək lazımdır.
Əlaqəli terminlər
- Neoadyuvant kimyaterapiya
- Adyuvant terapiya
- Kimyaterapiya
- Şüa terapiyası
- Hormonal terapiya
- Hədəf terapiya
- Xərçəngin klinik mərhələsi
- Mastektomiya
