Böyrəküstü vəzilərin USM-i bu kiçik endokrin vəzilərin ölçüsünü və quruluşunu qiymətləndirir, kistaları, hiperplaziyanı və iri törəmələri aşkar edir. Həkim onu səbəbi aydın olmayan hipertoniya, hormonal pozğunluqlar, uşaqlarda vaxtından əvvəl cinsi yetişkənlik əlamətləri və şişə şübhə zamanı ilkin müayinə kimi təyin edir.
- Müddət
- 10–20 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- Dərhal
- Qiymət
- 35 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- böyrəküstü vəzlərin USM-i
- böyrəküstü vəzilərin ultrasəs müayinəsi
- adrenal vəzilərin USM-i
- böyrəküstü vəzilərin ultrasəsi
Müayinənin təsviri
Böyrəküstü vəzilər böyrəklərin yuxarı qütbündə yerləşən və bir sıra mühüm hormonlar istehsal edən kiçik orqanlardır. Yetkinlərdə normal vəzilər ətraf piy toxumasına bənzədiyi üçün USM-də həmişə aydın görünmür: sağ vəzi adətən soldan yaxşı görünür. Belə halda həkim vəzilərin yerləşdiyi sahədə törəmə olmadığını təsdiqləyir.
USM ilə aşağıdakı dəyişikliklər aşkar edilə bilər:
- hiperplaziya — vəzi toxumasının böyüməsi. Uşaqlarda vaxtından əvvəl qasıq və qoltuqaltı tüklənmə, qızlarda aybaşının gec başlaması, boyun ləngiməsi ilə özünü göstərə bilər;
- kistalar — nadir rast gəlinir, bəzən böyrəyin kapsulaltı kistasına bənzəyir;
- xoşxassəli törəmələr — adenoma, aldosteroma. Adətən bircins, aydın konturlu olur. Aldosteromalar çox vaxt 2 sm-dən kiçikdir və USM-də görünməyə bilər;
- feoxromositoma — çox vaxt qeyri-bircins, əhəmiyyətli ölçülərə çata bilən, əsasən xoşxassəli şiş. Təzyiqin tutmaşəkilli qalxmalarına səbəb olur. İkitərəfli və ya çoxsaylı feoxromositoma irsi sindromlarda rast gəlinir;
- digər şişlər — iri törəmələr qonşu orqanları sıxa, bəziləri hormon istehsal edə bilər.
USM törəmələri adətən 1–2 sm-dən böyük olduqda etibarlı aşkar edir. Daha kiçik törəmələr üçün KT və ya MRT daha həssasdır, vəzilərin funksiyasını isə hormon analizləri qiymətləndirir.
Üstünlüklər
Böyrəküstü vəzilərin USM-i KT və MRT-dən əvvəl ilkin müayinə kimi şüalanma olmadan aparılır.
-
Şüa yükü yoxdur
KT-dən fərqli olaraq ionlaşdırıcı şüalanma yoxdur, müayinə uşaqlara da aparılır.
-
Kontrast lazım deyil
Venaya heç bir preparat yeridilmir, müayinə böyrək funksiyasından asılı deyil.
-
Törəmələrin izlənməsi
Aşkar edilmiş kiçik törəmənin ölçüsünü dinamikada izləmək üçün müayinə təkrarlanır.
Göstərişlər
Müayinə aşağıdakı hallarda tövsiyə olunur:
- səbəbi aydın olmayan arterial hipertoniya, xüsusən təzyiqin tutmaşəkilli qalxmaları;
- böyrəküstü vəzilərin funksiyasının artması və ya azalmasına dair hormon analizləri;
- səbəbi aydın olmayan çəki artımı;
- izah olunmayan əzələ zəifliyi;
- sonsuzluğun səbəbinin axtarılması;
- uşaqlarda vaxtından əvvəl cinsi yetişkənlik əlamətləri və boy ləngiməsi;
- yenitörəməyə şübhə və ya digər müayinədə təsadüfən aşkar edilmiş törəmə;
- müalicənin effektinin qiymətləndirilməsi və əməliyyatdan sonra nəzarət.
Əks göstərişlər
Müayinənin praktiki olaraq əks göstərişi yoxdur. Kontrast istifadə olunmur, ona görə kontrasta allergiya və böyrək çatışmazlığı maneə deyil. Nəzərə alınmalı məqamlar:
- bağırsaqda qazın çox olması və artıq çəki təsvirin keyfiyyətini azalda bilər;
- datçikin qoyulacağı nahiyədə açıq yara, yanıq, təzə tikiş və ya irinli proses olduqda müayinə təxirə salına bilər.
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 6–8 saat
Ac qarına gəlin, 1–2 gün qaz yaradan məhsullardan çəkinin.
-
Müayinə 10–20 dəqiqə
Həkim datçiki qarın, yan və bel nahiyəsində hərəkət etdirir.
-
Nəticə Dərhal
Şəkilləri və həkimin rəyini müayinədən sonra alırsınız.
Müayinəyə hazırlıq
Böyrəküstü vəzilər dərində yerləşir, bağırsaq qazları isə onların görünməsinə mane olur. Ona görə hazırlıq vacibdir.
- Müayinədən 1–2 gün əvvəl süd, paxlalılar, təzə tərəvəz və meyvələr, qara çörək, şirin xəmir məmulatları, qazlı içkilər kimi qaz yaradan məhsulları menyudan çıxarın.
- Müayinəyə ac qarına gəlin: son yeməkdən 6–8 saat keçməlidir. Ona görə müayinəni səhərə planlaşdırmaq rahatdır. Az miqdarda adi su içmək olar.
- Müayinədən əvvəl siqaret çəkməyin və saqqız çeynəməyin.
- Təzyiq və digər daimi dərmanları azca su ilə adi qaydada qəbul edin. Şəkərli diabet zamanı ac qalma rejimini həkimlə razılaşdırın.
Hormon analizlərinin nəticələrini, əvvəlki USM və KT rəylərini özünüzlə götürün.
Müayinə necə keçir
- Siz kuşetkaya arxası üstə uzanır, qarnı və beli açırsınız.
- Həkim gel çəkir və datçiki qarnın ön və yan divarına, qabırğaarası sahələrə qoyur.
- Sağ vəzini tapmaq üçün həkim əvvəlcə sağ böyrəyi, qaraciyərin sağ payını və aşağı boş venanı müəyyən edir — vəzi onların arasında yerləşir. Bu zaman sizdən dərindən nəfəs alıb saxlamağınız xahiş olunur.
- Sonra siz sağ yanı üstə çevrilirsiniz və həkim sol vəzini yan tərəfdən müayinə edir. Lazım olduqda datçik bel nahiyəsinə də qoyulur.
Prosedur ağrısızdır. Müayinədən sonra yemək yeyə və adi rejiminizə qayıda bilərsiniz.
Nəticənin yozulması
Müayinədən sonra şəkillər və həkimin yazılı rəyini alırsınız. Rəyi klinikada təqdim edirik, onu saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə vəzilərin görünüb-görünmədiyi, ölçüləri və quruluşu təsvir edilir. Törəmə aşkar edildikdə onun ölçüsü, konturları, bircinsliyi və qan axını qeyd olunur.
«Vəzi aydın görünmür, törəmə aşkar edilmədi» rəyi yetkinlər üçün tez-tez rast gəlinən normal nəticədir. Nəticəni endokrinoloq, uroloq və ya müalicə edən digər həkim şikayətlərlə və hormon göstəriciləri ilə birlikdə şərh edir. Törəmə və ya hormonal pozğunluq olduqda adətən KT və ya MRT, əlavə hormon analizləri təyin edilir. Kiçik xoşxassəli törəmələr dinamikada izlənilir.
Müayinədən sonra
Müayinədən sonra gel silinir və adi rejiminizə qayıdırsınız. Hazırlıq üçün yeməkdən çəkinmisinizsə, indi normal qidalana bilərsiniz; dərmanlarınızı həkimin göstərişi ilə qəbul etməyə davam edin.
Rəy dərhal verilir. Böyrəküstü vəzilər kiçik orqanlardır və hər zaman tam görünməyə bilər; bu halda həkim hormon analizləri və ya KT/MRT kimi əlavə müayinə məsləhət görə bilər.
Yadda saxla!
USM-in normal nəticəsi böyrəküstü vəzi xəstəliyini tam istisna etmir: hormon istehsal edən kiçik törəmələr ultrasəsdə görünməyə bilər. Şikayətlər və analizlər xəstəliyə işarə edirsə, həkim KT və ya MRT təyin edəcək.
- Təzyiqin baş ağrısı, tərləmə və ürək döyüntüsü ilə qəfil qalxmalarını qeyd edin və həkimə göstərin.
- Uşaqda vaxtından əvvəl tüklənmə və ya boy ləngiməsi görərsinizsə, pediatr-endokrinoloqa müraciət edin.
- Tövsiyə olunan əlavə müayinələri gecikdirməyin.
Müayinəni aparan həkimlər
Qiymət cədvəli
- Böyrəküstü vəzilərin USM-i 35 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Yetkinlərdə onlar kiçikdir, nazikdir və ətraf piy toxumasına bənzəyir. Artıq çəki və bağırsaq qazları da görüntünü pisləşdirir. Bu, xəstəlik əlaməti deyil, sadəcə üsulun məhdudiyyətidir.
Xeyr. USM ilkin baxış və izləmə üçün rahatdır, lakin kiçik törəmələri və onların xarakterini KT və ya MRT daha dəqiq göstərir. Hansı müayinənin lazım olduğunu endokrinoloq qərar verir.
Bəli, və uşaqlarda, xüsusən yenidoğulmuşlarda böyrəküstü vəzilər böyüklərdən daha yaxşı görünür. Uşaqlar üçün ac qalma müddəti yaşa görə qısaldılır — onu həkimlə dəqiqləşdirin.
Bu, müayinənin özü üçün vacib deyil, lakin analiz nəticələri USM rəyini düzgün şərh etməyə kömək edir. Hansı analizlərin lazım olduğunu endokrinoloq təyin edir.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Yumurtalıqda kista: izləmək, yoxsa müalicə etmək?
Yumurtalıq kistasının izlənməsi və ya çıxarılması barədə qərar təkcə ölçüyə görə verilmir. Görünüş, şikayətlər və menopauza vəziyyəti birlikdə…
İstiqamət: Ginekologiya / USM diaqnostikası
Polikistik yumurtalıq sindromu: aybaşıdan hamiləlik planına qədər
PCOS adı ilə tanınan sindrom yalnız yumurtalıqlarla bağlı deyil. Aybaşı, dəri əlamətləri, maddələr mübadiləsi və hamiləlik planı birlikdə…
İstiqamət: Ginekoloji endokrinologiya / Endokrinologiya / Reproduktologiya
USM-də “anexogen sahə”: təsvir niyə diaqnoz deyil?
Anexogen sözü ultrasəs görüntüsünün xüsusiyyətini bildirir. Sahənin harada yerləşməsi, quruluşu və şikayətlər onun mənasını müəyyənləşdirməyə kömək edir.
İstiqamət: USM diaqnostikası / Ginekologiya
Süd vəzi USM-i və mammoqrafiya: biri digərini əvəz edirmi?
USM və mammoqrafiya müxtəlif məlumat verir. Seçim yalnız cihazın rahatlığına deyil, yaşa, riskə, şikayətə və əvvəlki nəticələrə əsaslanmalıdır.
İstiqamət: Mammologiya / USM diaqnostikası / Rentgenologiya

