Qida borusunun rentgeni kontrast maddə içildikdən sonra aparılan müayinədir: kontrast orqanın divarlarını örtür və onun formasını, keçiriciliyini və udma zamanı necə işlədiyini göstərir. Həkim onu udma çətinliyi, döş sümüyü arxasında yanma və ağrı, boğazda kündə hissi olduqda, həmçinin qida borusunda əməliyyatdan sonra nəzarət üçün təyin edir.
- Müddət
- 15–30 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 30 dəqiqə
- Qiymət
- 45 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- qida borusunun kontrastlı rentgeni
- ezofaqoqrafiya
- qida borusunun barium ilə rentgeni
- qida borusunun rentgenoskopiyası
Müayinənin təsviri
Qida borusu boşluqlu orqandır və adi rentgen şəklində demək olar ki, görünmür. Ona görə müayinədən əvvəl kontrast maddə içilir: o, divarları nazik təbəqə ilə örtür və orqanın konturlarını şəkildə aydın edir. Çox vaxt barium suspenziyası istifadə olunur — o, qana sorulmur və bağırsaq vasitəsilə orqanizmdən xaric olur. Perforasiyadan şübhələndikdə həkim bariumun əvəzinə suda həll olan kontrast seçir.
Müayinə aşağıdakı dəyişiklikləri aşkar etməyə kömək edir:
- ezofagit və ya xoraya dəlalət edən selikli qişa qüsurları;
- diafraqma yırtığı — mədənin yuxarı hissəsinin döş qəfəsinə çıxması;
- divertikullar, anadangəlmə və ya çapıq daralmaları, genişlənmələr;
- qastroezofageal reflüks xəstəliyində (QERX) və hərəkət pozğunluqlarında funksional dəyişikliklər;
- orqan divarının deşilməsi (perforasiya);
- şişlər və yad cisimlər.
Müayinəni ən çox qastroenteroloq təyin edir. Quruluş anomaliyalarından və ya törəmədən şübhələndikdə nəticələr cərraha da lazım olur.
Üstünlüklər
Kontrastlı rentgen qida borusunu endoskopsuz, udma zamanı hərəkətdə görməyə imkan verir.
-
Endoskop yeridilmir
Kontrast maddəni içmək kifayətdir, boğaza zond və ya alət salınmır.
-
Udma prosesi görünür
Kontrastın keçməsi real vaxtda izlənir, daralmalar və hərəkət pozğunluqları aşkar edilir.
-
Orqanın forması
Kontrast divarları örtdüyü üçün divertikullar, daralmalar və yırtıqlar şəkildə aydın görünür.
Göstərişlər
Qida borusunun rentgeni aşağıdakı şikayətlər olduqda tövsiyə olunur:
- udarkən ağrı və çətinlik, yemək və ya su ilə boğulma;
- boğazda kündə hissi;
- yeməkdən sonra, uzananda və ya əyiləndə güclənən döş sümüyü arxasında ağrı və yanma;
- gəyirmə və zəhər;
- ürəkbulanma və qusma;
- iştahın itməsi, tez doyma;
- qarnın yuxarı hissəsində ağrı.
Müayinə yad cisim udulduqda, qida borusunun travmatik cırılmasından şübhələndikdə, həmçinin əməliyyatlardan və anadangəlmə qüsurların düzəldilməsindən sonra orqanın vəziyyətini yoxlamaq üçün də aparılır. Qusuntuda qan görünərsə, gecikmədən həkimə müraciət edin — bu halda adətən əvvəlcə endoskopiya aparılır.
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstəriş pasiyentin ağır ümumi vəziyyətidir. Digər hallarda həkim kontrast maddəni dəyişə və ya başqa müayinə seçə bilər.
Nisbi əks göstərişlər:
- qida borusunun perforasiyasından və ya qida borusu ilə nəfəs borusu arasında fistuladan şübhə — barium əvəzinə suda həll olan kontrast seçilir;
- udmanın ağır pozulması və kontrastın tənəffüs yollarına düşmə riski;
- kəskin, davam edən qanaxma — əvvəlcə endoskopiya aparılır;
- bağırsaq keçməzliyindən şübhə — bariumun bağırsaqlara keçdiyi genişləndirilmiş müayinə aparılmır;
- hamiləlik — müayinə yalnız ciddi göstəriş olduqda aparılır;
- müayinə boyu ayaq üstə dayana və ya bədənin vəziyyətini dəyişə bilməmək.
Müayinənin aparılması barədə son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 8 saat
Ac qarına gəlin, müayinədən əvvəl su içməyin və siqaret çəkməyin.
-
Müayinə 15–30 dəqiqə
Kontrast içirsiniz, radioloq onun keçməsini ekranda izləyib şəkillər çəkir.
-
Nəticə 30 dəqiqə
Şəkilləri və radioloqun rəyini müayinədən qısa müddət sonra alırsınız.
Müayinəyə hazırlıq
- Müayinəyə ac qarına gəlin: son yeməkdən sonra 8 saat keçməlidir.
- Müayinədən bilavasitə əvvəl su içməyin və siqaret çəkməyin.
- Kabinetdə belə qədər soyunmalı və metal bəzəkləri çıxarmalı olacaqsınız.
Həkim mədə-bağırsaq traktının bütün şöbələrinə baxmağı planlaşdırırsa, hazırlıq daha uzun olur: müayinədən 2–3 gün əvvəl xüsusi pəhrizə riayət etmək, müayinə günü səhər isə imalə və ya işlədici dərmanla bağırsağı boşaltmaq lazım gəlir. Bu barədə həkim sizə ayrıca deyəcək.
Müayinə necə keçir
- Əvvəlcə döş qəfəsinin icmal rentgenoskopiyası aparılır: radioloq orqanların vəziyyətinə baxır və əks göstərişləri istisna edir.
- Siz bir neçə qurtum barium suspenziyası içirsiniz. Bu ağ, qatı mayedir və dadı təbaşiri xatırladır.
- Radioloq ekranda kontrastın qida borusu boyunca necə irəlilədiyini real vaxtda izləyir, orqanın hərəkətini və sfinkterlərin işini qiymətləndirir.
- Sonra kontrastın qalan hissəsini (təxminən 200 ml) içirsiniz. Həkim ayaq üstə və arxası üstə uzanmış vəziyyətdə düz, yan və çəp proyeksiyalarda bir neçə şəkil çəkir.
- Mədə kontrastla dolduqdan sonra daha bir şəkil çəkilir.
Müayinə 30 dəqiqəyə qədər çəkir. Daralma aşkar edilərsə və ya bağırsaqlara baxmaq lazımdırsa, bir neçə saat sonra əlavə şəkillər çəkilə bilər.
Nəticənin yozulması
Müayinədən sonra şəkilləri və radioloqun yazılı rəyini alırsınız. Rəydə qida borusunun forması, divarlarının konturu, keçiriciliyi, daralma, çıxıntı və digər dəyişikliklərin olub-olmaması, kontrastın mədəyə keçmə xüsusiyyətləri təsvir olunur. Rəyi klinikada təqdim edirik, onu saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Nəticəni sizi göndərən qastroenteroloq şikayətlərinizlə birlikdə şərh edir. Selikli qişada dəyişiklik və ya törəmə şübhəsi olduqda adətən ezofaqoqastroduodenoskopiya (EFQDS) təyin edilir, lazım gələrsə, qida borusu və mədənin USM-i və ya döş qəfəsi orqanlarının KT-si də aparıla bilər.
Müayinədən sonra
Qida borusunun rentgenindən sonra yeməyə və içməyə dərhal başlaya bilərsiniz. İçdiyiniz barium suspenziyası nəcislə xaric olur, bir-iki gün nəcisin ağımtıl rəngdə olması normaldır. Qəbizlik olmasın deyə daha çox su için.
Müayinənin nəticəsi 30 dəqiqə ərzində təqdim olunur.
Nəcis bir neçə gün gəlmirsə və ya udqunma çətinləşərsə, həkimə müraciət edin.
Yadda saxla!
Rentgen qida borusunun formasını və hərəkətini yaxşı göstərir, lakin selikli qişanın özünü tam əks etdirmir. Buna görə rentgen və endoskopiya bir-birini əvəz etmir, tamamlayır.
- Müayinədən sonrakı gün bolluca su için ki, kontrast bağırsaqdan asan xaric olsun.
- Əlavə müayinə tövsiyə olunubsa, onu gecikdirməyin.
- Udarkən boğulma güclənərsə, qusuntuda qan görünərsə və ya döş sümüyü arxasında kəskin ağrı yaranarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Qiymət cədvəli
- Qida borusunun rentgeni 45 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Barium suspenziyası qatıdır və dadı təbaşiri xatırladır, onu hissə-hissə içirsiniz. Bu ağrılı deyil, sadəcə bəzilərinə dadı xoşagəlməz gəlir. Udmaqda ciddi çətinliyiniz varsa, bunu əvvəlcədən həkimə deyin — kontrastın növü dəyişdirilə bilər.
Barium bağırsaqdan tədricən, adətən 1–3 gün ərzində xaric olur və bu müddətdə nəcis ağımtıl görünə bilər. Bu normal haldır. Qarında ağrı, köp və ya nəcis ifrazında çətinlik yaranarsa, həkimə müraciət edin.
Rentgen qida borusunun formasını, daralmaları, yırtığı və udma prosesini yaxşı göstərir, boğaza alət salınmasını tələb etmir. EFQDS isə selikli qişanı birbaşa görməyə və lazım olduqda biopsiya götürməyə imkan verir. Həkim şikayətlərinizə görə birini və ya hər ikisini təyin edir.
Hamiləlikdə müayinə yalnız ciddi göstəriş olduqda aparılır, çünki şüalanma qarın nahiyəsinə yaxın yönəlir. Çox vaxt həkim şüasız üsul seçir və ya müayinəni doğuşdan sonraya keçirir. Hamiləlik ehtimalı varsa, mütləq əvvəlcədən deyin.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Rentgen kompleksi Siemens MultiTom Rax
Robotlaşdırılmış rentgen kompleksi. Rentgen borusu pasiyentin ətrafında sərbəst hərəkət edir, onurğa və ətrafların panoram şəkillərini və 3D təsvirləri almağa imkan verir.
Mövzu üzrə məqalələr
Mammoqrafiyaya hazırlıq: müayinədən əvvəl bilməli olduqlarınız
Mammoqrafiyanın məqsədini və hazırlıq qaydalarını bilmək müayinəni daha rahat təşkil etməyə kömək edir. Yeni şikayət varsa, bunu skrininq…
İstiqamət: Mammologiya / Rentgenologiya / Preventiv tibb
Süd vəzi USM-i və mammoqrafiya: biri digərini əvəz edirmi?
USM və mammoqrafiya müxtəlif məlumat verir. Seçim yalnız cihazın rahatlığına deyil, yaşa, riskə, şikayətə və əvvəlki nəticələrə əsaslanmalıdır.
İstiqamət: Mammologiya / USM diaqnostikası / Rentgenologiya
Boruları “yumaq” nə deməkdir: müayinə ilə müalicəni ayırd edin
Borulara maye verilməsi ifadəsi müxtəlif prosedurlar üçün işlədilə bilər. Keçiriciliyin yoxlanması ilə maneənin etibarlı aradan qaldırılması eyni nəticə…
İstiqamət: Reproduktologiya / Rentgenologiya
Məmə ucundan ifrazatda duktoqrafiya nə vaxt müzakirə olunur?
Duktoqrafiya seçilmiş hallarda süd axacağını kontrastla qiymətləndirir. Hər ifrazatda ilk test deyil və digər müayinələrin nəticələri ilə birlikdə…
İstiqamət: Mammologiya / Rentgenologiya
