3 yaş
Üç yaşında uşaq danışığı əksər hallarda başqaları üçün də anlaşılan olur, “niyə?” sualları başlayır, o, digər uşaqlarla oynamağa maraq göstərir və özünə qulluq bacarıqlarını mənimsəyir.
Bacarıqlar
- Bir neçə cümləlik söhbət aparır
- “Kim?”, “nə?”, “harada?”, “niyə?” sualları verir
- Soruşulduqda adını deyir
- Danışığını tanımayan adamlar da əksər hallarda başa düşür
- Göstərildikdən sonra dairə çəkir
- Bəzi paltarlarını özü geyinir
- Çəngəldən istifadə edir
- Digər uşaqlarla oyuna qoşulur
Hər uşaq öz tempi ilə inkişaf edir: bacarıqların bir neçə həftə tez və ya gec görünməsi çox vaxt normadır. Narahatlıq varsa, pediatrla danışın.
Tövsiyə olunan müayinələr
- Pediatr müayinəsi Boy, çəki, fiziki və psixomotor inkişafın, nitqin və davranışın qiymətləndirilməsi
- Oftalmoloq müayinəsi Görmə itiliyi və çəpgözlüyün yoxlanılması — həkimin tövsiyəsi ilə Xidmət
- Eşitmənin yoxlanılması Nitq gecikməsi, tez-tez otit və ya şübhə olduqda Xidmət
- Diş həkimi müayinəsi Kariyesin profilaktikası — həkimin tövsiyə etdiyi intervalla
- Uşaq check-up Kompleks müayinə proqramı — həkimin tövsiyəsi ilə Xidmət
Müayinələrin dəqiq siyahısını və vaxtını həkim fərdi olaraq müəyyən edir.
Nə vaxt həkimə müraciət etməli
Pediatra müraciət edin, əgər uşaq bu yaşda:
- sadə cümlələrlə danışmırsa və ya danışığı demək olar ki, anlaşılmırsa;
- sadə tapşırıqları başa düşmürsə;
- digər uşaqlara maraq göstərmir, rollu oyun oynamırsa;
- tez-tez yıxılır, pilləkəndə çətinlik çəkirsə;
- bacarıqlarını itirirsə.
Kəskin vəziyyətlərdə gecikmədən həkimə müraciət edin:
- hərarət yüksəkdir və bir neçə gün davam edir;
- güclü baş ağrısı, boyun əzələlərinin gərginliyi, işıqdan qorxma;
- nəfəs darlığı, sinədə xırıltı;
- qarında güclü və ya keçməyən ağrı;
- qıcolmalar, huşun pozulması, ağır travma olarsa — dərhal 103-ə zəng edin.
Uşaq bağçasına hazırlıq
- Rejimi əvvəlcədən bağçanın rejiminə yaxınlaşdırın.
- Uşağı müstəqil yemək, əl yumaq, geyinmək vərdişlərinə öyrədin.
- Ayrılığı qısa, sakit və proqnozlaşdırıla bilən edin.
- Peyvəndlərin tam olduğunu pediatrla yoxlayın.
Ekran vaxtı
Uşaqların inkişafı üçün canlı ünsiyyət, oyun və fiziki aktivlik ekran qarşısında keçirilən vaxtdan qat-qat faydalıdır. Ekran vaxtını məhdudlaşdırın, məzmunu uşaqla birlikdə seçin və yatmazdan əvvəl ekrandan istifadəni dayandırın.
Bu yaşda peyvəndlər
Milli peyvənd təqviminə görə bu yaşda planlı peyvənd nəzərdə tutulmayıb. Əvvəlki peyvəndlərdən hansısa buraxılıbsa, pediatr onları tamamlamaq üçün fərdi plan tərtib edir. Bütün yaşlar üzrə cədvəl — Peyvənd təqvimi səhifəsində.
Hər uşaq öz tempində inkişaf edir
Siyahıdakı bacarıqlar ÜST və beynəlxalq pediatriya təşkilatlarının ümumi qəbul olunmuş istinad nöqtələrinə əsaslanır: bu yaşa qədər uşaqların əksəriyyəti onları mənimsəyir. Fərdi fərqlər normaldır. Vaxtından əvvəl doğulmuş uşaqlarda inkişaf düzəlişli yaşa görə qiymətləndirilir. Narahatlıq varsa, pediatrla danışın — erkən dəstək ən yaxşı nəticə verir.
Tez-tez verilən suallar
Kollektivə yeni başlayan uşaqlarda viral infeksiyalar tez-tez olur və immun sistem tədricən uyğunlaşır. Xəstəliklər çox ağır keçirsə, fəsadlar verirsə və ya çox tez-tez təkrarlanırsa, pediatra müraciət edin.

