5 aylıq
Beş aylıq körpə hər iki tərəfə çevrilir, oyuncaqlara uzanır və onları məqsədyönlü şəkildə tutur. O, tanış adamları tanıyır və ünsiyyətdən zövq alır.
Bacarıqlar
- Arxası üstündən qarnı üstə və əksinə çevrilir
- Oyuncağa uzanır və onu bir əli ilə tutur
- Dayaqla oturduqda başını və gövdəsini yaxşı saxlayır
- Ayaq üstə tutulduqda ayaqları ilə dayanmağa çalışır
- Tanış adamları tanıyır, onlara sevinir
- Dodaqları ilə “pırıltı” səsləri çıxarır, yüksək səslə gülür
- Güzgüdəki əksinə maraqla baxır
Hər uşaq öz tempi ilə inkişaf edir: bacarıqların bir neçə həftə tez və ya gec görünməsi çox vaxt normadır. Narahatlıq varsa, pediatrla danışın.
Tövsiyə olunan müayinələr
- Pediatr müayinəsi Boy, çəki, baş çevrəsi, reflekslər və psixomotor inkişafın qiymətləndirilməsi
Müayinələrin dəqiq siyahısını və vaxtını həkim fərdi olaraq müəyyən edir.
Nə vaxt həkimə müraciət etməli
Pediatra müraciət edin, əgər uşaq bu yaşda:
- çevrilməyə cəhd etmirsə;
- oyuncaqlara uzanmırsa;
- tanış adamlara sevinmir, ünsiyyətə maraq göstərmirsə;
- əvvəl bacardığı hərəkətləri edə bilmirsə.
Kəskin vəziyyətlərdə gecikmədən həkimə müraciət edin:
- hərarət yüksəkdir və düşmür, uşaq süstdür, oyanması çətindir;
- nəfəs alması çətin və ya tezdir, döş qəfəsi nəfəs zamanı içəri çəkilir;
- qusma və ya ishal təkrarlanır, uşaq az sidiyə gedir, göz yaşı olmadan ağlayır;
- dəridə basdıqda itməyən səpgilər yaranıb;
- qıcolmalar, huşun pozulması olarsa — dərhal 103-ə zəng edin.
Oyun və inkişaf
- Fərqli toxumalı, səs çıxaran, rahat tutulan oyuncaqlar verin.
- Körpəni yerə, təmiz və təhlükəsiz səthə qoyun ki, hərəkət etməyi məşq etsin.
- Kitablardakı şəkilləri göstərin və adlarını deyin.
Təhlükəsiz yuxu
- Körpəni hər dəfə arxası üstə yatırın.
- Döşək sərt və düz olsun; yastıq, yorğan-döşək yığını, yumşaq oyuncaqlar yatağa qoyulmasın.
- Körpə valideynlərlə bir otaqda, lakin ayrı yataqda yatsın.
- Otaq isti olmasın, körpəni həddindən artıq bürüməyin.
- Körpənin yanında siqaret çəkməyin.
Bu yaşda peyvəndlər
Milli peyvənd təqviminə görə bu yaşda planlı peyvənd nəzərdə tutulmayıb. Əvvəlki peyvəndlərdən hansısa buraxılıbsa, pediatr onları tamamlamaq üçün fərdi plan tərtib edir. Bütün yaşlar üzrə cədvəl — Peyvənd təqvimi səhifəsində.
Hər uşaq öz tempində inkişaf edir
Siyahıdakı bacarıqlar ÜST və beynəlxalq pediatriya təşkilatlarının ümumi qəbul olunmuş istinad nöqtələrinə əsaslanır: bu yaşa qədər uşaqların əksəriyyəti onları mənimsəyir. Fərdi fərqlər normaldır. Vaxtından əvvəl doğulmuş uşaqlarda inkişaf düzəlişli yaşa görə qiymətləndirilir. Narahatlıq varsa, pediatrla danışın — erkən dəstək ən yaxşı nəticə verir.
Tez-tez verilən suallar
Çevrilmə adətən dörd-altı aylıq arasında yaranır. Körpə digər bacarıqlarda irəliləyirsə, bir neçə həftə gözləmək olar; heç bir cəhd yoxdursa, pediatra müraciət edin.
