Təsiredici maddə
Karbamazepin — epilepsiya əleyhinə vasitədir. Fokal və generalizə olunmuş tonik-klonik qıcolmalarda, üçlü sinirin nevralgiyasında və bəzi hallarda bipolyar pozuntuda istifadə olunur.
- Latın adı
- Carbamazepinum
- Ticarət adları
- Finlepsin Retard, Finlepsin, Finlipsal, Karbamazepin, Melepsin Siyahı
- ATC kodu
- N03AF01
- Farmakoloji qrup
- Epilepsiya əleyhinə vasitələr
- Dərman formaları
-
- Tablet
- Sirop
Diqqət!
Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Nə üçün istifadə olunur
- epilepsiya: fokal (parsial) qıcolmalar, ikincili generalizə olunan və birincili generalizə olunmuş tonik-klonik qıcolmalar;
- üçlü sinirin nevralgiyası;
- bipolyar affektiv pozuntu (digər vasitələr uyğun olmadıqda, psixiatrın qərarı ilə);
- bəzi neyropatik ağrılar (həkimin qərarı ilə).
Absanslarda və miokloniyalarda karbamazepin vəziyyəti pisləşdirə bilər.
Necə təsir edir
Karbamazepin sinir hüceyrələrinin natrium kanallarını bloklayaraq onların həddindən artıq, təkrarlanan elektrik boşalmalarını məhdudlaşdırır. Bu, qıcolma aktivliyinin yayılmasının qarşısını alır və üçlü sinirdə ağrı impulslarının yaranmasını azaldır.
Kimlərə olmaz
- karbamazepinə və ya trisiklik antidepressantlara qarşı yüksək həssaslıq;
- atrioventrikulyar blokada;
- sümük iliyi funksiyasının pozulması (keçmişdə);
- kəskin intermittent porfiriya;
- MAO inhibitorları ilə birlikdə qəbul.
Dəri reaksiyaları
Müalicənin ilk aylarında səpgi, qabarcıqlar, selikli qişaların zədələnməsi və qızdırma yaranarsa, dərhal həkimə müraciət edin — ağır dəri reaksiyalarının əlaməti ola bilər. Bəzi Asiya mənşəli xəstələrdə risk genetik markerlə bağlıdır.
Əlavə təsirlər
- başgicəllənmə, yuxululuq, ataksiya, ikiləşmə (xüsusən müalicənin əvvəlində);
- ürəkbulanma, qusma;
- hiponatriemiya;
- leykopeniya, qaraciyər fermentlərinin artması;
- dəri səpgisi;
- nadir hallarda — ağır dəri reaksiyaları, aqranulositoz, aplastik anemiya, hepatit.
Qarşılıqlı təsir
Karbamazepin qaraciyər fermentlərinin güclü induktorudur və bir çox dərmanın təsirini zəiflədir:
- Hormonal kontraseptivlər — effektivlik azalır;
- Varfarin, birbaşa təsirli antikoaqulyantlar, digər epilepsiya əleyhinə vasitələr, antidepressantlar, antipsixotiklər — səviyyələri azalır;
- Klaritromisin, eritromisin, flukonazol, izoniazid, verapamil — karbamazepinin səviyyəsi və toksikliyi artır;
- Qreypfrut şirəsi — karbamazepinin səviyyəsi artır.
Hamiləlik və laktasiya
Karbamazepin dölün inkişaf qüsurları riskini artırır. Hamiləlik planlaşdırılarkən müalicə əvvəlcədən nevroloqla müzakirə edilməli, fol turşusu qəbulu barədə məsləhət alınmalıdır. Dərmanı öz başına dayandırmaq olmaz — qıcolmalar ana və döl üçün daha təhlükəlidir. Laktasiya dövründə həkimin nəzarəti ilə istifadə edilə bilər.
Uşaqlar
Uşaqlarda epilepsiyanın müalicəsində sirop və tablet formaları uşaq nevroloqu tərəfindən çəkiyə görə təyin edilir; qan analizlərinə nəzarət aparılır.
Bu təsiredici maddə ilə preparatlar
Azərbaycanda Karbamazepin ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.
Finlepsin Retard
Teva Opereyşn Poland SP Zoo, Polşa
Finlepsin
Teva Opereyşn Poland SP Zoo, Polşa
Finlipsal
Polfarma Əczaçılıq Müəssisəsi SC, Polşa
Karbamazepin
Texnoloq ÖSC, Ukrayna
Melepsin
Vörld Medisin İlaç San Ve Tic Aş, Türkiyə
Tez-tez verilən suallar
Xeyr. Kəskin dayandırma qıcolmaların təkrarlanmasına və status epileptikusa səbəb ola bilər. Dayandırma yalnız həkimin sxemi ilə tədricən aparılır.
Müalicədən əvvəl və müalicə zamanı ümumi qan analizi, natrium, qaraciyər fermentləri; bəzən qanda karbamazepin səviyyəsi yoxlanılır.
Simptomlar
İxtisaslar
Həkimlər
Bu qrupdan digər dərmanlar
Fenobarbital
Phenobarbitalum
Fenobarbital İtx
Klonazepam
Clonazepamum
Klonazepam, Rivoklon
Lakosamid
Lacosamidum
Samalko
Lamotrigin
Lamotriginum
Lamotriks, Lamotrin Asino
Levetirasetam
Levetiracetamum
Epivulan, Letiram və b.
Qamma-aminoyağ turşusu
Acidum aminobutyricum
Aminalon
