İstidən üzülmə isti havada və ya ağır fiziki yükdən sonra bədənin çoxlu maye və duz itirməsi nəticəsində yaranır. Vaxtında kömək edilməzsə, istilik vurmasına keçə bilər. Sərin yer, istirahət və maye adətən vəziyyəti tez yaxşılaşdırır.
Əlamətlər
- Güclü tərləmə, solğun, nəm dəri
- Zəiflik, yorğunluq, başgicəllənmə
- Baş ağrısı, ürəkbulanma
- Əzələ qıcolmaları
- Güclü susuzluq
- Huş aydındır
Nə etməli
-
Sərin yerə keçirin
Zərərçəkəni kölgəyə və ya sərin otağa aparın, uzandırın, ayaqlarını bir qədər qaldırın.
-
Paltarı boşaldın
Artıq paltarı çıxarın, sıx paltarı boşaldın.
-
Soyudun
Dərini sərin su ilə islatın, yelpikləyin, alnına və boynuna sərin kompres qoyun.
-
Maye verin
Sərin su, mümkünsə, duz və şəkər tərkibli rehidratasiya içkisi verin, kiçik qurtumlarla.
-
Vəziyyəti izləyin
Yaxşılaşma adətən yarım saat ərzində başlayır. Vəziyyət yaxşılaşmırsa və ya pisləşirsə — həkimə müraciət edin.
Nə etmək olmaz
- Alkoqol və çoxlu kofein olan içkilər verməyin
- İsti otaqda qalmağa davam etməyin
- Yaxşılaşdıqdan dərhal sonra ağır işə qayıtmayın
Nə vaxt 103-ə zəng etməli
103-ə zəng edin, əgər:
- çaşqınlıq, nitq pozulması, huşun itməsi və ya qıcolma yaranıb — istilik vurması;
- temperatur çox yüksəkdir, dəri isti və qurudur;
- zərərçəkən içə bilmir, qusur;
- vəziyyət yarım saat ərzində yaxşılaşmır.
Uşaqlarda
Uşaqda istidən üzülmə ləngimə, kaprizlilik, susuzluq, az sidik ifrazı ilə özünü göstərə bilər. Uşağı sərin yerə aparın, tez-tez az-az su verin. Körpəni ana südü ilə daha tez-tez qidalandırın. Vəziyyət yaxşılaşmırsa, pediatra müraciət edin.
Tez-tez verilən suallar
Susuzluğu gözləmədən müntəzəm için. Sidiyin açıq rəngdə olması mayenin kifayət etdiyini göstərir. Ürək və ya böyrək xəstəliyi olanlar maye rejimini həkimlə razılaşdırmalıdır.
