Transrektal ultrasəs müayinəsi (TRUSM) prostat vəzinin ölçüsünü, quruluşunu və içindəki ocaqları düz bağırsaq tərəfdən, orqana ən yaxın nöqtədən görməyə imkan verir. Uroloq onu sidik ifrazı pozulduqda, PSA yüksəldikdə, prostatit və ya sonsuzluq şübhəsində, həmçinin əməliyyatdan əvvəl təyin edir.
- Müddət
- 15–20 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 30 dəqiqə
- Qiymət
- 35 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- transrektal USM
- prostatın transrektal ultrasəs müayinəsi
- prostat vəzinin TRUSM-i
- prostatın USM-i
- TRUS
Müayinənin təsviri
TRUSM zamanı nazik ultrasəs datçiki düz bağırsağa yeridilir. Prostat vəzi bağırsağın ön divarına bitişik yerləşdiyi üçün datçik orqanı çox yaxından görür və qarın divarı vasitəsilə aparılan müayinədə görünməyən xırda dəyişiklikləri də aşkar edir.
USM həkimi müayinədə aşağıdakıları qiymətləndirir:
- vəzin ölçülərini, həcmini və konturlarını;
- toxumanın quruluşunu, ayrı-ayrı zonaların vəziyyətini;
- toxum qovuqcuqlarını;
- Doppler rejimində vəzin qan təchizatını.
Müayinə aşağıdakı dəyişiklikləri aşkar etməyə kömək edir:
- iltihabi proseslər — prostatit və abses; qan axınının xarakteri iltihabın ehtimal olunan səbəbi barədə də fikir yürütməyə imkan verir;
- xoşxassəli böyümə (adenoma) və bədxassəli şiş şübhəsi doğuran sahələr;
- uzunmüddətli iltihabdan sonra qalan fibroz sahələr və daşlar (konkrementlər).
Ultrasəs əlamətləri şişin xarakterini yalnız dolayı yolla göstərir. Son nəticə biopsiya və toxumanın histoloji müayinəsindən sonra verilir; biopsiya da məhz ultrasəs nəzarəti altında ən dəqiq aparılır. Planlı əməliyyatdan əvvəl TRUSM cərraha vəzin ölçüsü və quruluşu barədə lazımi məlumatı verir və əməliyyatın gedişini düşünməyə kömək edir.
Üstünlüklər
Qarın divarı vasitəsilə aparılan USM ilə müqayisədə transrektal üsul prostatı daha yaxından və ətraflı göstərir.
-
Vəzin ətraflı təsviri
Datçik prostata çox yaxın olduğu üçün vəzin daxili quruluşu və kiçik ocaqlar aydın görünür.
-
Qan axınının qiymətləndirilməsi
Doppler rejimi vəzin qan təchizatını göstərir və iltihabi dəyişiklikləri dəqiqləşdirməyə kömək edir.
-
Şüalanma yoxdur
Rentgen şüaları və kontrast maddə istifadə olunmadığı üçün müayinəni lazım olduqda təkrarlamaq olar.
-
Qısa və anesteziyasız
Müayinə qısa çəkir və ağrısızlaşdırma tələb etmir.
Göstərişlər
Uroloq TRUSM-i aşağıdakı şikayət və hallarda təyin edir:
- aralıq nahiyəsində və ya qarnın aşağı hissəsində ağrı;
- sidik ifrazının pozulması: çətin, tez-tez, ağrılı və ya kəsik-kəsik sidik ifrazı;
- ereksiyanın zəifləməsi, cinsi meylin azalması;
- müntəzəm cinsi həyata baxmayaraq 12 ay ərzində partnyorda hamiləliyin olmaması;
- barmaqla rektal müayinədə vəzin bərkiməsi, qeyri-hamarlığı və ya ağrılı olması;
- analizlərdə kənaraçıxmalar: PSA səviyyəsinin yüksəlməsi, spermoqramma və ya sidik analizində patoloji dəyişikliklər;
- prostat əməliyyatına hazırlıq və müalicənin nəticəsinin izlənməsi.
Şikayət olmasa da, həkim illik müayinəni risk qrupundakı kişilərə tövsiyə edə bilər: 45 yaşdan yuxarı, ailəsində prostat xərçəngi olan, şəkərli diabet, ateroskleroz, yağ mübadiləsi və ya hormonal pozğunluğu olan, siqaret çəkən və az hərəkət edən kişilərə.
Əks göstərişlər
Ultrasəs dalğaları zərərsizdir, kontrast maddə də istifadə olunmur. Məhdudiyyətlər datçikin düz bağırsağa yeridilməsi ilə bağlıdır.
Mütləq əks göstərişlər — transrektal üsul tətbiq edilmir:
- düz bağırsağın çıxarılması və ya kəskin daralması;
- düz bağırsağın və anal kanalın kəskin iltihabı (proktit, paraproktit);
- kəskin babasil, düyünlərin trombozu, kəskin anal çat;
- bu nahiyədə yaxın vaxtlarda aparılmış əməliyyat.
Nisbi əks göstərişlər:
- anal nahiyədə güclü ağrı həssaslığı — həkim ən ehtiyatlı texnikanı seçir və ya müayinəni qarın divarı vasitəsilə aparır;
- eyni gündə biopsiya planlaşdırılırsa, qanın laxtalanmasının pozulması və qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu — bunu həkimə əvvəlcədən bildirin.
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 2–3 saat
Müayinə günü bağırsağı boşaldın, lazım olduqda mikroimalə edin.
-
Müayinə 15–20 dəqiqə
Həkim nazik datçiki düz bağırsağa yeridib vəzi skan edir.
-
Nəticə 30 dəqiqə
USM həkiminin rəyini və vəzin şəkillərini alırsınız.
Müayinəyə hazırlıq
Düz bağırsaqdakı nəcis təsvirin keyfiyyətini azaldır, ona görə hazırlıq əsasən bağırsağın boşaldılmasından ibarətdir.
- Müayinə günü bağırsağı təbii yolla boşaldın. Bu mümkün olmazsa, müayinədən 2–3 saat əvvəl aptekdə satılan mikroimalə edin.
- Ac qalmaq lazım deyil, adi rejimdə yemək və içmək olar.
- Kabinetə girməzdən əvvəl sidik kisəsini boşaldın.
- Babasil, anal çat və ya qanı durulaşdıran dərman qəbulu barədə həkimə əvvəlcədən deyin.
- PSA analizinin, əvvəlki USM rəylərinin nəticələrini özünüzlə götürün.
Müayinə necə keçir
- Belinizdən aşağı soyunur və kuşetkaya sol yanı üstə uzanırsınız, dizlərinizi sinənizə doğru çəkirsiniz.
- Həkim datçikin üzərinə steril birdəfəlik örtük (prezervativ) geyindirir və onu gellə yağlayır. Gel təsviri yaxşılaşdırır və yeridilməni asanlaşdırır.
- Diametri cəmi 1–1,5 sm olan datçik ehtiyatla düz bağırsağa 5–6 sm dərinliyə yeridilir.
- Həkim datçikin bucağını dəyişərək vəzi müxtəlif müstəvilərdə skan edir, lazım olduqda Doppler rejiminə keçir.
- Sonda datçik ehtiyatla çıxarılır.
Prosedur ağrısızdır, amma qısamüddətli təzyiq və narahatlıq hissi yarada bilər. Ağrısızlaşdırma tələb olunmur. Müayinədən sonra dərhal adi işinizə qayıda bilərsiniz.
Nəticənin yozulması
Müayinədən sonra USM həkiminin rəyini və vəzin şəkillərini alırsınız. Rəyi klinikada təqdim edirik, onu saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə vəzin ölçüləri və həcmi, quruluşu, toxum qovuqcuqlarının vəziyyəti, qan axını göstərilir. Ayrıca bunlar qeyd olunur:
- iltihab əlamətləri və abses;
- vəzin xoşxassəli böyüməsi (hiperplaziya);
- daşlar və fibroz sahələr;
- bədxassəli proses şübhəsi doğuran ocaqlar.
Rəyi uroloq şərh edir: o, nəticəni şikayətlərlə, barmaqla rektal müayinənin məlumatları və PSA səviyyəsi ilə birlikdə qiymətləndirir. Şübhəli ocaq aşkar edildikdə uroloq prostatın MRT-sini və ya ultrasəs nəzarəti altında biopsiya təyin edə bilər, iltihabda isə əlavə analizlər və müalicə yazır.
Müayinədən sonra
TRUSM-dən sonra datçik çıxarılır, gel silinir və evə gedə bilərsiniz. Düz bağırsaqda qısa müddətli narahatlıq hissi ola bilər, tez keçir. Yemək, içmək və gündəlik fəaliyyət üçün məhdudiyyət yoxdur.
Rəy 30 dəqiqə ərzində hazırlanır.
Düz bağırsaqdan qanaxma, güclü ağrı və ya hərarət olarsa, həkimə müraciət edin.
Yadda saxla!
PSA analizini TRUSM-dən əvvəl verin: datçikin vəzə təzyiqi PSA səviyyəsini müvəqqəti yüksəldə və nəticəni təhrif edə bilər. Müayinədən sonra bu nahiyədə yüngül narahatlıq bir neçə saat qala bilər, bu normaldır.
- Müayinədən sonra sidikdə və ya nəcisdə qan, güclü ağrı, yüksək hərarət yaranarsa, həkimə müraciət edin.
- Şübhəli dəyişiklik qeyd olunubsa, uroloqa müraciəti gecikdirməyin.
Müayinəni aparan həkimlər
Qiymət cədvəli
- TRUSM 35 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Adətən ağrı olmur, yalnız qısamüddətli təzyiq və dolğunluq hissi yaranır. Datçik nazikdir və gellə yağlanır. Babasil və ya anal çatınız varsa, bunu əvvəlcədən deyin ki, həkim daha ehtiyatlı texnika seçsin.
Xeyr. Transrektal üsulda datçik birbaşa vəzə yaxınlaşdığı üçün dolu sidik kisəsi tələb olunmur. Əksinə, kabinetə girməzdən əvvəl tualetə getmək rahatlığınızı artırır.
USM şübhəli ocağı aşkar edə bilər, lakin onun xoşxassəli və ya bədxassəli olduğunu dəqiq söyləyə bilmir. Diaqnoz yalnız biopsiya ilə götürülmüş toxumanın histoloji müayinəsindən sonra qoyulur. Ona görə uroloq nəticəni PSA və digər müayinələrlə birlikdə qiymətləndirir.
Rəy və şəkillər adətən müayinədən sonra yarım saat ərzində hazır olur. Biopsiya götürülübsə, histoloji nəticə üçün bir neçə iş günü gözləmək lazım gəlir.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
USM aparatı GE Voluson E10
Premium USM sistemi: yüksək təsvir keyfiyyəti, HDlive Silhouette və Studio rejimləri, dölün ürəyinin həcmli müayinəsi.
USM aparatı GE Voluson E8
Ekspert səviyyəli USM sistemi: 3D/4D görüntüləmə, HDlive texnologiyası, Doppler rejimləri.
Mövzu üzrə məqalələr
Yumurtalıqda kista: izləmək, yoxsa müalicə etmək?
Yumurtalıq kistasının izlənməsi və ya çıxarılması barədə qərar təkcə ölçüyə görə verilmir. Görünüş, şikayətlər və menopauza vəziyyəti birlikdə…
İstiqamət: Ginekologiya / USM diaqnostikası
Sidik qaçırma gündəlik həyatınıza mane olur?
Öskürəndə və ya qəfil sidiyə getmək ehtiyacı yarananda sidik qaçırma fərqli mexanizmlərlə əlaqəli ola bilər. Düzgün tipin müəyyənləşdirilməsi…
İstiqamət: Urologiya / Ginekologiya
MAR-testi: nəticə təkbaşına sonsuzluğu izah edirmi?
MAR-testi spermatozoidlərlə əlaqəli anticisimləri qiymətləndirə bilər. Lakin o, hər cütlük üçün ilkin müayinə deyil və təkbaşına reproduktiv diaqnoz…
İstiqamət: Reproduktologiya / Andrologiya
USM-də “anexogen sahə”: təsvir niyə diaqnoz deyil?
Anexogen sözü ultrasəs görüntüsünün xüsusiyyətini bildirir. Sahənin harada yerləşməsi, quruluşu və şikayətlər onun mənasını müəyyənləşdirməyə kömək edir.
İstiqamət: USM diaqnostikası / Ginekologiya
