Xayanın biopsiyası xaya toxumasından kiçik nümunə götürülməsidir. Nümunə histoloji müayinəyə göndərilir və ya ondan köməkçi reproduktiv texnologiyalar üçün spermatozoid ayrılır. Uroloq-androloq bu proseduru spermada spermatozoid olmadıqda, xayada şübhəli törəmə aşkar edildikdə və hipoqonadizmdə təyin edir.
- Müddət
- 15–30 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 3–5 iş günü
- Qiymət
- 60 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- testikul biopsiyası
- xaya punksiyası
- TESA
- TESE
- mikro-TESE
Müayinənin təsviri
Biopsiya iki məqsədlə aparılır: xaya toxumasının vəziyyətini və şübhəli törəmənin təbiətini dəqiqləşdirmək, ya da azoospermiyası olan kişilərdə EKM/İKSİ üçün spermatozoid əldə etmək. Üsulu uroloq-androloq məqsəddən asılı olaraq seçir.
Punksion biopsiya — toxuma xayalıqdan nazik iynə ilə götürülür. Bura TESA (xayanın möhtəviyyatı) və PESA (xaya artımının möhtəviyyatı) aiddir. Üsul sadədir, tikiş tələb etmir, bərpa qısadır. USM nəzarətinə baxmayaraq damar zədələnməsi və qanaxma riski açıq üsula nisbətən bir qədər yüksəkdir.
Açıq biopsiya — cərrah kiçik kəsiklə toxumanın ən uyğun sahəsini seçib götürür, ətraf toxumalara və damarlara minimal travma vurur. Ağırlaşma riski azdır, lakin prosedur bir qədər uzun çəkir və öz-özünə sorulan tikişlər qoyulur. Növləri:
- MESA — xaya artımından toxuma götürülməsi üzrə mikrocərrahi əməliyyat;
- TESE — xaya toxumasının kəsilib götürülməsi;
- mikro-TESE — əməliyyat mikroskopu ilə aparılan mürəkkəb müdaxilə: həkim spermatozoid olma ehtimalı ən yüksək olan sahələri seçir.
Mikro-TESE qeyri-obstruktiv azoospermiyada spermatozoid tapmaq şansını artırır, lakin onlar hər zaman tapılmır. Material dərhal embrioloji laboratoriyaya verilir, orada spermatozoidlər mikroskop altında axtarılıb ayrılır və dərhal mayalanma üçün istifadə edilir və ya dondurulub saxlanılır.
Üstünlüklər
Xaya biopsiyası azoospermiyanın səbəbini dəqiqləşdirməyə və lazım olduqda elə həmin prosedurda spermatozoid əldə etməyə imkan verir.
-
Diaqnoz və spermatozoid
Götürülmüş toxumada tapılan spermatozoidlər EKM/İKSİ üçün istifadə oluna bilər.
-
Toxumanın birbaşa müayinəsi
Spermatogenezin vəziyyəti xaya toxumasının mikroskopik müayinəsi ilə qiymətləndirilir.
-
Punksion variant
Punksion biopsiya nazik iynə ilə aparılır, tikiş tələb etmir və bərpası qısadır.
-
Mikro-TESE ilə seçim
Mikro-TESE zamanı mikroskop altında spermatozoid olma ehtimalı daha yüksək olan sahələr seçilir.
Göstərişlər
Biopsiya aşağıdakı hallarda təyin edilir:
- azoospermiya — spermoqrammada spermatozoid olmadıqda onların xayada yaranıb-yaranmadığını, yoxsa toxum axarlarının keçməzliyi səbəbindən eyakulyata düşmədiyini müəyyən etmək üçün;
- EKM/İKSİ üçün spermatozoid əldə etmək;
- kişi sonsuzluğunun səbəbini dəqiqləşdirmək;
- hipoqonadizm;
- xayada digər müayinələrlə aşkar edilmiş törəmənin xoşxassəli və ya bədxassəli olduğunu, hüceyrə tipini müəyyən etmək.
Sonsuzluq zamanı biopsiya həmişə spermoqrammadan və hormonal müayinədən sonra aparılır.
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstəriş:
- qanın laxtalanmasının düzəldilməmiş pozulması, qanaxmaya meyl.
Nisbi əks göstərişlər (vəziyyət normallaşana qədər prosedur təxirə salınır):
- sidik-cinsiyyət orqanlarının kəskin və ya kəskinləşmiş iltihabi xəstəlikləri, o cümlədən cinsi yolla ötürülən infeksiyalar;
- müdaxilə nahiyəsində dərinin zədələnməsi;
- səbəbi aydın olmayan yüksək hərarət, kəskin respirator və digər kəskin xəstəliklər;
- qanı durulaşdıran dərmanların qəbulu, seçilmiş anesteziya növünün əks göstərişləri.
Yeganə xaya biopsiyaya maneə deyil (məsələn, sonsuzluqda mikro-TESE üçün), lakin toxumanın zədələnməsi riskinə görə qərar fərdi və xüsusi ehtiyatla verilir. Son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 3 gün
Analizlərdən keçin və 3 gün cinsi əlaqədən çəkinin.
-
Müayinə 15–30 dəqiqə
Anesteziya altında xayadan iynə ilə və ya kiçik kəsiklə toxuma götürülür.
-
Nəticə 3–5 iş günü
Histoloji rəy laboratoriyada hazır olandan sonra təqdim edilir.
Müayinəyə hazırlıq
Uroloq hazırlıq üçün aşağıdakıları təyin edir:
- terapevt məsləhəti — əks göstərişləri aşkar etmək üçün;
- anestezioloq məsləhəti — ağrısızlaşdırma üsulunu seçmək üçün;
- ümumi qan və sidik analizləri;
- cinsi yolla ötürülən infeksiyalar, İİV və hepatitlər üzrə analizlər;
- qanın laxtalanma göstəriciləri;
- EKQ.
Qanın laxtalanmasını azaldan dərmanlar qəbul edirsinizsə, həkimə əvvəlcədən deyin — onları dayandırmaq barədə qərarı yalnız həkim verir. Biopsiyadan 3 gün əvvəl cinsi əlaqədən çəkinmək məsləhətdir.
Müayinə necə keçir
- Ağrısızlaşdırma. Punksiya adətən yerli anesteziya ilə, bəzən venadaxili sedasiya ilə aparılır. Açıq biopsiya və mikro-TESE üçün anestezioloq regional və ya ümumi anesteziya seçə bilər.
- Hazırlıq. Xayalığın dərisi antiseptiklə işlənir, sahə steril materialla örtülür.
- Materialın götürülməsi. Həkim seçilmiş üsulla toxuma nümunələri götürür və onları histoloji və ya embrioloji laboratoriyaya göndərir.
- Başa çatdırma. Kəsik olubsa, öz-özünə sorulan tikişlər qoyulur, steril sarğı vurulur, dəstəkləyici alt paltarı tövsiyə edilir.
Punksiya steril əməliyyat otağında 15–30 dəqiqə, mikro-TESE isə bir neçə saat çəkə bilər. Çox vaxt həmin gün evə buraxılırsınız.
Nəticənin yozulması
Histoloji rəy adətən bir neçə iş günü ərzində hazır olur. Rəydə spermatogenezin vəziyyəti təsvir edilir: spermatozoid yaranmasının bütün mərhələlərinin olub-olmadığı, onun hansı mərhələdə dayandığı, toxumada iltihab, çapıq və ya şiş hüceyrələrinin olub-olmadığı. Törəmə şübhəsində rəy onun xarakterini və hüceyrə tipini göstərir.
Prosedur reproduktiv məqsədlə aparılıbsa, embrioloq tapılmış spermatozoidlərin sayını və keyfiyyətini qiymətləndirir və onların dərhal istifadəsi və ya dondurulması barədə məlumat verir.
Nəticələri uroloq-androloq izah edir. Spermatogenez qorunubsa, səbəb toxum yollarının keçməzliyində ola bilər və bərpaedici əməliyyat və ya EKM/İKSİ müzakirə edilir. Şiş aşkar edildikdə onkoloqla birgə müalicə planı qurulur.
Müayinədən sonra
Biopsiyadan sonra qısa müşahidədə qalırsınız, çox vaxt həmin gün evə buraxılırsınız. Sedasiya və ya geniş anesteziya tətbiq olunubsa, günün qalan hissəsində maşın sürməyin və yanınızda yaxınınız olsun.
Xayalıqda ağrı, şişkinlik və yüngül göyərmə bir neçə gün qala bilər. Dəstəkləyici alt paltarı taxın, soyuq kompres qoyun, sarğını quru saxlayın, ağır əşya qaldırmaqdan və cinsi əlaqədən həkim icazə verənə qədər çəkinin.
Histoloji cavab 3–5 iş günü sonra hazır olur.
Aşağıdakı hallarda həkimə müraciət edin:
- ağrı və şişkinliyin artması
- hərarət
- yaradan qanaxma və ya irinli axıntı
Yadda saxla!
Bərpa dövrünün ağırlaşmasız keçməsi üçün evdə qulluq qaydalarına əməl etmək vacibdir. Sonrakı günlərdə orta dərəcəli ağrı, şişkinlik və göyərmə ola bilər.
- Kəsik yerini gündə iki dəfə antiseptiklə işləyib steril salfetlə örtün, pambıq alt paltarı geyinin.
- 2–3 gün avtomobil sürməyin və duş qəbul etməyin, 2–3 həftə cinsi əlaqədən çəkinin.
- Güclü ağrı, artan şiş və ya hərarət yaranarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Müayinəni aparan həkimlər
Qiymət cədvəli
- Xayanın biopsiyası 60 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Punksiya yerli keyləşdirmə ilə aparılır, iynə keçərkən yalnız qısa təzyiq hissi ola bilər. Açıq biopsiya və mikro-TESE regional və ya ümumi anesteziya altında aparıla bilər. Ağrısızlaşdırma üsulunu uroloq-androloq və anestezioloq sizinlə əvvəlcədən müzakirə edir.
Düzgün aparılmış biopsiya adətən reproduktiv funksiyaya ciddi təsir göstərmir. Əksinə, çox vaxt məhz uşaq sahibi olmaq üçün spermatozoid axtarmaq məqsədilə aparılır. Fərdi proqnozu uroloq-androloq verir.
Bu, qeyri-obstruktiv azoospermiyada mümkündür. Belə halda həkim histoloji nəticəyə əsasən təkrar cəhdin, o cümlədən mikro-TESE-nin mənalı olub-olmadığını qiymətləndirir. Bəzi hallarda donor spermasından istifadə də müzakirə olunur.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Sidik qaçırma gündəlik həyatınıza mane olur?
Öskürəndə və ya qəfil sidiyə getmək ehtiyacı yarananda sidik qaçırma fərqli mexanizmlərlə əlaqəli ola bilər. Düzgün tipin müəyyənləşdirilməsi…
İstiqamət: Urologiya / Ginekologiya
MAR-testi: nəticə təkbaşına sonsuzluğu izah edirmi?
MAR-testi spermatozoidlərlə əlaqəli anticisimləri qiymətləndirə bilər. Lakin o, hər cütlük üçün ilkin müayinə deyil və təkbaşına reproduktiv diaqnoz…
İstiqamət: Reproduktologiya / Andrologiya
Xayadan nümunə götürülməsi: biopsiya ilə sperm axtarışı eynidirmi?
Xaya biopsiyası diaqnostik toxuma qiymətləndirilməsi və ya reproduktiv prosedurla əlaqəli ola bilər. Müdaxilənin məqsədi əvvəlcədən dəqiq izah edilməlidir.
İstiqamət: Andrologiya / Reproduktologiya
Sidik ifrazı zamanı ağrılar
Sidik ifrazı zamanı ağrı barədə bilinməli ən vacib məqam odur ki, belə simptom orqanizmdəki pozğunluğun əlamətidir. Pozğunluqlar müxtəlif…
İstiqamət: Urologiya
